دونالد ترامپ در ۱۸ نوامبر (۲۷ آبان) اعلام کرد که ایالات متحده، عربستان سعودی را به عنوان «همپیمان مهم غیرعضو ناتو» معرفی خواهد کرد؛ اقدامی که نشاندهنده ارتقای چشمگیر جایگاه دیپلماتیک این پادشاهی مسلمان در روابط با آمریکا است.
ترامپ برای نخستینبار این موضوع را سهشنبهشب، در یک ضیافت شام در کاخ سفید با حضور محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان، مطرح کرد. چهرههای شناختهشدهای مانند ایلان ماسک و جف بزوس، مالک آمازون، نیز در این مراسم حضور داشتند.
ترامپ گفت: «خوشحالم اعلام کنم که همکاریهای نظامیمان [ایالات متحده و عربستان سعودی] را با تعیین عربستان سعودی به عنوان یک همپیمان مهم غیرعضو ناتو، به سطحی بالاتر میبریم.»
این بدان معناست که دو کشور توافق کردهاند همکاری نزدیکتری در زمینههای نظامی، اقتصادی و ابتکارات مرتبط داشته باشند.
ترامپ گفت: «یک اتحاد قدرتمندتر و توانمندتر، منافع هر دو کشور را پیش خواهد برد؛ و بالاترین منافع صلح را تأمین خواهد کرد.»
این عنوان تا حدی به این معناست که دولت عربستان سعودی به دسترسی اولویتدار به تجهیزات نظامی آمریکا، از جمله جنگندههای اف-۳۵، دست پیدا خواهد کرد.
ترامپ روز دوشنبه به خبرنگاران گفت که قصد دارد این هواپیماهای پیشرفته را به عربستان سعودی بفروشد.
وقتی بنسلمان وارد کاخ سفید شد، با عبور نمایشی جنگندههای پیشرفته آمریکایی مورد استقبال قرار گرفت.
ترامپ در دیدارشان در اتاق بیضی گفت ایالات متحده «داغترین کشور روی سیاره» است؛ عبارتی که بنسلمان نیز آن را تکرار کرد.
در جریان این دیدار، طرحهایی رونمایی شد که طبق آن تعهدات سرمایهگذاری در ایالات متحده از ۶۰۰ میلیارد دلار به ۱ تریلیون دلار افزایش مییابد؛ اقدامی که بخشی از تلاشهای پادشاهی برای دور کردن اقتصاد خود از وابستگی به نفت است.
ولیعهد عربستان در گفتوگو با خبرنگاران در اتاق بیضی گفت که سرمایهگذاریهای جدید بر «فرصتهای واقعی» در حوزههای فناوریهای نوظهور، هوش مصنوعی، مراکز داده و مغناطیسها متمرکز خواهد بود.
عربستان سعودی به عنوان یک «همپیمان مهم غیرعضو ناتو»، به جمع ۲۰ کشور دیگر میپیوندد؛ از جمله کشورهای خاورمیانه مانند اسرائیل، قطر, مصر, اردن و دیگران.
دو کشور طی دههها همکاری نزدیکی داشتهاند؛ هرچند اختلافهای باقیمانده درباره اسرائیل و فلسطین، مدتهاست که یکی از نقاط چالش در این رابطه بوده است.
عربستان سعودی خواستار راهحل دوکشوری بوده و این، همچنان موضع رسمی این کشور در این موضوع است.
ولیعهد عربستان در این دیدار تعهدی برای امضای «پیمان ابراهیم» نداد. با این حال، ترامپ گزارش داد که دو رهبر «گفتوگوی بسیار خوبی» درباره این موضوع داشتهاند.
اقدام برای ارتقای جایگاه دیپلماتیک عربستان ممکن است بحثبرانگیز باشد؛ زیرا نگرانیها درباره کارنامه عربستان در حوزه حقوق بشر همچنان ادامه دارد.
در سال ۲۰۲۱، مقامهای آمریکایی اعلام کردند که بنسلمان قتل روزنامهنگار سعودی جمال خاشقجی در سال ۲۰۱۸ را تأیید کرده است.
ترامپ روز سهشنبه نسبت به این نتیجه ابراز تردید کرد و به خبرنگاران گفت که باور دارد بنسلمان «هیچ اطلاعی» از قتل خاشقجی نداشته است؛ کسی که ترامپ او را «بسیار بحثبرانگیز» توصیف کرد.
بنسلمان گفت شنیدن خبر این قتل «واقعاً دردناک» بوده و تأکید کرد که هیچ دخالتی در این حادثه نداشته است.
