مقامهای ضدتروریسم استرالیا اعلام کردند تیراندازانی که جشن یهودی در ساحل بوندای سیدنی را هدف قرار دادند، تحت تأثیر ایدئولوژی گروه دولت اسلامی (داعش) قرار داشتهاند.
این حمله که جشن حانوکا را در یکی از نمادینترین مکانهای سیدنی هدف گرفت، بهسرعت بهعنوان یک اقدام تروریستی طبقهبندی شد.
شامگاه ۱۴ دسامبر (۲۳ آذر)، یک پدر و پسر بهسوی جمعیتی حدود هزار نفره که نخستین شب حانوکا را جشن میگرفتند آتش گشودند. تا کنون دستکم ۱۵ نفر جان باخته و بیش از ۴۰ نفر زخمی شدهاند. یکی از مهاجمان کشته شده و نفر دیگر در وضعیت بحرانی قرار دارد.
کریسی برت، کمیسر پلیس فدرال استرالیا، گفت یافتههای اولیه نشان میدهد انگیزه این حمله از ایدئولوژی دولت اسلامی الهام گرفته شده است؛ اما تأکید کرد که تحقیقات هنوز در مراحل ابتدایی قرار دارد.
او روز ۱۶ دسامبر (۲۵ آذر) به خبرنگاران گفت: «در حال حاضر هیچ مدرکی وجود ندارد که نشان دهد افراد دیگری در این حمله نقش داشتهاند؛ اما با توجه به اولیهبودن تحقیقات، هشدار میدهیم که این ارزیابی ممکن است تغییر کند.»
او گفت: «اینها اقدامات ادعایی افرادی است که خود را با یک سازمان تروریستی همسو کردهاند، نه یک دین» و با این سخنان، ایدئولوژی افراطی اسلامی را از کلیت دین جدا کرد.
آنتونی آلبانیزی، نخستوزیر استرالیا، نیز پیشتر در همان روز این اظهارات را تکرار کرد و گفت به نظر میرسد این حمله انگیزه ایدئولوژیک داشته است.
آلبانیزی در گفتوگویی رادیویی گفت: «به نظر میرسد این اقدام با انگیزه ایدئولوژی دولت اسلامی انجام شده باشد.»
او افزود: «ایدئولوژیای که بیش از یک دهه وجود داشته و به شکلگیری این ایدئولوژی نفرت انجامیده و در این مورد، آمادگی برای دست زدن به قتلعام را به همراه داشته است. ما با تمام توان در حال تلاش هستیم.»
پرچمها و بمبهای دستساز
مل لنیون، کمیسر پلیس ایالت نیوساوتولز، تأیید کرد که بازرسان مواد افراطی و ادوات انفجاری مرتبط با مهاجمان ادعایی را کشف کردهاند.
لنیون گفت: «همچنین تأیید میکنم خودرویی که به نام مرد جوانتر ثبت شده بود، حاوی بمبهای دستساز بود و همچنین تأیید میکنم که در آن دو پرچم دستساز داعش نیز وجود داشت.»
پلیس جزئیات بیشتری درباره این ادوات انفجاری یا اینکه آیا قرار بوده مورد استفاده قرار گیرند، منتشر نکرده است.
لنیون گفت: «ما همچنان در حال بررسی انگیزه این تراژدی هستیم.»
او افزود: «بهنظر من بسیار مهم است که به بازرسان ما زمان داده شود تا این کار را ادامه دهند. این یک تحقیق بسیار پیچیده است و ضروری است که آن را بهطور کامل انجام دهیم.»
آلبانیزی گفت ایدئولوژی پشت گروه دولت اسلامی همچنان یک تهدید جهانی باقی مانده است.
او گفت: «تحریف افراطی از اسلام قطعاً یک مشکل است. داعش یک ایدئولوژی شرورانه ایجاد کرد که نهتنها از سوی دولت استرالیا؛ بلکه در سطح جهانی نیز مورد محکومیت قرار گرفته است.»
بررسی پیشین سازمان اطلاعات امنیتی استرالیا
این تحقیق باعث افزایش توجه به ارزیابیهای اطلاعاتی شده است.
نوید اکرم، ۲۴ ساله، در سال ۲۰۱۹ بهدلیل فعالیتهای ادعایی مرتبط با افراطگرایی، توجه سازمان اطلاعات امنیتی استرالیا را به خود جلب کرد؛ اما پس از انجام مصاحبه آزاد شد و در فهرست مراقبتهای تروریستی قرار نگرفت.
نخستوزیر آلبانیزی گفت بررسی پیشین آسیو، اکرم را بهعنوان تهدیدی مداوم شناسایی نکرده بود.
بررسی سفر خارجی
پلیس همچنین تأیید کرده است که مهاجمان ادعایی اندکی پیش از تیراندازی به خارج از کشور سفر کرده بودند.
مل لنیون گفت: «میتوانم تأیید کنم که آنها به فیلیپین سفر کرده بودند.»
او افزود: «اینکه چرا به فیلیپین رفتند، هدف از این سفر چه بوده و در مدت حضورشان به کجاها رفتهاند، در حال حاضر تحت بررسی است.»
مقامها هنوز اعلام نکردهاند که آیا این سفر بهطور مستقیم با حمله مرتبط دانسته میشود یا خیر.
تحقیق کارگروه ضدتروریسم
این تحقیق توسط تیم مشترک ضدتروریسم ایالت نیوساوتولز هدایت میشود؛ تیمی که پلیس فدرال استرالیا، پلیس نیوساوتولز، سازمان اطلاعات امنیتی استرالیا (آسیو) و کمیسیون جرایم نیوساوتولز را در بر میگیرد.
کریسی برت گفت این کارگروه در حال بررسی حجم زیادی از مدارکی است که در جریان اجرای حکمهای بازرسی ضبط شدهاند؛ اما در این مرحله جزئیات بیشتری منتشر نخواهد شد.
او گفت: «ما درک میکنیم که کلمات و اطلاعات برای ایجاد زمینه و آرامش اهمیت دارند؛ اما تمرکز اصلی ما بهطور جدی بر اقدام است، از جمله انجام یک تحقیق کامل و دقیق.»
اصلاح خطای مجوز
پلیس همچنین درباره اطلاعاتی که پیشتر در مورد مجوز سلاح گرم منتشر شده بود، اصلاحیهای صادر کرد.
مل لنیون توضیح داد که نوید اکرم برخلاف آنچه پیشتر اعلام شده بود، از سال ۲۰۱۵ هیچ مجوز سلاح گرمی نداشته است.
او گفت: «میخواهم یک مورد را اصلاح کنم.»
به گفته لنیون، ساجد اکرم در اکتبر ۲۰۱۵ برای دریافت مجوز سلاح گرم درخواست داده بود؛ اما این درخواست در سال ۲۰۱۶ بهدلیل تکمیلنشدن مراحل لازم منقضی شد.
او افزود: «در سال ۲۰۲۰، اکرم برای دریافت مجوز دسته AB دیگری اقدام کرد. این مجوز برای صدور توصیه شد و در سال ۲۰۲۳ صادر شد.»
لنیون گفت: «بهنظر من مهم است که ماهیت شفاف این تحقیق، امکان اعمال چنین اصلاحاتی را فراهم کند.»
پلیس بعدتر تأیید کرد این مرد ۵۰ ساله حدود دو سال پیش از حمله، دارای مجوز معتبر سلاح گرم بوده و سلاحهای توقیفشده بهطور قانونی تحت همان مجوز ثبت شده بودند.
