به گفته یکی از نامدارترین مورخان و تحلیلگران محافظهکار آمریکایی، حمایت رئیسجمهور ایالات متحده از مارک کارنی، نخستوزیر کانادا، در روزهای منتهی به انتخابات ۲۸ آوریل از تعاملی حکایت دارد که در آن رقبای ایدئولوژیک میتوانند با آزادی عمل بیشتری گفتوگو کنند.
ویکتور دیویس هانسن در مصاحبه اخیر خود با یان یکیلک، مجری برنامه «رهبران فکری آمریکایی» شبکه تلویزیونی اپک، گفت: «اینکه ترامپ نخستوزیر حزب لیبرال کانادا را ترجیح میدهد و درعمل چندینبار از مارک کارنی تمجید میکند، از تعامل بین رقبای ایدئولوژیک حکایت دارد که در آن روابط از شفافیت کمتری برخوردارند و غیرمستقیم شکل میگیرند.»
هانسن گفت وقتی دو جناح از نظر ایدئولوژیک «در تقابل کامل» با یکدیگر باشند، با صراحت بیشتری صحبت میکنند و مخالفتشان را با شفافیت بیشتری بروز میدهند. او افزود که اگر پیر پالیو، رهبر حزب محافظهکار، به نخستوزیری میرسید، ترامپ با این صراحت رفتار نمیکرد، زیرا تعامل با یک چهره همفکرِ محافظهکار مستلزم «احتیاط» بیشتری است.
او افزود: «اما وقتی با کسی سروکار دارید که در نقطه مقابل شما قرار دارد (مثل یک لیبرال در مقابل کانسرواتیو)، میتوانید صداقت بیشتری به خرج دهید. بهنظرم ترامپ نیز چنین طرز فکری دارد.»
تمجید از کارنی
ترامپ در روزهای منتهی به انتخابات کانادا اعلام کرد که ترجیح میدهد با یک نخستوزیر لیبرال سروکار داشته باشد تا یک نخستوزیر محافظهکار. ترامپ افزود که پالیو «حرفهای بدی» درباره او زده و «من هیچ رابطه دوستانهای با او ندارم.»
او قبل از انتخابات ۲۸ آوریل در مصاحبه با فاکسنیوز در روز ۱۸ مارس گفت: «به نظرم کار کردن با یک چهره لیبرال آسانتر است و شاید آنها برنده انتخابات باشند. اما واقعاً هیچ اهمیتی ندارد. اصلاً مهم نیست.»
ترامپ پیشتر گفته بود که طرفدار پالیو نیست، چرا که او «از شعار اول آمریکا حمایت نمیکند»؛ نکتهای که رهبر حزب محافظهکار نیز بعدها بر آن صحه گذاشت و تأکید کرد که کانادا اولویت اصلی اوست.
پالیو در یک نشست مطبوعاتی در روز ۴ مارس گفت: «من فقط حامی کانادا هستم و برای منافع مردم و کشورم میجنگم. اگر این مسئله باعث ناراحتی رهبران خارجی از جمله رئیسجمهور آمریکا شده، هیچ اهمیتی ندارد.»
مخالفت با ترامپ یکی از محورهای اصلی کارزار انتخاباتی مارک کارنی بود. او نیز بارها گفت که «ترامپ میخواهد ما را درهم بشکند تا آمریکا بتواند کنترل کانادا را به دست بگیرد.»
ترامپ در مصاحبه با فاکسنیوز در روز ۱۸ مارس یکبار دیگر از تجربه همکاری خود با جاستین ترودو، نخستوزیر سابق حزب لیبرال، ابراز نارضایتی کرد.
او گفت: «کانادا یکی از بدجنسترین کشورهایی است که با آن سروکار داریم. ترودو و اطرافیان او بدجنس بودند.»
متعاقب انتخابات ۲۸ آوریل، ترامپ به تمجید از کارنی پرداخت و او را «مردی بسیار محترم» خواند و افزود که کارنی طی روزهای آتی در کاخ سفید حضور خواهد یافت.
تعریف و تمجید ترامپ در نخستین دیدار حضوری آنها در جایگاه رهبران دو کشور ادامه یافت؛ دیداری که در روز ۶ مه در کاخ سفید انجام گرفت. رئیسجمهور آمریکا در این دیدار کارنی را «فردی بسیار مستعد و خوب» دانست و پیروزی او را یکی از بزرگترین بازگشتهای سیاسی تاریخ خواند و افزود که «شاید پیروزی کارنی از پیروزی خودم نیز بزرگتر بود.»
متعاقب پیروزی کارنی در انتخابات ۲۸ آوریل، ترامپ گفت که کارنی و پالیو از او بیزار بودند، اما نامزدی که تنفر کمتری از او داشت، به پیروزی رسید.
او افزود: «راستش فکر میکنم نامزد محافظهکار بیشتر از نامزد بهاصطلاح لیبرال، که واقعاً هم لیبرال است، از من متنفر بود.»
هانسن با اشاره به درخواست افزایش بودجه دفاعی از تفاوت واکنش نامزد لیبرال و نامزد محافظهکار به خواستههای ترامپ گفت.
او گفت: «اگر به یک محافظهکار بگویید به تعهداتش عمل نکرده است، برای او خجالتآور خواهد بود. اما اگر این حرف را به یک لیبرال یا فردی چپگرا بزنید، فشار زیادی به او وارد خواهید کرد.»
استراتژی «معاملهگر»
برایان لی کراولی، مدیرعامل اندیشکده کانادایی مکدونالد-لوریر، دیدگاه مثبت ترامپ در قبال کارنی را صادقانه نمیداند و معتقد است که ترامپ با این کار درصدد دستیابی به خواستههای خود است.
