کاوه مدنی، مدیر مؤسسه آب، محیطزیست و بهداشت دانشگاه سازمان ملل متحد، برنده جایزه معتبر «آب استکهلم» در سال ۲۰۲۶ شد؛ جایزهای که از آن بهعنوان مهمترین جایزه جهانی در حوزه آب یاد میشود.
بر اساس اعلام برگزارکنندگان این جایزه، این تقدیر بهدلیل «ترکیب پژوهشهای پیشگامانه در مدیریت آب با سیاستگذاری، دیپلماسی و تعامل جهانی، اغلب در شرایطی همراه با خطرات شخصی و پیچیدگیهای سیاسی» به او اعطا شده است.
مدنی در پیامی ویدئویی در واکنش به این جایزه گفت: «خوشحالم که بهعنوان یک ایرانی این جایزه را میگیرم، اما همزمان ناراحتم که در روزگاری این را میگیرم که کشورمان شاید یکی از سیاهترین روزهای تاریخ معاصرش را تجربه میکند. قتلعام جوانان بیگناه در دیماه و الان، از بین رفتن هموطنان بیگناهمان در آتش جنگ.»
او افزود: «امیدوارم بعد از این روزهای تلخ، روزهای خوب هم بیاید. نوروز به ما میگوید که میشود پس از روزهای سیاه و سرد و تاریک، به روزهای زیبا و نور و خوشحالی و خوشبختی هم فکر کرد و آن روزها را دید.»
او که تحصیلات خود را در رشته مهندسی عمران در تبریز آغاز کرد، از ایران خارج شد و به سوئد رفت. بعدها دکترای خود را در دانشگاه کالیفرنیا، دیویس دریافت کرد و سپس در کالج امپریال لندن به فعالیت پرداخت و به شهرت بینالمللی در زمینه مدلسازی سیستمهای آب دست یافت.
او در پژوهشهای خود از نظریه بازیها برای تحلیل مدیریت منابع آب استفاده کرد و به این نتیجه رسید که بحرانهای آبی در ایران و بسیاری از کشورها صرفاً ناشی از تغییرات اقلیمی نیست، بلکه نتیجه سوءمدیریت است. مفهومی که او با آن شناخته میشود، «ورشکستگی آب» است؛ مفهومی که بهجای «بحران آب» بهکار میرود تا نشان دهد بسیاری از منابع آبی به نقطهای غیرقابل بازگشت رسیدهاند.
در سال ۲۰۱۸، همزمان با تشدید برخوردها با فعالان محیطزیست، مدنی چندین بار بازداشت و بازجویی شد و در نهایت کشور را ترک کرد. او پس از مدتی فعالیت در دانشگاه ییل، به همکاریهای بینالمللی روی آورد و اکنون ریاست مؤسسه آب، محیطزیست و بهداشت دانشگاه سازمان ملل را بر عهده دارد.
