سازمان نظارت بر خدمات مالی فدرال آلمان (بافین) دستور تصفیه شعبه بانک صادرات ایران در هامبورگ را صادر کرد و به فعالیت بیش از شش دهه‌ای این بانک ایرانی در نظام بانکی آلمان پایان داد.
هم‌زمان، حدود ۲۰۰ هزار یورو از سپرده‌های مشتریان این بانک به دلیل تحریم‌های اتحادیه اروپا مسدود مانده است.
به گزارش روزنامه آلمانی برلینر تسایتونگ، شعبه بانک صادرات ایران که از سال ۱۹۶۲ در آلمان فعالیت داشت، دیگر مجاز به ارائه خدمات بانکی نیست. این شعبه در سال‌های اخیر عمدتا در زمینه تامین مالی صادرات و معاملات تجاری مرتبط با ایران فعالیت می‌کرد.
بافین در ۵ نوامبر ۲۰۲۵ مجوز فعالیت بانکی این موسسه را لغو کرده بود و این تصمیم از ۸ دسامبر همان سال قطعی و لازم‌الاجرا شد.
این نهاد نظارتی اعلام کرد که در جریان بازرسی ویژه‌ای در سال ۲۰۲۳، نواقص متعدد و جدی در ساختار سازمانی و مدیریتی بانک صادرات ایران شناسایی شده بود که این موسسه نتوانست آن‌ها را برطرف کند.
به گفته بافین، این نواقص با الزامات قانون بانکداری آلمان درباره سازمان‌دهی صحیح فعالیت‌های بانکی مغایرت داشت. همچنین این بانک برای بیش از شش ماه هیچ‌گونه فعالیت تجاری و بانکی انجام نداده بود؛ این موضوع همراه با تخلفات شناسایی‌شده، زمینه قانونی لغو مجوز آن را فراهم کرد.
مسدود شدن ۲۰۰ هزار یورو از سپرده‌های مشتریان
بر اساس اعلام نهاد ناظر مالی آلمان، حدود ۲۰۰ هزار یورو از سپرده‌های مشتریان همچنان نزد شعبه بانک صادرات ایران باقی مانده است، اما صاحبان این حساب‌ها به دلیل محدودیت‌های ناشی از تحریم‌های اتحادیه اروپا امکان برداشت آزادانه وجوه خود را ندارند.
بافین اعلام کرده است که در حال حاضر شرایط قانونی لازم برای پرداخت غرامت از طریق نظام تضمین سپرده‌های بانکی آلمان فراهم نشده است.
با این حال، این موضوع به معنای از بین رفتن سپرده‌های مشتریان نیست و رسیدگی به این وجوه در چارچوب روند تصفیه بانک انجام خواهد شد.
هرگونه پرداخت از حساب‌های مسدودشده مستلزم دریافت مجوز از مرکز خدمات تحریم‌های مالی بانک مرکزی آلمان است.
لغو مجوز بانکی و آغاز روند تصفیه
بافین در ۱۱ ژوئن ۲۰۲۶ دستور تصفیه شعبه بانک صادرات ایران را صادر کرد. این بانک ابتدا به تصمیم نهاد ناظر اعتراض حقوقی کرد، اما در ۲۳ سپتامبر اعتراض خود را پس گرفت.
دلایل پس گرفتن این اعتراض به‌طور عمومی اعلام نشده است.
پس از این اقدام، دادگاه محلی هامبورگ در ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶ شرکت «اف‌یو‌دبلیو تروی‌هاند پروجکت منیجمنت» را به‌عنوان مسئول تصفیه بانک منصوب کرد.
بر اساس اطلاعات منتشرشده، دستور تصفیه از ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۶ قطعی و لازم‌الاجرا شده بود.
بانک صادرات ایران در ۱۳ نوامبر ۲۰۲۵ نیز در اطلاعیه‌ای در وب‌سایت رسمی خود اعلام کرده بود که تمامی فعالیت‌های بانکی شعب آن در آلمان متوقف شده و دارایی‌های این موسسه در پی اجرای مجدد تحریم‌های اتحادیه اروپا مسدود شده است.
بر اساس اطلاعات مالی منتشرشده، مجموع دارایی‌های ثبت‌شده در ترازنامه شعبه بانک صادرات ایران در پایان سال ۲۰۲۵ حدود ۶۲.۴ میلیون یورو بود و این موسسه تنها ۱۳ کارمند داشت.
بانک صادرات ایران در شهرهای هامبورگ و فرانکفورت فعالیت می‌کرد و خدماتی از جمله نگهداری حساب‌های بانکی، انتقال وجه، اعتبارات اسنادی، اعطای وام، صدور ضمانت‌نامه و سرمایه‌گذاری مالی ارائه می‌داد.
با لغو مجوز بانکی، ارائه تمامی این خدمات در آلمان متوقف شده است.
پیش‌تر نیز بانک مرکزی لبنان در روز پنج‌شنبه ۲۳ مهر مجوز فعالیت بانک صادرات را لغو کرده بود.
همچنین وزارت خزانه‌داری آمریکا در سال ۲۰۰۶ دسترسی این بانک به نظام مالی آمریکا را قطع کرد و در سال ۲۰۰۷ آن را به دلیل حمایت مالی از سازمان‌های تروریستی تحریم کرده بود.
