طب سنتی چینی به وجود سه الگوی ناهماهنگی پی برده و راهکارهای سادهای برای رفع آنها ارائه کرده است.
حتماً برایتان پیش آمده که دستتان را بهسمت دستگیره در بردهاید و دچار شوک شدهاید؟ همه شوک الکتریسیته ساکن را تجربه میکنند، اما انگار بعضیها بیشتر دچار شوک میشوند.
خشکی هوا، نوع کفش و لباس و رطوبت پوست باعث تجمع بار الکتریکی در بدن میشوند. براساس طب سنتی چینی، تجربه شوک الکتریسیته ساکن به مزاج و ساختار بدنی افراد بستگی داشته و با گردش «چی» و خون و توان بدن در حفظ مایعات سروکار دارد.
چن شینهونگ، متخصص طب سنتی چینی در کلینیکهای طب چینی هانییتانگ در تایوان و نویسنده اپک تایمز، گفت: «افرادی که دائماً دچار شوک الکتریسیته ساکن میشوند، در یکی از سه الگوی زیر قرار میگیرند.»
او افزود که شناخت نشانههای مرتبط با این الگوها به تعیین رویکرد درمانی مناسب برای بیماران کمک میکند.
چرا دچار شوک الکتریسیته ساکن میشویم؟
الکتریسیته ساکن زمانی بهوجود میآید که اصطکاک- برای نمونه، مالیدهشدن لباس به بدن یا جابهجایی کفش روی زمین- موجب برهمخوردن تعادل بارهای الکتریکی میشود.
دکتر چن ویتی، عضو آکادمی پوست آمریکا و پزشک ساکن تایوان، به اپک تایمز گفت: «رطوبت معمولاً باعث پراکندگی بارهای الکتریکی میشود. وقتی پوست و هوا بهویژه در فصل زمستان خشک میشوند، بار الکتریکی بهراحتی در بدن تجمع پیدا میکند. به این ترتیب، تماس با اشیاء رسانا مانند دستگیرههای فلزی باعث تخلیه ناگهانی بار انباشته بدن شده و همان حس شوک آشنا را ایجاد میکند.
نوع لباس و کفش هم اهمیت دارد. بعضی از پارچهها بر اثر اصطکاک الکتریسیته ساکن بیشتری تولید میکنند. از این گذشته، کفشهای دارای کفی لاستیکی مانند عایق عمل میکنند و بار الکتریکی را در بدن به دام میاندازند.
طب سنتی چینی تأثیر عوامل محیطی را رد نمیکند، اما بهدنبال کشف این است که چرا خشکی پوست و بدن و ناراحتیهای مرتبط با آن در بعضیها شدیدتر از دیگران است.
سه الگوی طب سنتی چینی در رابطه با تجربه مکرر شوک الکتریسیته ساکن
بدن انسان در طب سنتی چینی بهعنوان یک سامانه بههمپیوسته شناخته میشود که در آن «چی»، خون، «یین» و مایعات بدن با یکدیگر همکاری میکنند تا به بافتها غذا برسانند و عملکرد طبیعی بدن را پایدار نگهدارند.
چن شینهونگ میگوید افرادی که گردش خون ضعیفی دارند و از نظر تغذیه و دریافت مایعات کافی ضعیف عمل میکنند، بیشتر دچار شوک الکتریسیته ساکن میشوند. این ناهماهنگی را میتوان در سه الگوی زیر دستهبندی کرد.
الگوی اول: رکود خون بهدلیل توقف جریان «چی»
«چی» در طب سنتی چینی به انرژی حیاتی بدن و کارکردی اشاره دارد که به پایداری سازوکار طبیعی بدن کمک میکنند. اگر جریان «چی» متوقف شود، سرعت گردش خون به حداقل میرسد؛ الگویی که از آن بهعنوان رکود «چی» و خون یاد میشود.
افرادی که در این دسته قرار میگیرند، اغلب چهره کدر یا زردرنگ دارند، در ناحیه قفسه سینه احساس فشار میکنند، بدخلق هستند و احساساتشان را بروز نمیدهند. خانمها ممکن است قاعدگی دردناکی را پشت سر بگذارند یا در دوره قاعدگی لخته خون دفع کنند.
فعالیتهای ملایم روزانه مانند راهرفتن با پای برهنه روی چمن به بهبود گردش خون کمک میکنند.
