گازپروم، غول گاز روسی، روز شنبه به صادرات همیشگی گاز به اروپا از طریق اوکراین ادامه داد، اما گاز صادراتی به شرکت انرژی اتریشی اواموی را متوقف کرد. این اقدام درحالی انجام گرفت که وین ساعاتی پیش خبر داده بود که روسیه گفته گاز صادراتی به این کشور را متوقف میکند.
روسیه که پیش از جنگ اوکراین بزرگترین تأمینکننده گاز طبیعی اروپا بود، تقریباً تمام مشتریان اروپایی خود را از دست داده است. این درحالی است که اتحادیه اروپا سعی کرده وابستگی خود را کاهش دهد و خط لوله گاز نورد استریم به آلمان در سال ۲۰۲۲ منفجر شد.
اکنون یکی از آخرین مسیرهای اصلی صادرات گاز روسیه به اروپا یعنی خط لوله اورنگوی پوماری اوژهورود دوران شوروی که از اوکراین میگذرد، قرار است در پایان سال جاری تعطیل شود.
اتریش روز جمعه اعلام کرد که مسکو به این کشور اطلاع داده که صادرات گاز از روز شنبه متعاقب صدور رأی داوری به نفع اواموی، بزرگترین تأمینکننده انرژی اتریش متوقف خواهد شد.
رگولاتور انرژی اتریش، ای-کنترل، روز شنبه اعلام کرد که صادرات گازپروم به اواموی در ساعت ۶ صبح به وقت محلی متوقف شده و افزود که قیمت گاز و میزان عرضه آن به مشتریان اتریشی تغییری نکرده است.
اواموی به دنبال دریافت غرامت ۲۳۰ میلیون یورویی است که در پی صدور رأی داوری به نفع این شرکت تعیین شده و قصد دارد این مبلغ را از طریق عدم پرداخت ماهانه صورتحسابهای گازپروم جبران کرده و اساساً پرداخت هزینه بخشی از گاز صادراتی از طریق اوکراین را متوقف کند.
گازپروم اعلام کرد روز شنبه ۴۲.۴ میلیون متر مکعب گاز از طریق اوکراین به اروپا صادر خواهد کرد که معادل حجم صادرات روز جمعه است.
دادههای اپراتور سامانه نقلوانتقالاتی، موسوم به یوستریم، نشان میدهند که جریان صادرات از اوکراین به اسلواکی ثابت بوده است، اما جریان صادرات اسلواکی به اتریش حدود ۱۶ درصد کمتر از میانگین ماه جاری بوده است.
اواموی معمولاً حدود ۴۰ درصد از گاز صادراتی روسیه را از طریق اوکراین دریافت میکند که به حدود ۱۷ میلیون متر مکعب در روز میرسد.
اولاف شولتس، صدراعظم آلمان، روز جمعه برای اولینبار در طی دو سال گذشته با ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، گفتوگو کرد. این درحالی است که رهبران اروپایی منتظرند که ایدههای دونالد ترامپ را برای پایان دادن به بزرگترین جنگ زمینی اروپا از زمان جنگ جهانی دوم بشنوند.
سیاستهای گاز
به گزارش کرملین، پوتین به شولتس گفت که روسیه همواره به تعهدات قراردادی خود در تأمین انرژی عمل کرده و درصورت تمایل طرف آلمانی برای همکاری دوجانبه و سازنده با این کشور آمادگی دارد.
رهبران شوروی و پساشوروی متعاقب کشف ذخایر بزرگ گاز سیبری در سالهای پس از جنگ جهانی دوم، نیم قرن را صرف راهاندازی تجارت انرژی کردند که روسیه و آلمان را- که با اختلاف بزرگترین اقتصاد اروپا محسوب میشود- به یکدیگر پیوند داده است.
جنگ و انفجار خطوط لوله این پیوند را دچار گسست کرده و به اقتصاد هردو کشور لطمه وارد کرده است.
روسیه در بهترین حالت ۳۵ درصد از گاز اروپا را تأمین میکرد، اما گازپروم در پی جنگ سال ۲۰۲۲ سهم خود را در بازار نروژ، آمریکا و قطر از دست داد.
خط لوله یامال-اروپا که از بلاروس میگذشت، به دنبال ایجاد اختلاف تعطیل شد. این درحالی است که روسیه آمریکا و بریتانیا را مسئول انفجارهای مرموز دریای بالتیک میداند؛ اتفاقی که به تعطیلی خط لوله نورد استریم انجامید.
واشینگتن و لندن دست داشتن در انفجار خطوط لوله را رد کردند. والاستریت ژورنال گزارش داد که مقامات اوکراینی پشت این حمله بودهاند. کییف این موضوع را رد کرده است.
اگر اتریش را کنار بگذاریم، عمده گاز روسیه تنها به دو کشور اروپایی مجارستان و اسلواکی صادر خواهد شد که در مورد مجارستان از طریق خط لولهای انجام میشود که عمدتاً از کشور ترکیه میگذرد.
بنا بر گزارش رویترز، روسیه در سال ۲۰۲۳ حدود ۱۵ میلیارد متر مکعب گاز از طریق اوکراین صادر کرد که معادل ۸ درصد از بیشترین صادرات گاز روسیه از مسیرهای مختلف در سالهای ۲۰۱۸-۲۰۱۹ به اروپا محسوب میشود.
به گزارش آژانس بینالمللی انرژی، مسیر ترانزیتی اوکراین در سال ۲۰۲۳ بالغ بر ۶۵ درصد از گاز مورد نیاز اتریش و همسایگان شرقی این کشور- مجارستان و اسلواکی- را تأمین کرده است.