به عقیده کراولی، خصوصیات کارنی با چیزی که باب میل ترامپ باشد همخوانی ندارد.
کراولی در مصاحبه اخیر خود با یکیلک گفت: «وقتی ترامپ به مارک کارنی نگاه میکند، متوجه چند نکته میشود. او مردی را میبیند که مدرک قابلملاحظهای از یک دانشگاه معتبر کسب کرده و یک تکنوکرات شناختهشده در عرصه بینالمللی است، رئیس بانک مرکزی کانادا و بریتانیا بوده و جزو «مردان داووس» به شمار میآید. (مردان داووس: اصطلاحی است برای توصیف قشر ثروتمندی که هرسال در مجمع جهانی داووس در سوئیس گردهم جمع میشوند.)
او گفت: «گمان نمیکنم او از آن دست افرادی باشد که دونالد ترامپ آنها را محترم میشمارد.»
کراولی گفت که روابط بهظاهر «نزدیک» کارنی با چین- که آن را «رقیب بزرگ» آمریکا میداند- و تلاش حزب لیبرال برای تثبیت جایگاه چین بهعنوان شریک «مهم» کانادا در سالهای متمادی باعث شده که تصور کنیم کارنی فایده چندانی برای آمریکا ندارد. با اینحال، کراولی معتقد است که نخستوزیر کانادا با توجه به وابستگی کانادا به آمریکا «چاره دیگری جز همکاری با واشینگتن ندارد.»
کارنی پیشتر زیر ذرهبین محافظهکاران قرار گرفته بود. آنها به تسهیلاتی به ارزش ۲۷۶ میلیون دلار آمریکا اشاره میکردند که شرکت مدیریت دارایی بروکفیلد در اواخر سال ۲۰۲۴ از بانک دولتی چین دریافت کرده بود. گفتنی است که کارنی در آن مقطع ریاست هیئتمدیره این شرکت را برعهده داشت.
محافظهکاران همچنین به این نکته اشاره کردند که کارنی در اکتبر ۲۰۲۴ با شهردار پکن دیدار کرده و گزارش رسمی این دیدار در رسانههای پکن تحت پوشش قرار گرفته است. براساس گزارشها، کارنی در خلال صحبتهای خود بر تمایل شرکت به گسترش کسبوکار خود در پکن و «افزایش همکاری با شرکای مربوطه» تأکید کرده بود.
در جریان کارزار انتخاباتی از کارنی پرسیدند که آیا خود را مدیون چین میداند یا خیر و او پاسخ داد که «من به کسی جز مردم کانادا مدیون نیستم» و افزود که «چین بزرگترین تهدید امنیتی پیش روی کاناداست» و اینکه «چین از آن دست شرکایی نیست که به لحاظ ارزشی شبیه کانادا هستند.»
کارنی در روز ۲۶ مارس گفت: «ما میتوانیم در زمینههای خاصی با چین همکاری داشته باشیم. بدیهی است که تجارت قابلملاحظهای با آنها داریم، اما باید مراقب باشیم و دقت به خرج دهیم. آنها باید از استانداردهای کانادا تبعیت کنند.»
کراولی گفت که ترامپ کارنی را «از آن دست شرکایی میداند که میتواند در مذاکره مچ او را بخواباند» و افزود که باید منتظر ماند و دید که آیا کارنی میتواند در مقابل ترامپ مقاومت کند یا خیر.
او گفت: «فکر نمیکنم کارنی چاره دیگری داشته باشد و دونالد ترامپ هم از این وضعیت کاملاً راضی است.»
«حساسیت» کمتر کانادا
هانسن گفت که دولت ترودو در واکنش به دغدغههای آمریکا در مقایسه با متحدان این کشور از جمله مکزیک «حساسیت» کمتری نشان میداد و افزود که واشینگتن اهرم فشار بیشتری در رابطه با همسایه جنوبی خود دارد.
او با اشاره به نگرانی ترامپ درباره موج مهاجران غیرقانونی و قاچاق مواد مخدر از مرزهای آمریکا گفت: «رابطه کانادا و آمریکا تنشآلود بوده و شاید بخشی از این تنش از بیتفاوتی کانادا نسبت به موج فزاینده بدخواهان آمریکا نشأت میگیرد.»
اتاوا سال گذشته در واکنش به نگرانیهای ترامپ ۱.۳ میلیارد دلار به تقویت امنیت مرزهای خود اختصاص داد. کانادا همچنین فردی را بهعنوان «تزار فنتانیل» منصوب کرد، چند سازمان تبهکاری فراملی را به فهرست تروریستی افزود و ۲۰۰ میلیون دلار دیگر نیز به تقویت عملیات امنیتی در سال جاری اختصاص داد.
دفتر نخستوزیر کانادا در ماه ژانویه اعلام کرد که کمتر از ۰.۲ درصد از فنتانیل توقیفی گمرک و حفاظت مرزی ایالات متحده از مرز کانادا و آمریکا قاچاق شده است.
کش پتل، رئیس افبیآی، هفته گذشته گفت که قاچاق فنتانیل به آمریکا از کانادا نشأت میگیرد و رژیمهای متخاصم از جمله در چین، روسیه و ایران با کارتلها همکاری میکنند تا این ماده مخدر را از طریق ونکوور وارد کشور کنند.
پتل در مصاحبه با فاکسنیوز، که در روز ۱۸ مه روی آنتن رفت، گفت: «فنتانیل با کشتی به ونکوور میرسد و بهصورت هوایی وارد آمریکا میشود.»
