اندره لاپیری: آیا در جهانهای دیگر مانند این جهان تنها سه بعد وجود دارد یا اینکه میتواند بیشتر از این نیز باشد؟
«میکیو کاکو»: آندره، ما معتقدیم ولی هنوز قادر نیستیم اثبات کنیم که جهانهای چندگانهی ما ۱۱ بعدی است. پس در مورد این عرصهی ۱۱ بعدی فکر کنید؛ در این عرصه حبابهایی وجود دارد؛ حبابهایی که شناور هستند؛ و پوستهی این حبابها نشاندهندهی کل جهان است؛ در نتیجه ما بهمانند مگسهایی هستیم که در کاغذ مگسگیر گیر افتادهایم. ما در پوستهی حباب قرار گرفتهایم. این یک حباب سه بعدی است. این حباب سه بعدی در حال گسترش است و به آن نظریهی انفجار بزرگ گفته میشود؛ گاهی این حبابها ممکن است به یکدیگر برخورد بکنند و گاهی ممکن است تقسیم شوند و تصور میکنیم که آن منجر به انفجار بزرگ شود. در نتیجه ما حتی خود نظریهی انفجار بزرگ را نیز داریم. اکنون شما این سؤال را در مورد تعداد ابعاد هر حباب میپرسید. خب در نظریهی ریسمان – که کاری است که من برای امرار معاش انجام میدهم – ما حبابهایی با تعداد ابعاد مختلف داریم. بیشترین تعداد ابعاد ۱۱ است. شما قادر نیستید بالاتر از ۱۱ بروید؛ زیرا در آنصورت جهانها ناپایدار میشوند. اگر اکنون من نظریهی جهان ۱۳ یا ۱۵ بعدی را بنویسم، آن ناپایدار خواهد بود و به جهان ۱۱ بعدی متلاشی میشود. ولی در داخل ۱۱ بعد شما میتوانید حبابهای ۳ بعدی، ۴ بعدی و ۵ بعدی داشته باشید. اینها غشاءهایی هستند که ما به طور خلاصه به آن «برین» (ذره با تعداد ابعاد بالاتر brane) میگوییم. در نتیجه این برینها در ابعاد مختلف وجود دارند. اجازه دهید «پی» نشاندهندهی تعداد ابعاد هر حباب باشد؛ در نتیجه ما به آن پی-برین p-brane میگوییم. پی-برین جهانی در ابعاد مختلف است، که در عرصهی بسیار بزرگتری شناور است و این عرصهی بزرگتر مافوق فضا نامیده میشود که من درابتدا در مورد آن صحبت کردم.
و به خاطر داشته باشید که هر حباب در حال ارتعاش است؛ و ارتعاش هر حباب ایجاد آهنگ میکند. آهنگ این غشاءها ذرات ریز اتمی است. هر ذرهی ریزاتمی به مانند نُتی بر روی ریسمان مرتعش و یا غشاء در حال ارتعاش است.
دکتر میکیو کاکو فیزیکدان نظری شناخته شدهای است.
اپک تایمز در ۳۵ کشور و به ۲۱ زبان منتشر میشود.