دریافت مایعات کافی هم مهم است. میزان تقریبی مایعات مورد نیاز روزانه بدن را باید براساس وزن بدن محاسبه کرد. تقریباً باید بهازای هرکیلوگرم از وزن بدن حدود ۳۰ میلیلیتر مایعات بنوشید. بزرگسالی که ۵۰ کیلوگرم وزن دارد، باید روزانه ۱.۵ لیتر آب بنوشد.
در رابطه با رژیم غذایی توصیه میشود از خوراکیهایی مانند گل سرخ، گلرنگ و قارچ گوشژلهای استفاده کنید که به بهبود گردش خون و تغذیه متعادل بدن کمک میکنند.
دمنوش گل سرخ و گلرنگ
دمنوش گل سرخ و گلرنگ از دیرباز برای بهبود گردش خون تجویز میشود. براساس طب سنتی چینی، این ترکیب باعث به جریان افتادن «چی» و خون میشود و میتواند رکود ناشی از گردش ضعیف خون را به حداقل برساند.
مواد لازم
- حدود ۶ گرم گلبرگ خشکشده گل سرخ
- ۳ تا ۵ رشته زعفران
- حدود ۵۰۰ میلیلیتر آب داغ
طرز تهیه
گلبرگهای گل سرخ و زعفران را درون آب داغ بریزید و قبل از نوشیدن اجازه دهید حدود ۵ دقیقه دم بکشند.
نکته: مصرف دمنوش گل سرخ و گلرنگ در دوران قاعدگی و بارداری توصیه نمیشود.
طب فشاری
ماساژ منظم نقاط زیر به بهبود جریان «چی» و خون کمک میکند:
ههگو: این نقطه در پشت دست در فرورفتگی میان استخوان کفدستی اول و دوم در سمت انگشت اشاره قرار دارد.
تایچونگ: این نقطه روی پا در فرورفتگی میان استخوان کفپایی اول و دوم قرار دارد.
الگوی دوم: کمبود خون و «یین»
افراد این دسته ممکن است خشکی را بههمراه علائم تغذیه ناکافی تجربه کنند.
براساس طب سنتی چینی، خون فراتر از مایعی است که در رگها جریان دارد و به تغذیه بافتهای بدن کمک میکند. «یین» بخشی از سازوکار بدن است که وظیفه حفظ رطوبت، خنک نگهداشتن بدن و تغذیه بافتها را برعهده دارد.
اگر بدن از خون و «یین» کافی برخوردار نباشد، فرد دچار رنگپریدگی لبها یا ناخنها، سرگیجه، خشکی پوست، خستگی و سردی دست و پا خواهد شد.
از آبرسانی کافی به بدن که بگذریم، خیساندن پاها درون آب گرم یا حمام گرم در زمستان به بهبود گردش خون و کاهش سردی دست و پا کمک میکند.
در رابطه با رژیم غذایی توصیه میشود از خوراکیهایی مانند خرمای قرمز، چشالو و گیلاس استفاده کنید که مایعات بدن را تأمین کرده و به تغذیه خون کمک میکنند. خرمای قرمز را میتوانید بهصورت تازه یا خشکشده مصرف کنید. این خوراکی از دیرباز برای بهبود سلامت خون تجویز میشود.
دمنوش چشالو و خرمای قرمز
از دمنوش چشالو و خرمای قرمز معمولاً برای تأمین انرژی و مایعات بدن استفاده میشود. براساس طب سنتی چینی، این نوشیدنی به تقویت خون و «یین» کمک میکند و بهویژه به درد افرادی میخورد که احساس خستگی میکنند یا اغلب سردشان است.
مواد لازم
- ۵ عدد چشالوی خشک
- ۵ عدد خرمای قرمز بدون هسته
- حدود ۳ گرم گوجیبری
- حدود ۵۰۰ میلیلیتر آب
طرز تهیه
مواد اولیه را بشویید و درون قابلمه بریزید. آب را اضافه کنید و مخلوط را بجوشانید. قابلمه را از روی حرارت بردارید و بگذارید حدود ۱۵ دقیقه دم بکشد.
طب فشاری
ماساژ منظم نقاط زیر به بهبود گردش خون و تغذیه بافتها کمک میکند:
سانیینجیائو: این نقطه در سمت داخلی ساق پا در فاصله چهار انگشتی قوزک داخلی و پشت لبه داخلی استخوان درشتنی قرار دارد.
