شاید جای دو ادویه مهم در ماست صبحانه شما خالی باشد؛ دو ادویهای که برای تقویت باکتریهای روده مفید هستند.
نقش دارچین و زنجبیل در بهبود عطر و طعم غذا خلاصه نمیشود. یک کارآزمایی کوچک و جدید نشان داده که گنجاندن ایندو ادویه در رژیم غذایی باعث افزایش سطح باکتریهایی میشود که به کنترل قند خون کمک میکنند؛ ترفندی کمهزینه که به گفته پژوهشگران ارزش امتحان کردن را دارد.
پژوهشگران در این مطالعه که در همایش تغذیه ۲۰۲۶ ارائه شد، نقش پلیفنلها یا همان ترکیبات طبیعی موجود در ادویهها را در تغذیه باکتریهای مفید روده بررسی کردند تا ببینند آیا این ترکیبات به ارتقای سطح سلامتی هم کمک میکنند یا خیر.
افزایش سطح ترکیبات مفید روده
پژوهشگران از ۲۵ داوطلب خانم با میانگین سنی ۵۸ سال خواستند روزی دو مرتبه بهمدت چهار هفته از ماست حاوی زنجبیل و دارچین یا ماست ساده استفاده کنند و بین دوره مصرف آنها یک وقفه دوهفتهای در نظر بگیرند.
ماست به این دلیل انتخاب شد که حامل ترکیبات پریبیوتیک است و به تقویت سلامت روده کمک میکند. پژوهشگران به ماست دارچین و زنجبیل اضافه کردند تا فواید آنها را بررسی کنند.
بررسی نمونه مدفوع داوطلبان نشان داد که ترکیب باکتریهای روده آنها تغییر قابلتوجهی نداشته است. با اینحال، جمعیت سه گروه باکتریایی به نام آلیستیپس، روزبوریا و رومینوکوک افزایش داشت. اینسه گروه باکتریایی با افزایش سطح پپتید وایوای و بوتیرات ارتباط دارند. بوتیرات نوعی اسید چرب کوتاهزنجیر است که باعث کنترل قند خون میشود.
پپتید وایوای با کنترل اشتها و کاهش سرعت هضم به کاهش وزن کمک میکند. سطح این ترکیب در مطالعه حاضر حتی بعد از اتمام دوره مصرف ادویهها همچنان بالا بود.
اسیدهای چرب کوتاهزنجیر از اسیدهای چرب گوناگون تشکیل شدهاند که هرکدام فواید خاص خود را دارند. بوتیرات یکی از رایجترین اسیدهای چرب است و باعث فعالشدن سازوکاری میشود که از افزایش قند خون جلوگیری میکند. بوتیرات بافت پوششی روده بزرگ را تقویت میکند و وجود آن برای حفظ یکپارچگی سد دفاعی روده ضروری است.
این یافتهها نشان میدهند که افزودن دارچین و زنجبیل به ماست باعث تقویت رشد باکتریهای مفید روده میشود که بهنوبهخود باعث تولید ترکیبات مؤثر و کنترل قند خون میشوند.
چه کسانی از این موضوع سود میبرند
دیانا کوزا، متخصص تغذیه در بیمارستان پلینویو، که زیر نظر مرکز نورثول هلث نیویورک فعالیت دارد، به اپک تایمز گفت بعضیها ممکن است بیش از دیگران از این موضوع سود ببرند:
- افرادی که از ناراحتیهای خفیف گوارشی مانند نفخ، گاز یا عملکرد نامنظم روده رنج میبرند، اما مشکلشان همچنان نامعلوم است.
- افرادی که آنتیبیوتیک مصرف کردهاند. آنتیبیوتیکها علاوه بر باکتریهای مضر باعث ازبینرفتن باکتریهای مفید میشوند.
- افرادی که به حفظ سلامت روده اهمیت میدهند؛ بهویژه سالمندان که بیش از همه با مشکلات گوارشی دستبهگریبان هستند.
- افرادی که از التهاب خفیف و مزمن رنج میبرند. دارچین و زنجبیل خواص ضدالتهابی دارند.
کوزا افزود: «این دو ادویه برای افرادی که از نفخ ناشی از مصرف شیر، تجمع گاز، دفع نامنظم یا ناراحتیهای گوارشی رنج میبرند و مشکل حادی در رودههای خود ندارند مفید هستند.»
سایر راهکارهای بهبود سلامت روده
کوزا میگوید دریافت فیبر کافی مهمترین عامل است.
فیبر هضمنشده به روده بزرگ میرسد و میکروبهای مفید روده را تغذیه میکند. کوزا مصرف میوه، سبزیجات، غلات کامل، مغزیجات و دانهها را توصیه میکند.
مواد غذایی سرشار از پریبیوتیک حاوی فیبر هضمنشده فراوانی هستند و به تغذیه میکروبهای روده کمک میکنند. سیر، پیاز، مارچوبه، موز، جو دوسر، سیب، دانههای کتان و چیا، حبوبات، شلغم شیرازی، ریشه کاسنی و جو چند نمونه از این مواد غذایی هستند.
کوزا به نقش مهم غذاهای تخمیریِ سرشار از پروبیوتیک هم اشاره کرده است. این مواد غذایی حاوی باکتریهای مفیدی هستند که در روده مستقر شده یا بر میکروبیوم روده اثر میگذارند. ماست، کفیر، کلمترش، کیمچی، تمپه، میسو، کامبوچا و خیارشور تخمیری چند نمونه از این مواد غذایی هستند.
ملاحظات
کوزا میگوید در افزایش مصرف ادویهجات عجله به خرج ندهید و آب کافی بنوشید. «با ادویههای ملایم شروع کنید و واکنش بدنتان را زیر نظر بگیرید. اگر احساس ناراحتی داشتید، آهستهتر پیش بروید.»
کودکان معمولاً حساسیت بیشتری به ادویهجات دارند. کوزا میگوید ادویههای ملایم را بهتدریج و در مقادیر اندک به غذای کودکان اضافه کنید و به ذائقه آنها احترام بگذارید.
بعضی از ادویهجات از جمله زنجبیل، زردچوبه و فلفل دلمهای کاین باعث رقیقشدن خون میشوند و مقدار زیاد آنها ممکن است با داروهای ضدانعقاد تداخل داشته باشد یا بر جذب و سوختوساز بعضی از داروها تأثیر منفی بگذارد. اگر دارو میخورید، بهتر است قبل از افزودن ادویهجات به رژیم غذایی خود با پزشک، داروساز یا متخصص تغذیه مشورت کنید.
دارچین هم ملاحظات خاص خود را میطلبد؛ بهویژه دارچین ارزانقیمت کاسیا که در بیشتر فروشگاهها عرضه میشود. این دارچین حاوی کومارین فراوان است و به خطر خونریزی دامن میزند. مقدار کومارین موجود در دارچین سیلان، که بهعنوان دارچین اصلی شناخته میشود، ناچیز است.
کومارین ممکن است برای افراد مبتلا به بیماریهای کبدی، کودکان، خانمهای باردار و مادران شیرده خطرناک باشد.
