درحالی که در روزهای اخیر ماجرای مرگ ۷۰ بیمار دیالیزی بر اثر دریافت داروی آلوده رسانهای شده است، محمدسعید الموسوی، عضو پیشین هیات مدیره انجمن بیماران کلیوی که خود یک بیمار دیالیزی است، به سایت دیدهبان ایران گفته است «آمار واقعی کشتهشدگان داروی آلوده دیالیز بیش از ۷۰ نفر است که شاید در آینده اعلام شود.»
روز یکشنبه سلمان اسحاقی، سخنگوی کمیسیون بهداشت و درمان مجلس اعلام کرد که ابتدا ۱۰ بیمار دیالیزی در مشهد و اصفهان فوت کردند، و کمی بعد آمار فوتیها به ۵۰ نفر رسید و تاکنون ۷۰ نفر جان خود را از دست دادهاند. به گفته این نماینده با وجودی که بیش از سه ماه از بررسی موضوع در کمیسیون بهداشت میگذرد و دستگاه قضایی باید برخوردهای جدی میکرد اما «مجدداً از همین شرکت خواسته شده که تولید دارو را انجام دهد».
این در حالی است که شرکت ثامن وابسته به آستان قدس رضوی تنها تولیدکننده محلولهای دارویی و دیالیز صفاقی و خونی در ایران معرفی شده است.
به گفته اسحاقی، در ابتدا علت مرگ بیماران دیالیزی استفاده از «داروی بیکیفیت» مطرح شد اما بعدا اعلام شد احتمالاً دارو به عنصر آلومینیوم آلوده شده باشد و با بررسی موضوع مشخص شد که شرکتی در این رابطه «قصور داشته» است.
پیش از آن و در خردادماه، سازمان غذا و دارو اعلام کرد که «اولین گزارشها مبنی بر ایجاد برخی مشکلات و عوارض پس از مصرف محلول دیالیز صِفاقی شرکت دارویی ثامن» را دریافت کرده است.
با افشاگری کمیسیون بهداشت مجلس درباره مرگ ۷۰ بیمار دیالیزی با داروی آلوده به آلومینیوم تولید شرکت ثامن، روابط عمومی سازمان غذا و دارو با صدور بیانیهای، ساخت محلولهای دیالیزی را انحصاری خواند اما درباره این که چطور تحت نظارت این سازمان، داروهای آلوده توزیع شدهاند توضیحی نداد.
یک روز پس از این اظهارات سخنگوی کمیسیون بهداشت، حیدر محمدی، رییس سازمان غذا و دارو در گفتوگو با خبرگزاری مهر تایید کرد که خرداد امسال، در داروهای دیالیزی شرکت ثامن درصد کمی آلومینیوم وجود داشت و منجر به بروز «عوارض» شد. بیماران دیالیزی که از این محلول آلوده به آلومینیوم استفاده کرده بودند، با علائم مغزی، عفونتی، تشنجی و کما جان خود را از دست دادند.
هرچند که رییس سازمان غذا و دارو افزود «پرونده قضایی برای این موضوع تشکیل شده و در انتظار پیگیری مراجع قضایی است.» اما اسحاقی، سخنگوی کمیسیون بهداشت مجلس، در مصاحبهای به قوه قضاییه هشدار داده است که اگر به «اهمالکاری» ادامه دهد و مستندات برخورد با این شرکت به کمیسیون ارائه نشود، نسبت به پیگیری موضوع از مسیرهای دیگر اقدام خواهند کرد.
شرکت دارویی ثامن بهعنوان تنها تولیدکننده محلولهای دیالیز صفاقی در ایران، سال ۱۳۶۳ با عنوان سرمسازی ثامن در مشهد ثبت شد و از سال ۱۳۷۱ تاکنون تولیدکننده تمام محلولهای استریل تزریقی و شستوشو، دیالیز صفاقی و خونی، فرآوردههای بیوتکنولوژی پپتیدهای طبیعی و نوترکیب لیوفلیزه و غیرلیوفلیزه است. پس از آستان قدس رضوی با حدود ۷۰ درصد سهم، صندوق بازنشستگی با حدود ۲۶ درصد و داروسازی حکیم با چهار درصد سهامداران این شرکت هستند.
شرکت داروسازی ثامن روز ۳۰ خرداد و زمانی که گزارشاتی درباره مرگ تنها ۱۰ نفر منتشر شده بود، به رسانههای پیگیر موضوع گفته بود به دستور «سازمان بالادست» یعنی آستان قدس، اجازه صحبت را در این خصوص ندارند.
