رئیس ستاد مشترک نیروهای مسلح آمریکا گفته است که نیروهای آمریکایی باید آماده باشند تا در آیندهای نزدیک، روی سطح ماه یا در اطراف آن بجنگند.
ژنرال دن کین روز چهارشنبه ۱۶ سپتامبر (۲۵ شهریور) در کنفرانس سالانه انجمن نیروهای هوایی و فضایی گفت ارتش آمریکا باید بهسرعت خود را تطبیق دهد تا «برای جنگیدن، دوام آوردن و پیروز شدن… از بستر دریا تا فضای میان زمین و ماه» آماده باشد.
اظهارات این ژنرال آمریکایی پس از آن مطرح شد که تروی مینک، وزیر نیروی هوایی آمریکا روز دوشنبه در همان کنفرانس اعلام کرد ایالات متحده برای نخستین بار «تسلیحات کنترل فضایی در مدار» مستقر کرده است.
نیروی فضایی آمریکا در سال ۲۰۱۹ و در دوره نخست ریاستجمهوری دونالد ترامپ ایجاد شد و گرگوری گانیون، فرمانده فرماندهی نیروهای رزمی این نیرو، به خبرنگاران گفت: «بشریت در حال پیشروی به اعماق فضا است؛ وظیفه نیروی فضایی این است که به آماده شدن برای دفاع از منافع آمریکا کمک کند.»
او افزود: «جامعه اطلاعاتی بهصراحت اعلام کرده است که دشمنان بالقوه در پی گسترش جنگ به فضا بودهاند…. دشمنان بالقوه ما، مانند جمهوری خلق چین، فعالانه در حال پیگیری فعالیتهایی در این سامانه، در بخشهایی از فضا هستند.»
حکومت چین در سال ۲۰۲۴ نیروی نظامی فضایی خود را تأسیس کرد و در آوریل همان سال، ژنرال استیون وایتینگ، فرمانده فرماندهی فضایی آمریکا، گفت پکن در حال توسعه توانمندیهای خود با سرعتی «بهطرز خیرهکنندهای بالا» است.
گانیون در ادامه گفت پنتاگون قصد دارد طی پنج سال آینده شمار نیروهای نیروی فضایی را به حدود ۲۵ هزار نفر افزایش دهد که دو برابر تعداد کنونی آن است.
ترامپ در اوت ۲۰۲۴ وعده داد در صورت انتخاب شدن به ریاستجمهوری، گارد ملی فضایی ایجاد کند، اما «قانون تأسیس گارد ملی فضایی ۲۰۲۵» که سناتور مایک کراپو، جمهوریخواه ایالت آیداهو، حامی آن بود، نتوانست در کنگره تصویب شود.
ایجاد بازدارندگی در فضا
گانیون همچنین بیان کرد: «ما در ارتش این توانمندیها را داریم، زیرا در حال آماده شدن برای دفاع از کشور هستیم. دلیل برخورداری ما از این توانمندیها، کمک به ایجاد بازدارندگی است.»
در دوران جنگ سرد، رقابت فضایی میان ایالات متحده و اتحاد جماهیر شوروی بر مبنایی غیرنظامی انجام میشد و «پیمان فضای ماورای جو» که در سال ۱۹۶۷ با میانجیگری سازمان ملل منعقد شد، تصریح میکرد که اجرام آسمانی مانند ماه باید «منحصرا برای اهداف صلحآمیز» مورد استفاده قرار گیرند.
این پیمان همچنین تصریح کرد که سلاحهای هستهای نمیتوانند در فضا مستقر شوند.
در سالهای اخیر، ایالات متحده و چند کشور دیگر تواناییهای خود را در زمینه سرنگون کردن ماهوارههای در حال گردش به دور زمین به نمایش گذاشتهاند؛ با این حال، تاکنون هیچ کشوری در عمل ماهوارهای را سرنگون نکرده است.
مینک روز دوشنبه ۲۳ شهریور در این کنفرانس گفت: «ایالات متحده اکنون تسلیحات کنترل فضایی در مدار دارد که قادرند از نیروی مشترک در برابر اقدامات خصمانه دشمنان دفاع کنند.»
او از ارائه جزئیات بیشتر خودداری کرد، اما گفت این سلاح برای حفظ توانمندیهای فضایی آمریکا و بازداشتن دشمنان از هرگونه تهدید علیه آنها ضروری است.
رقابت تسلیحاتی در فضای ماورای جو
پس از آنکه از گوئو جیاکون، سخنگوی وزارت خارجه چین، درباره اظهارات مینک پرسیده شد، او از ایالات متحده خواست «گسترش آمادگیهای نظامی خود در فضای ماورای جو را متوقف کند.»
او افزود: «چین همواره از استفاده صلحآمیز از فضای ماورای جو حمایت میکند، امنیت فضای ماورای جو را حفظ میکند و با تسلیحاتی کردن، نظامیسازی و رقابت تسلیحاتی در فضای ماورای جو مخالف است.»
در آوریل ۲۰۲۴، روسیه قطعنامه مشترک آمریکا و ژاپن در سازمان ملل را وتو کرد که از همه کشورها میخواست از توسعه یا استقرار تسلیحات هستهای یا دیگر سلاحهای کشتار جمعی در فضا خودداری کنند.
در آن زمان، واسیلی نبنزیا، سفیر روسیه در سازمان ملل، این قطعنامه را رد کرد و گفت این قطعنامه در ممنوع کردن همه انواع تسلیحات در فضا به اندازه کافی پیش نمیرود.
لیندا توماس گرینفیلد، سفیر وقت آمریکا در سازمان ملل، وتوی روسیه را «گیجکننده» و «مایه شرمساری» خواند.
توماس گرینفیلد افزود: «وتوی امروز این پرسش را مطرح میکند: “چرا؟ اگر شما از قوانین پیروی میکنید، چرا از قطعنامهای که بر این قوانین تأکید مجدد میکند حمایت نمیکنید؟ چه چیزی را ممکن است پنهان کنید؟”»
شورای امنیت سازمان ملل سپس با اختلافی اندک اصلاحیهای را که روسیه و چین ارائه کرده بودند، رد کرد.
در آن اصلاحیه از «همه کشورها، و پیش از همه کشورهایی که دارای توانمندیهای عمده فضایی هستند، خواسته شده بود اقدامات فوری برای جلوگیری همیشگی از استقرار تسلیحات در فضای ماورای جو و تهدید یا استفاده از زور در فضای ماورای جو، از فضا علیه زمین و از زمین علیه اشیای موجود در فضای ماورای جو انجام دهند و از طریق مذاکره، در پی تدوین هرچه سریعتر توافقهای چندجانبه مناسب، قابل راستیآزمایی و از نظر حقوقی الزامآور باشند.»
