هنری کیسینجر، وزیر امور خارجه اسبق آمریکا، یکی از شخصیتهای کلیدی در شکلدهی به سیاست خارجی ایالات متحده در اواخر قرن بیستم، در سن ۱۰۰ سالگی درگذشت.
به گفته «کیسینجر آسوشیتس»، شرکت کیسینجر، او روز چهارشنبه در خانه خود در کانکتیکات درگذشت.
او یک دیپلمات آمریکایی آلمانی الاصل بود و به عنوان وزیر امور خارجه برای دو رئیس جمهور خدمت کرد. در حالی که در دهه ۱۹۷۰ در زمان ریاست جمهوری ریچارد نیکسون، کیسینجر، نقش کلیدی در بسیاری از رویدادهای مهم جهانی ایفا کرد.
کیسینجر که با شی جین پینگ، رهبر حزب کمونیست چین در سفری غیرمنتظره به پکن در ۲۰ ژوئیه سال جاری ملاقات کرد، در مهندسی باز کردن روابط بین حزب کمونیست چین و واشنگتن در دوران ریاست جمهوری نیکسون در دوران جنگ سرد در اوایل دهه ۱۹۷۰ نقش اساسی داشت.
تلاشهای او همچنین به مذاکرات کنترل تسلیحات بین ایالات متحده و شوروی، گسترش روابط بین اسرائیل و همسایگان عربش و توافقنامه صلح پاریس در سال ۱۹۷۳ منجر شد که منجر به پایان جنگ ویتنام و در نهایت تسلط کمونیستها دو سال بعد شد.
نیکسون پس از پیروزی در انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۹۶۸، با وعده پایان دادن به جنگ ویتنام، کیسینجر را به عنوان مشاور امنیت ملی به کاخ سفید آورد.
در حالی که بسیاری کیسینجر را تحسین میکردند، برخی دیگر بهدلیل حمایت واقعی او از رژیمهای استبدادی، به ویژه در آمریکای لاتین، او را جنایتکار جنگی مینامیدند. بحث در مورد میزان حمایت مستقیم ایالات متحده از کودتای ۱۹۷۳ شیلی که رئیس جمهور سوسیالیست سالوادور آلنده را برکنار کرد و منجر به استقرار دیکتاتوری نظامی آگوستو پینوشه شد، همچنان ادامه دارد. تحقیقات کمیته سنا در سال ۱۹۷۵ دخالت مخفیانه ایالات متحده در شیلی در دهههای ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ را تأیید کرد، اما شواهد محدودی یافت که دولت ایالات متحده را به حمایت از کودتای پینوشه مرتبط میکند.
شهرت کیسینجر به عنوان معمار اصلی سیاست خارجی ایالات متحده با استعفای نیکسون در سال ۱۹۷۴ کاهش یافت.
کیسینجر حتی تا صد سالگی خود در ماه مه همچنان به فعالیتهای خود ادامه میداد. او در جلسات کاخ سفید شرکت میکرد و همچنین چندی پیش کتابی در مورد سبکهای رهبری منتشر کرد، در برابر کمیته سنا درباره تهدید هستهای کره شمالی شهادت داد و در ماه ژوئیه امسال با رهبران حزب کمونیست چین در پکن دیدار کرد.
دیپلمات سابق آمریکایی، در سالهای پایانی زندگی، با محدودیتهایی در سفرهای خود مواجه شده بود، زیرا کشورهای دیگر به دنبال بازجویی یا دستگیری وی بهدلیل تصمیمات گذشته سیاست خارجی ایالات متحده بودند.
مایک پمپئو، وزیر خارجه سابق آمریکا که در دوران ریاست جمهوری دونالد ترامپ خدمت می کرد، روز چهارشنبه به کیسینجر ادای احترام کرد.
پمپئو گفت: «دکتر کیسینجر از روزی که به عنوان نوجوانی در حال فرار از آلمان نازی به ایالات متحده آمد، زندگی خود را وقف خدمت به این کشور بزرگ و حفظ امنیت آمریکا کرد….او اثری پاک نشدنی در تاریخ آمریکا و جهان بر جای گذاشت. من همیشه قدردان نصیحتها و کمکهای مهربانانهاش در مدت زمانی که من به عنوان وزیر بودم، خواهم بود.»
کیسینجر که در ۲۷مه۱۹۲۳ در فورث نزدیک نورنبرگ آلمان به دنیا آمد، به همراه خانوادهاش در سال ۱۹۳۸ برای فرار از کمپین نازیها که یهودیان اروپایی را برای نابودی هدف قرار میداد، به ایالات متحده نقل مکان کرد.
او در طول جنگ جهانی دوم در ارتش ایالات متحده در اروپا خدمت کرد و سپس با بورسیه تحصیلی در دانشگاه هاروارد تحصیل کرد. او در سال ۱۹۵۲ مدرک کارشناسی ارشد و در سال ۱۹۵۴ دکترا گرفت و متعاقباً به دانشکده هاروارد پیوست و ۱۷ سال در آنجا باقی ماند.
