Search
Asset 2

دی‌ان‌ای ممکن است به واسطه عفونت کووید یا واکسن تغییر کند و باعث ایجاد سرطان شود

دی‌ان‌ای درون هسته سلول‌های ما در برابر عوامل زیان‌بار آسیب‌پذیر است. بسیاری نمی‌دانند که دی‌ان‌ای ما ممکن است به واسطه عفونت کووید-۱۹ یا واکسیناسیون دچار تغییر شود.
(panelita/Shutterstock)

دی‌ان‌ای درون هسته سلول‌های ما در برابر عوامل زیان‌بار آسیب‌پذیر است. بسیاری نمی‌دانند که دی‌ان‌ای ما ممکن است به واسطه عفونت کووید-۱۹ یا واکسیناسیون دچار تغییر شود.

دیدگاه‌های بهداشتی

از زمان همه‌گیری کووید-۱۹ شاهد افزایش مرگ‌و‌میر ناشی از سرطان در آمریکا و انگلستان بوده‌ایم. چین نیز موارد مختلفی از ابتلا به سرطان خون را گزارش کرده است.

عوامل مختلفی در پس شیوع سرطان نهفته است و به نظر می‌رسد نقص دی‌ان‌ای یکی از آن‌ها باشد.

سازمان جهانی بهداشت و بسیاری از مقامات بارها اعلام کرده‌اند که واکسن کووید-۱۹ بی‌خطر است و نمی‌تواند دی‌ان‌ای انسان را تغییر دهد. اما آیا این گفته حقیقت دارد؟

واکسن‌های سارس و کووید۱۹ (Natali _ Mis/Shutterstock)

سارس-کروناویروس-۲ ممکن است دی‌ان‌ای ما را تغییر دهد

بسیاری از دانشمندان با تکیه به نظریه دگم مرکزی زیست‌شناسی مولکولی که توسط فرانسیس کریک در سال ۱۹۵۸ مطرح شد، بر این باورند که واکسن ام‌آر‌ان‌ای نمی‌تواند ژن‌های انسان را تغییر بدهد. خلاصه آن‌که اطلاعات ژنتیکی بین دی‌ان‌ای، آر‌ان‌ای و پروتئین جریان دارند. یکی از استثنائاتی که در این زمینه وجود دارد، رتروویروس (یا ویروس پسگرد) حاوی آنزیم‌های ترانس کریپتاز معکوس (یا رونوشت‌بردار معکوس) است که می‌تواند ام‌آر‌ان‌ای را به دی‌ان‌ای یا ژنوم سلول‌های انسانی تبدیل کند.

از آن‌جا که سارس-کروناویروس-۲ جزو رترو ویروس‌ها نیست، این موضوع در سال ۲۰۲۰ جای نگرانی نداشت.

با این‌حال، استثناهایی هم وجود دارد. به هرصورت، علم با به چالش کشیدن ایده‌هایی که ممکن است دیگر محلی از اعراب نداشته باشند، پیشرفت می‌کند.

مقاله سال ۲۰۰۹ در ژورنال ساینس و مقاله سال ۲۰۱۴ در ژورنال نیچر نشان می‌دهد که ویروس‌های آر‌ان‌ای غیرپسگردی می‌توانند خودشان را با استفاده از آنزیم رونوشت‌بردار معکوس در دی‌ان‌ای بازتولید کرده و رونوشت‌های دی‌ان‌ای توالی‌های ویروسی آر‌ان‌ای رفته رفته خودشان را در دی‌ان‌ای انسان ادغام می‌کنند.

مطالعه مه ۲۰۲۱ مؤسسه فناوری ماساچوست که در هفته‌نامه مقالات آکادمی ملی علوم آمریکا منتشر شد، دیدگاه مردم را بیش از پیش تغییر داد.

پس از آلوده کردن سلول‌های کلیه انسان به ویروس، محققان مشاهده کردند که توالی‌های ژن سارس-کروناویرس-۲ را در ژنوم انسان ادغام شده‌اند.

پروژه ژنوم انسان نشان داد که تنها حدود ۲ درصد از دی‌ان‌ای انسان به رمزگذاری پروتئین‌ها می‌پردازد که به نوبه خود ساختار و عملکرد سلول‌ها را تعیین می‌کند. ۹۸ درصد دیگر به‌اصطلاح «ماده تاریک» کاربردی ندارد. با این‌حال، چندین عامل تنظیم‌گر در این دی‌ان‌ای غیرکدکننده نهفته است که تأثیر شگرفی بر عملکرد هزاران ژن دارند. به نظر می‌رسد این عوامل در شیوع بیماری‌هایی مانند سرطان، بیماری قلبی و اوتیسم نقش دارند.

