وزارت خارجه آمریکا اعلام کرد برای دریافت اطلاعات درباره یک شهروند چینی که متهم است به نمایندگی از سازمان‌های اطلاعاتی پکن، تحقیقات مرتبط با ویروس کرونا را از دانشگاه‌ها و دانشمندان آمریکایی سرقت کرده است، تا ۱۰ میلیون دلار جایزه پرداخت می‌کند.
برنامه «پاداش برای عدالت» وزارت خارجه آمریکا در جست‌وجوی اطلاعات درباره ژانگ یو، یکی از مدیران شرکت فناوری اطلاعات شانگهای فایرتک است که متهم شده به نمایندگی از وزارت امنیت کشور چین در عملیات جاسوسی سایبری مشارکت داشته است.
بخش سایبری اداره تحقیقات فدرال آمریکا (اف‌بی‌آی) نیز روز چهارشنبه ۱۵ مهر با انتشار اطلاعیه‌ای درباره این جایزه، خواستار ارائه اطلاعات درباره ژانگ، همکاران او و فعالیت‌های مخرب سایبری مرتبط با آن‌ها شد.
شو زوی، دیگر متهم این پرونده در ژوئیه ۲۰۲۵ در ایتالیا بازداشت شد و روز ۲۵ آوریل ۲۰۲۶ برای رسیدگی به اتهامات فدرال مرتبط با نفوذ غیرمجاز به سامانه‌های رایانه‌ای، به آمریکا مسترد شد تا در هیوستون محاکمه شود.
هدف قرار گرفتن دانشگاه‌ها و دانشمندان آمریکایی
بر اساس کیفرخواست فدرال، ژانگ و شو از فوریه ۲۰۲۰ تا ژوئن ۲۰۲۱، تحت هدایت ماموران اداره امنیت کشور در شانگهای، یکی از زیرمجموعه‌های وزارت امنیت کشور چین در عملیات نفوذ سایبری مشارکت داشتند.
این دو نفر متهم هستند دانشگاه‌ها، متخصصان ایمنی‌شناسی و ویروس‌شناسانی را هدف قرار داده‌اند که در زمینه واکسن‌ها، روش‌های درمانی و آزمایش‌های تشخیص ویروس کرونا تحقیق می‌کردند.
دادستان‌های آمریکایی گفته‌اند هکرها چندین گیگابایت داده را از یکی از دانشگاه‌های آمریکا سرقت کرده‌اند. آن‌ها همچنین تلاش کرده‌اند با دسترسی به حساب‌های ایمیل پژوهشگران، اطلاعات حساس را به دست آورند.
بر اساس کیفرخواست، یکی از ماموران امنیتی شانگهای نام‌های کاربری پنج کارمند دانشگاه، از جمله دانشمندانی را که درباره ویروس کرونا تحقیق می‌کردند، در اختیار شو قرار داده و از او خواسته بود به محتوای ایمیل‌های آن‌ها دسترسی پیدا کند. متهمان همچنین برخی از همین پژوهشگران را بار دیگر هدف حملات سایبری قرار داده‌اند.
نقش متهمان در عملیات گسترده هک مایکروسافت
طبق کیفرخواست، ژانگ و شو در سال ۲۰۲۱ در عملیات سایبری دیگری که با نام «هافنیوم» شناخته می‌شود نیز مشارکت داشتند. در این عملیات از آسیب‌پذیری‌های امنیتی نرم‌افزار «مایکروسافت اکسچنج سرور» برای نفوذ به سامانه‌های رایانه‌ای استفاده شد.
این نرم‌افزار به‌طور گسترده در سازمان‌ها برای مدیریت ارتباطات ایمیلی استفاده می‌شود و نفوذ به سامانه‌های آن می‌تواند راه دسترسی به مکاتبات محرمانه و سایر اطلاعات حساس را فراهم کند.
به گفته وزارت خارجه آمریکا، عملیات هافنیوم هزاران رایانه را در سراسر جهان از جمله سامانه‌های متعلق به یک دانشگاه و یک موسسه حقوقی آمریکایی، تحت تاثیر قرار داده است.
وزارت دادگستری آمریکا نیز در ماه آوریل اعلام کرد که در جریان این عملیات، سامانه‌های بیش از ۱۲ هزار و ۷۰۰ سازمان آمریکایی مورد نفوذ قرار گرفته‌اند.
دادستان‌های فدرال آمریکا معتقدند ماموران اطلاعاتی چین برای سرقت اطلاعات و پنهان کردن نقش دولت این کشور، از شرکت‌های خصوصی فناوری و پیمانکاران استفاده کرده‌اند.
شو زوی که پیش‌تر مدیرکل شرکت شانگهای پاوراک نتورک بود، با کیفرخواستی شامل ۹ اتهام فدرال روبه‌رو است.
این اتهامات شامل کلاهبرداری از طریق ارتباطات الکترونیکی، دسترسی غیرمجاز به رایانه‌ها، آسیب رساندن به سامانه‌های رایانه‌ای و سرقت هویت مشدد است.
شو در جریان رسیدگی به درخواست استرداد خود در ایتالیا، اتهامات مربوط به هک را رد کرد و مدعی شد که هویت او به اشتباه شناسایی شده است.
لین جیان، سخنگوی وزارت خارجه چین نیز روز ۲۷ آوریل با استرداد او به آمریکا مخالفت کرد و واشنگتن را به جعل اتهامات از طریق دستکاری سیاسی متهم کرد و از ایتالیا خواست تصمیم خود را لغو کند.
تا زمان انتشار این گزارش، ژانگ یو، نمایندگان او یا شرکت محل فعالیتش هیچ واکنش عمومی به اتهامات مطرح‌شده از سوی آمریکا نشان نداده‌اند.
برنامه «پاداش برای عدالت» وزارت خارجه آمریکا اعلام کرده است که اطلاعات مربوط به ژانگ و همکارانش را از طریق یک کانال ارتباطی امن مبتنی بر شبکه «تور» دریافت می‌کند.
به گفته وزارت خارجه آمریکا، افرادی که واجد شرایط تشخیص داده شوند، ممکن است علاوه بر دریافت پاداش مالی، از کمک برای انتقال و اسکان مجدد نیز برخوردار شوند.
