رافائل گروسی اعلام کرد توافق موقت صلح میان آمریکا و جمهوری اسلامی، دسترسی بازرسان سازمان ملل به تأسیسات هستهای ایران را فراهم میکند.
مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی روز جمعه ۲۶ ژوئن (۵ تیر) در یک نشست خبری در ژاپن، گفت: «توافقی وجود دارد و برای اجرای آن، آژانس باید به ایران دسترسی داشته باشد و بازرسی انجام دهد. امیدواریم بهزودی در آنجا حضور پیدا کنیم.»
او افزود بازرسان سازمان ملل تاکنون یک دور گفتوگوی اولیه با مقامهای جمهوری اسلامی درباره مسائل فنی انجام دادهاند.
به گفته او، نخستین هدف هرگونه سفر به ایران، بررسی سلامت مهر و مومهای آژانس بر مواد هستهای که پیشتر بازرسی شدهاند و اطمینان از مفقود نشدن هیچگونه مواد هستهای خواهد بود.
گروسی افزود: «صرف اعلام نیت کافی نیست. ما باید یک نظام راستیآزمایی بسیار قوی در اختیار داشته باشیم.»
او همچنین گفت جمهوری اسلامی هنوز آژانس را از میزان اورانیوم غنیشدهای که پس از حملات آمریکا و اسرائیل باقی مانده یا محل نگهداری آن مطلع نکرده است.
برآورد آژانس بینالمللی انرژی اتمی نشان میدهد جمهوری اسلامی پیش از آغاز درگیریها، ۴۴۰.۹ کیلوگرم اورانیوم با غنای تا ۶۰ درصد در اختیار داشته است؛ میزانی که در صورت غنیسازی بیشتر، بر اساس معیارهای آژانس، برای تولید ۱۰ سلاح هستهای کافی خواهد بود.
جمهوری اسلامی و ایالات متحده هفته گذشته یک یادداشت تفاهم امضا کردند که زمینه را برای ۶۰ روز مذاکره با هدف حل مسائل پیچیدهتر، از جمله موضوعات مرتبط با برنامه هستهای ایران، فراهم میکند.
کاظم غریبآبادی، معاون وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، روز چهارشنبه ۳ تیر گفته بود برنامهای برای اعطای دسترسی به بازرسان وجود ندارد.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه نیز گفته بود که تهران به آژانس بینالمللی انرژی اتمی اجازه بازرسی از تأسیسات هستهای آسیبدیده در حملات آمریکا و اسرائیل را نخواهد داد.
این در حالی است که دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده روز سهشنبه ۲ تیر اعلام کرده بود که جمهوری اسلامی با «بالاترین سطح بازرسیهای هستهای» برای مدت نامحدود موافقت کرده و به همین دلیل آمریکا تصمیم گرفته است از اعمال محاصره دریایی در تنگه هرمز خودداری کند.
او موافقت جمهوری اسلامی با بازرسیهای هستهای را تضمینی برای آنچه «صداقت هستهای» نامید، توصیف کرد و افزود: «اگر ایران با این شرایط موافقت نمیکرد، هیچ مذاکرهای ادامه پیدا نمیکرد.»
