قرارگاه خاتمالانبیای سپاه در پی اقدام واشنگتن برای محاصره تنگه هرمز تهدید کرد که هیچ بندری در خلیج فارس و دریای عمان از حملات موشکی جمهوری اسلامی در امان نخواهد بود، این هشدار خطر گسترش رویارویی دریایی در آبراههای حیاتی منطقه را افزایش میدهد.
در بیانیهای که روز دوشنبه، ۲۴ فروردین توسط رسانههای جمهوری اسلامی منتشر شد، ابراهیم ذوالفقاری سخنگوی قرارگاه مرکزی خاتمالانبیا تأکید کرد: «امنیت دریایی در منطقه باید برای همه باشد یا برای هیچکس و هر تهدیدی علیه بنادر ایران با اقدامات متقابل روبهرو خواهد شد.»
او در این بیانیه افزود: «شناورهای وابسته به دشمن حق عبور از تنگه هرمز را ندارند و نخواهند داشت. سایر شناورها با رعایت ضوابط نیروهای مسلح جمهوری اسلامی کماکان اجازه عبور از تنگه را خواهند داشت.»
این هشدار در واکنش به اعلام دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا صادر شد.
ترامپ اعلام کرده است نیروهای آمریکایی «هر کشتیای را که در آبهای بینالمللی به حکومت ایران عوارض پرداخت کرده باشد، شناسایی و متوقف خواهند کرد» و اجازه ورود یا خروج کشتیهای با مقصد بنادر ایران را از تنگه هرمز نخواهند داد.
جمهوری اسلامی این اقدام را محدودیتی غیرقانونی در آبهای بینالمللی دانسته و آن را «دزدی دریایی» توصیف کرده است. همچنین اعلام کرده که به اجرای مقررات خود برای عبور از تنگه هرمز ادامه خواهد داد.
در این بیانیه همچنین اشاره شده که جمهوری اسلامی قصد دارد حتی پس از پایان درگیریها، سازوکاری دائمی برای کنترل دسترسی به تنگه ایجاد کند.
خطر اختلال گسترده در کشتیرانی
تنگه هرمز که خلیج فارس را به دریای عمان متصل میکند، حدود یکپنجم نفت و گاز جهان از آن عبور میکند و یکی از حساسترین مسیرهای دریایی جهان بهشمار میرود.
هشدار جدید جمهوری اسلامی نشان میدهد که این درگیری ممکن است فراتر از هرمز گسترش یابد و مسیرهای مهم دیگری از جمله بنادر منطقه و حتی تنگه بابالمندب در ورودی جنوبی دریای سرخ را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
حوثیها در یمن نیز تهدید کردهاند که تنگه بابالمندب را هدف قرار خواهند داد؛ اقدامی که میتواند فشار بیشتری بر مسیرهای کشتیرانی و زیرساختهای انرژی وارد کند.
در حالی که سطح تهدید در تنگه هرمز «بحرانی» ارزیابی شده، سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا اعلام کرده که سطح تهدید در بابالمندب همچنان «متوسط» است و تاکنون حادثه تأییدشدهای در آن منطقه گزارش نشده است.
در همین حال، فرمانده نیروی دریایی جمهوری اسلامی اعلام کرد که تحرکات نظامی آمریکا بهدقت رصد میشود و تهدید محاصره را بیاثر دانست.
این تنشها پس از هفتهها درگیری که از ۲۸ فوریه (نهم اسفند) با حملات آمریکا و اسرائیل به اهدافی در ایران آغاز شد، شدت گرفته است. نیروی دریایی جمهوری اسلامی در این مدت محدودیتهای شدیدی برای عبور و مرور کشتیها در تنگه هرمز وضع کرد.
طبق گزارشها، صدها کشتی تجاری از جمله حدود ۴۰۰ نفتکش در نزدیکی تنگه هرمز در یک و نیم ماه گذشته متوقف شدهاند. همچنین آمارها نشان میدهد تعداد عبور کشتیها از این تنگه بهشدت کاهش یافته است.
با این حال، ساعاتی پیش از آغاز محاصره تنگه هرمز توسط آمریکا، دو نفتکش مرتبط با ایران در ۲۴ فروردین از تنگه هرمز عبور کرده و از خلیج فارس خارج شدند.
