جیمی لای، ناشر ۷۸ ساله و حامی دموکراسی، در ماه فوریه به ۲۰ سال زندان محکوم شد؛ حکمی که بریتانیا آن را «معادل حبس ابد» توصیف کرد.
دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا گفت که حکومت چین خصومت عمیقی با جیمی لای، فعال دموکراسی‌خواه زندانی در هنگ‌کنگ دارد و به گفته او، این خصومت ممکن است تلاش‌ها برای آزادی این ناشر سابق را دشوار کند.
ترامپ روز پنج‌شنبه در مصاحبه تلفنی با شبکه خبری سیلم، در پاسخ به این پرسش که آیا عملیات جاسوسی چین علیه آمریکا و شهروندان آمریکایی می‌تواند اهرم فشاری برای آزادی لای در اختیار او قرار دهد، گفت: «ماجرای جیمی لای کمی متفاوت است.»
ترامپ گفت که درباره پرونده لای «به‌تفصیل» با شی جین‌پینگ، رهبر حزب کمونیست چین گفت‌وگو کرده است.
او با اشاره به نگرش رهبران جمهوری خلق چین درباره آقای لای گفت: «من جیمی لای را نمی‌شناسم، اما از تمام ماجرا خبر دارم. نفرت بسیار عمیقی در این میان وجود دارد.»
ترامپ افزود: «رئیس‌جمهور شی توضیح داد که در هنگ‌کنگ چه اتفاقی افتاد و اینکه جیمی لای رهبر آن جریان بود و این موضوع مشکلات بسیار زیادی برای آن‌ها ایجاد کرد.»
لای که از منتقدان سرسخت حزب کمونیست چین است، بیش از پنج سال است که در زندانی در هنگ‌کنگ نگهداری می‌شود.
او بنیان‌گذار روزنامه محلی اپل دیلی است که اکنون تعطیل شده و از نخستین فعالان دموکراسی‌خواهی بود که بر اساس قانون سخت‌گیرانه امنیت ملی بازداشت شد؛ پکن این قانون را در ژوئن ۲۰۲۰، پس از ماه‌ها اعتراضات دموکراسی‌خواهانه، در این مستعمره سابق بریتانیا به اجرا گذاشت.
دادگاهی در هنگ‌کنگ در ماه فوریه، لای ۷۸ ساله را به ۲۰ سال زندان محکوم کرد؛ وزیر خارجه وقت بریتانیا این حکم را «معادل حبس ابد» خواند.
این حکم موجی از محکومیت‌های بین‌المللی را در پی داشت و بار دیگر توجه‌ها را به سرکوب آزادی‌های رو به کاهش هنگ‌کنگ از سوی حزب کمونیست چین جلب کرد؛ آزادی‌هایی که پکن هنگام تحویل گرفتن این شهر از بریتانیا در سال ۱۹۹۷ وعده داده بود به مدت نیم قرن حفظ کند.
انتظار می‌رود ترامپ هفته آینده در حاشیه نشست رهبران سازمان همکاری اقتصادی آسیا و اقیانوسیه (اپک) که قرار است ۱۸ و ۱۹ نوامبر در شهر شنژن در جنوب چین و در نزدیکی مرز هنگ‌کنگ برگزار شود، بار دیگر با رهبر جمهوری خلق چین دیدار کند.
ترامپ پس از دیدار ماه سپتامبر خود با شی جین‌پینگ در واشینگتن اعلام کرد که برای آزادی لای و دیگر زندانیان سیاسی، از جمله شهروندان آمریکایی که به گفته واشینگتن به ناحق در چین بازداشت شده‌اند، تلاش کرده است.
ترامپ پیش‌تر پس از مطرح کردن پرونده عزرا جین مینگری، کشیش و رهبر یکی از برجسته‌ترین کلیساهای زیرزمینی چین، در نشست دوجانبه ماه مه در پکن، موفق به آزادی او شده بود. جین در ماه ژوئیه امسال به خانواده‌اش در آمریکا پیوست.
با این حال، ترامپ درباره پرونده لای با احتیاط بیشتری سخن گفت.
رئیس‌جمهور آمریکا روز پنج‌شنبه درباره شی جین‌پینگ گفت: «او با آزادی افراد دیگری موافقت کرده است، اما با آزادی جیمی لای موافقت نکرده است.»
سازمان‌های حقوق بشری و خانواده لای از رئیس‌جمهور آمریکا خواسته‌اند برای آزادی این بازرگان هنگ‌کنگی تلاش کند. آن‌ها هشدار داده‌اند که وضعیت سلامت لای پس از مدت طولانی نگهداری در سلول انفرادی رو به وخامت گذاشته است.
سباستین لای، پسر جیمی لای، به‌تازگی در مصاحبه‌ای با شهاب خان، سردبیر سیاسی زتیو در بریتانیا، گفت که پدرش بیش از دو هزار روز را در شرایطی «به‌شدت وحشتناک» در سلول انفرادی گذرانده است.
به گفته سباستین لای، پدرش در سلولی با مساحت کمتر از ۵.۶ متر مربع نگهداری می‌شود.
ماموران زندان دسترسی او به نور طبیعی را محدود کرده‌اند و در تابستان، گرمای شدید سلول، عملا او را در شرایطی مانند پخته شدن قرار می‌دهد.
سباستین لای گفت: «هدف از همه این اقدامات، درهم شکستن اوست. نمی‌دانم آیا دو یا سه سال دیگر زنده خواهد ماند یا نه.»