یینلینگچوان: این نقطه در سمت داخلی ساق پا در فرورفتگی زیر زانو در امتداد لبه داخلی استخوان درشتنی قرار دارد.
الگوی سوم: کمبود مایعات بدن
خشکی بدن در افراد این دسته بیشتر به چشم میآید.
طب سنتی چینی از اصطلاح «مایعات بدن» برای اشاره به مایعاتی استفاده میکند که پوست، دهان، گلو، مفاصل و دیگر بافتهای بدن را تغذیه میکنند و مرطوب نگهمیدارند.
اگر سطح این مایعات به حداقل برسد، فرد دچار خشکی پوست، خشکی دهان و گلو، تشنگی یا دیگر علائم خشکی میشود. بعضیها ممکن است با تعریق شبانه یا گرمی کف دست و پا مواجه شوند.
در رابطه با رژیم غذایی توصیه میشود از خوراکیهایی مانند پیاز گل سوسن، افیوپگن ژاپنی (گیاه دارویی مایدونگ) و گلابی استفاده کنید که به تأمین مایعات بدن و کاهش خشکی کمک میکنند. افیوپگن ژاپنی طبع خنک دارد و برای افراد سرمایی مناسب نیست.
دمنوش پیاز گل سوسن و افیوپگن ژاپنی
دمنوش پیاز گل سوسن و افیوپگن ژاپنی از دیرباز برای کاهش خشکی و کمک به حفظ آب بدن تجویز میشود. براساس طب سنتی چینی، این دمنوش «یین» را تغذیه میکند و باعث تولید مایعات در بدن میشود. از اینرو، برای رفع خشکی دهان، گلو یا پوست مناسب است.
مواد لازم
- حدود ۱۰ گرم پیاز گل سوسن
- حدود ۱۰ گرم افیوپگن ژاپنی (مایدونگ)
- حدود ۵۰۰ میلیلیتر آب داغ
طرز تهیه
مواد را بههمراه آب داغ درون ظرف بریزید و اجازه دهید حدود ۵ دقیقه دم بکشد. سپس آن را بنوشید.
طب فشاری
ماساژ منظم نقاط زیر به حفظ تعادل مایعات بدن کمک میکند:
تایشی: این نقطه در سمت داخلی پا در فرورفتگی میان قوزک داخلی و تاندون آشیل قرار دارد.
یونگچوآن: این نقطه در کف پا در قسمت فرورفتهای قرار دارد که هنگام خمکردن پا شکل میگیرد. برای پیدا کردن این نقطه باید یک خط فرضی از فاصله بین انگشت دوم و سوم پا بهسمت پاشنه بکشید. یونگچوآن تقریباً در یکسوم ابتداییِ این مسیر قرار دارد.
راهکارهای ساده برای کاهش تجمع الکتریسیته ساکن
از الگوهای طب سنتی چینی که بگذریم، باید بگوییم که کاهش احتمال تجمع الکتریسیته ساکن هم اهمیت دارد.
استفاده از دستگاه مرطوبکننده هوا در هوای خشک، مرطوب نگهداشتن پوست و انتخاب لباسهایی که الکتریسیته ساکن کمتری ایجاد میکنند، میتواند مفید باشد. از این گذشته، نوشیدن مایعات کافی برای تندرستی و عملکرد طبیعی پوست اهمیت دارد.
این تدابیر را میتوانید متناسب با الگوی شخصیتان در کنار طب سنتی چینی به کار بگیرید.
وقتی ماجرا فراتر از الکتریسیته ساکن است
تجربه مکرر شوک الکتریسیته ساکن اغلب به شرایط محیطی، نوع لباس و کفش و خشکی پوست مربوط میشود و نشانه بیماری نیست. با اینحال، خشکی مداوم پوست میتواند نتیجه کمکاری تیروئید یا دیابت باشد.
مهمتر از همه اینکه حالتهای مشابه شوک الکتریکی لزوماً ربطی به الکتریسیته ساکن ندارند. اگر بدون تماس با اشیاء دیگر احساس گزگز، سوزش یا مورمورشدن میکنید یا دچار حالتهای مشابه شوک الکتریکی میشوید، ممکن است با نوروپاتی محیطی، فشار عصبی یا سوءتغذیه دستبهگریبان باشید. علائم مداوم یا بیدلیل باید توسط متخصص حوزه سلامت بررسی شوند.
