دیوان عالی برزیل روز ۱۶ ژوئن (۲۶ خرداد) ادواردو بولسونارو، نماینده پیشین مجلس و فرزند ژائیر بولسونارو، رئیسجمهور سابق برزیل، را به دلیل تلاش برای جلب مداخله دولت ترامپ در پرونده قضایی پدرش درباره اتهام طراحی کودتا، مجرم شناخت.
هیئتی متشکل از چهار قاضی بهاتفاق آرا حکم محکومیت ادواردو بولسونارو را تأیید کرد. او که پیش از آغاز محاکمه پدرش در سال ۲۰۲۵ به آمریکا نقل مکان کرده بود، به چهار سال و دو ماه زندان محکوم شد. در صورت بازگشت به برزیل، خطر بازداشت او وجود دارد.
الکساندره دِ مورائس، قاضی دیوان عالی که ریاست پرونده مربوط به تلاش برای کودتا علیه ژائیر بولسونارو را نیز بر عهده داشت، گفت وظیفه یک نماینده فدرال «لابیگری در خارج از کشور علیه کشور خود نیست.» دِ مورائس و همسرش در ژوئیه ۲۰۲۵ هدف تحریمهای دولت آمریکا قرار گرفته بودند.
وکلای ادواردو بولسونارو حکم صادرشده را رد کرده و گفتند شواهد کافی برای محکومیت او وجود نداشته است.
دادستانی کل برزیل او را متهم کرده بود که برای کمک به پرونده پدرش، مقامهای آمریکایی را به اعمال تحریم علیه قضات دیوان عالی برزیل و همچنین وضع تعرفه بر کالاهای برزیلی تشویق کرده است. این تعرفهها و تحریمها بعداً کاهش یافتند.
دادستانی عمومی برزیل در بیانیهای اعلام کرد: «نماینده سابق فدرال متهم است که با هدف جلوگیری از رسیدگی یا تأثیرگذاری بر روند محاکمه پدرش، ژائیر بولسونارو، در پرونده کودتا و تلاش برای براندازی حاکمیت دموکراتیک، اعمال تحریمهای دولت آمریکا علیه اقتصاد برزیل و قضات دیوان عالی فدرال را سازماندهی کرده است.»
دادستانی عمومی برزیل در بیانیه خود اعلام کرد: «آنتونیو ادیلیو ماگالیائس تیشیرا، معاون دادستان کل، در تأیید اتهامات یادآور شد که متهم در چندین ویدئوی منتشرشده در اینترنت به تحریمها افتخار کرده بود.» این بیانیه افزود: «اقدامات او همچنین با دادههای استخراجشده از تلفن همراه ژائیر بولسونارو که به دستور دیوان عالی فدرال ضبط شده بود، اثبات میشود.»
ادواردو بولسونارو که پیشتر گفته بود او و خانوادهاش از سوی دیوان عالی برزیل تحت آزار و پیگرد قرار گرفتهاند، در پیامی در شبکه ایکس در ۱۶ ژوئن نوشت که هیچ اطلاعی از روند قضایی پرونده خود دریافت نکرده است.
او که در دسامبر ۲۰۲۵ به دلیل غیبت در بیش از یکسوم جلسات رسمی، کرسی خود در مجلس نمایندگان برزیل را از دست داد، گفت دولت برزیل احضاریهای به نشانی محل اقامتش، که به گفته او مقامها از آن اطلاع دارند، «مطابق قانون» ارسال نکرده است.
ادواردو گفت: «هر حکمی که بدون رعایت تشریفات قانونی صادر شود، باطل است و پس از این همه شکست بینالمللی، حتی مورائس هم این موضوع را میداند.»
این حکم ادواردو بولسونارو را به مدت هشت سال از نامزد شدن برای مناصب عمومی در برزیل محروم میکند. او گفت که این در واقع انگیزه اصلی برگزاری این محاکمه بوده است.
فلاویو بولسونارو، دیگر فرزند ژائیر بولسونارو که قصد دارد در انتخابات ریاستجمهوری برزیل در ماه اکتبر نامزد شود، ماه گذشته در کاخ سفید با دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، دیدار کرد.
ادواردو گفت: «من به احیای دموکراسی برزیل با پیروزی فلاویو بولسونارو اطمینان دارم؛ پیروزیای که به صدها تبعیدی اجازه خواهد داد سرانجام به کشور خود بازگردند.»
ژائیر بولسونارو در اکتبر ۲۰۱۸ به ریاستجمهوری برزیل انتخاب شد، اما چهار سال بعد با اختلافی اندک انتخابات را به لوئیز ایناسیو لولا دا سیلوا، نامزد حزب کارگران، واگذار کرد. لولا پیشتر از اول ژانویه ۲۰۰۳ تا اول ژانویه ۲۰۱۱ رئیسجمهور برزیل بود.
زمانی که ژائیر بولسونارو سال گذشته به اتهام تلاش برای لغو نتیجه انتخابات و بازگشت به قدرت، پس از اعتراض هوادارانش در پایتخت برزیل، برازیلیا، محاکمه شد، ترامپ از نحوه برخورد دولت برزیل با او انتقاد کرد.
ترامپ در ژوئیه ۲۰۲۵ در شبکه تروث سوشال نوشت: «برزیل در نحوه برخورد با ژائیر بولسونارو، رئیسجمهور سابق این کشور، کار بسیار وحشتناکی انجام میدهد.»
ترامپ در آن زمان نوشت: «من روند این شکار جادوگران علیه ژائیر بولسونارو، خانواده او و هزاران نفر از حامیانش را از نزدیک زیر نظر خواهم داشت. … دست از سر بولسونارو بردارید!»
ترامپ در ۹ ژوئیه نامهای به دولت برزیل ارسال کرد که در آن برخورد با بولسونارو را «مایه شرمساری بینالمللی» خواند، درباره اعمال تعرفه ۵۰ درصدی هشدار داد و نسخهای از این نامه را در شبکه تروث سوشال منتشر کرد.
اعمال تعرفهها
دولت ترامپ از اوایل اوت ۲۰۲۵، علاوه بر تعرفههای متقابل موجود، تعرفهای ۴۰ درصدی بر بسیاری از کالاهای وارداتی از برزیل اعمال کرد.
در سپتامبر ۲۰۲۵، دیوان عالی برزیل ژائیر بولسونارو را به اتهام تلاش برای براندازی دولت مجرم شناخت و او را به ۲۷ سال زندان محکوم کرد.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، بلافاصله این حکم را محکوم کرد و گفت دولت آمریکا «بهطور متناسب واکنش نشان خواهد داد»، اما جزئیاتی درباره اقدامات احتمالی ارائه نکرد.
تعرفههای آمریکا علیه برزیل بعدها کاهش یافتند.
دادستانی عمومی برزیل در بیانیه خود اعلام کرد که صادرات کالاهای برزیلی به آمریکا از ۳.۸۲ میلیارد دلار در ژوئیه ۲۰۲۵ به ۲.۷۶ میلیارد دلار در اوت ۲۰۲۵، یعنی نخستین ماه اجرای تعرفههای جدید، کاهش یافته است.
این نهاد همچنین اعلام کرد که تحریمهای اعمالشده علیه الکساندره دِ مورائس «پس از مذاکرات دیپلماتیک میان دولتهای برزیل و آمریکا لغو شد.»