جالب این‌جاست که ویروس سارس-کروناویرس-۲ ترجیحاً در نقاط قابل ترجمه ژن‌ها ادغام می‌شود. فرایند ادغام تصادفی نیست و می‌تواند عواقب بدی به دنبال داشته باشد.

چندین مطالعه نشان می‌دهند که کووید-۱۹ با افزایش شیوع سرطان- بویژه سرطان خون که ارتباط زیادی با تغییر ژن دارد- ارتباط مستقیم دارد.

در جولای ۲۰۲۱، یک گزارش بالینی از ایران نشان داد مردی ۶۱ ساله که ۴۰ روز قبل از عفونت کووید-۱۹ بهبود یافته بود، به لوسمی حاد میلوئیدی مبتلا شده است. محققان اظهار داشتند که «ارتباط بالقوه نگران‌کننده‌ای» بین عفونت کووید-۱۹ و شیوع سرطان خون حاد وجود دارد.

در سال ۲۰۲۳، یک بیمار اهل اروپای شرقی سه ماه پس از بهبودی از کووید-۱۹ به لوسمی مزمن میلوئیدی مبتلا شد و کار او طی دو سال به دو ملانوما و سرطان پوست کشید. نویسندگان روی ضرورت بررسی ارتباط بین کووید-۱۹ و افزایش شیوع تومورهای بدخیم تأکید کردند.

یک ارزیابی روش‌مند در سال ۲۰۲۳ انجام گرفت که ریسک بالقوه کووید-۱۹ در شیوع سرطان را بررسی کرد. تأثیر کووید-۱۹ بر عملکرد سیستم ایمنی، التهاب، استرس، بیدار شدن سلول‌های خفته سرطانی، ادغام احتمالی ویروس در ژنوم انسان، تغییر فعالیت ژن‌ها و جهش‌های ژنی در این ارزیابی مورد بررسی قرار گرفتند.

واکسن کووید۱۹ (By PX Media/Shutterstock)

واکسن کووید-۱۹ ممکن است دی‌ان‌ای ما را تغییر بدهد

کووید-۱۹ نزدیک به ۱۰ درصد از کل جمعیت جهان را مبتلا کرده است. با این‌حال، تنها حدود دوسوم مردم روی زمین واکسن کووید-۱۹ دریافت کرده‌اند.

مطالعه دانشگاه لوند سوئد که در فوریه ۲۰۲۲ در ژورنال مسائل روز در حیطه زیست‌شناسی مولکولی منتشر شد، نشان می‌دهد که واکسن‌های ام‌آر‌ان‌ای می‌توانند از طریق وارونویسی در ژن‌های انسانی یا دی‌ان‌ای ادغام شوند.

۶، ۲۴ و ۴۸ ساعت پس از تزریق واکسن فایزر/بیوان‌تک کووید-۱۹ ام‌آر‌ان‌ای به رده سلولی سرطان کبد (Huh7)، بخش‌های دی‌ان‌ای واکسن کووید-۱۹ در دی‌ان‌ای سلول‌های کبد یافت می‌شدند.

ام‌آر‌ان‌ای چگونه به ژنوم انسان راه پیدا کرد؟ محققان دریافتند که ام‌آر‌ان‌ای سازوکاری به نام مکانیزم رونویسی معکوس درون‌زای سلولی انسان (که توالی LINE-1 نامیده می‌شود) را توسعه می‌دهد.

رده سلولی سرطان کبد مورد استفاده محققان با سلول‌های غیرقابل تقسیم انسان یکی نیست و تکثیر سلولی قابل‌توجهی مشاهده می‌شود. با این‌حال، تکثیر سلولی که شامل رشد، تقسیم، تمایز و مرگ سلولی می‌شود، در چندین بافت انسانی از جمله سلول‌های خون‌ساز مغز استخوان نیز جریان دارد.

به گزارش اپک تایمز، کوین مکرنان، محقق ژنتیک، اخیراً متوجه شد که واکسن‌های ام‌آر‌ان‌ای کووید-۱۹ در عمل می‌توانند در روندی معکوس در دی‌ان‌ای بازتولید شده و سپس در دی‌ان‌ای دو رده سلول سرطانی انسانی- پستان و تخمدان- ادغام شوند.

اخبار مرتبط

عضویت در خبرنامه اپک تایمز فارسی