چند ساعت پیش از نشست دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا و شی جینپینگ، رهبر جمهوری خلق چین، پکن از واشنگتن خواست از پرداختن به چهار موضوعی که حکومت کمونیستی چین آنها را خطوط قرمز خود میداند، خودداری کند.
شیه فنگ، سفیر جمهوری خلق چین در ایالات متحده، روز چهارشنبه ۲۳ سپتامبر (اول مهر) در مقالهای که در روزنامه دولتی «پیپلز دیلی»، وابسته به حزب کمونیست چین منتشر شد، گفت تایوان، دموکراسی و حقوق بشر، نظام سیاسی چین و حق توسعه، چهار «خط قرمز» پکن هستند.
شیه از ایالات متحده خواست با چین برای دستیابی به آنچه او «همزیستی مسالمتآمیز» خواند، همکاری کند.
اظهارات این دیپلمات چینی کمتر از یک روز پیش از میزبانی دونالد ترامپ از شی جین پینگ در کاخ سفید مطرح شده است. وزارت خارجه چین اعلام کرد شی بعدازظهر چهارشنبه به وقت محلی پکن را برای یک سفر رسمی به ایالات متحده ترک کرده است.
حزب کمونیست چین مدتهاست این موضوعات را بسیار حساس توصیف میکند و هشدار داده است که نحوه برخورد با آنها میتواند تنش میان دو اقتصاد بزرگ جهان را تشدید کند. در سال ۲۰۲۴، هنگامی که شی در پرو با جو بایدن، رئیسجمهور وقت آمریکا دیدار کرد، بر اساس روایت حکومت چین از این دیدار، چهار «خط قرمز» پکن را مسائلی توصیف کرد که واشنگتن نباید آنها را به چالش بکشد.
استیو ییتس، کارشناس مسائل چین و از مقامهای پیشین امنیت ملی در دولت جورج دبلیو بوش، هشدار پکن را نشانهای از فقدان اعتمادبهنفس این حکومت در مواجهه با موضوعات حساس دانست.
ییتس در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «جمهوری خلق چین یک قدرت بزرگ نیست. سخنگوی حزب کمونیست چین میگوید درباره هیچیک از این مسائل به شی فشار نیاورید.»
گوردون چانگ، کارشناس و مفسر مسائل چین، پا را فراتر گذاشت و هدف ازسرگیری تعاملات در چنین سطح بالایی را زیر سؤال برد.
چانگ در ایکس نوشت: «وقتی موضوعاتی را که چین آنها را “خط قرمز” اعلام کرده کنار بگذارید، دیگر برگزاری نشست معنایی ندارد.»
کاخ سفید اعلام کرده است که انتظار میرود ترامپ در دیدار با شی در واشنگتن مسائل حقوق بشری را مطرح کند.
ترامپ در سفر ماه مه خود به پکن، پرونده بازداشتشدگان را مستقیما با شی مطرح کرد؛ از جمله پرونده کشیش ازرا جین، رهبر یکی از برجستهترین کلیساهای زیرزمینی چین. این کشیش پس از آن آزاد شد و روز ۴ ژوئیه در لسآنجلس به خانوادهاش پیوست.
در هفتههای اخیر، درخواستها از دولت ترامپ برای اتخاذ موضعی سختگیرانهتر در برابر حزب کمونیست چین با هدف آزادی آمریکاییهایی که به ناحق بازداشت شدهاند و دیگر زندانیان سیاسی افزایش یافته است.
تازهترین درخواست از سوی اندی برنهام، نخستوزیر بریتانیا مطرح شد که در نخستین دیدار حضوری خود با ترامپ در روز سهشنبه، موضوع بازداشت جیمی لای، شهروند بریتانیایی و فعال حامی دموکراسی هنگکنگ، از سوی پکن را مطرح کرد.
دفتر برنهام اعلام کرد که نخستوزیر بار دیگر بر ضرورت آزادی فوری لای تاکید کرده است.
لای که از منتقدان سرسخت حزب کمونیست چین است، بیش از پنج سال است که در هنگکنگ در زندان به سر میبرد. او از نخستین فعالان حامی دموکراسی بود که بر اساس قانون سختگیرانه امنیت ملی بازداشت شد؛ پکن این قانون را در سال ۲۰۲۰ و پس از ماهها اعتراضات مرتبط با حقوق و آزادیها در هنگکنگ، بر این منطقه تحمیل کرد.
در ماه فوریه، دادگاهی در هنگکنگ جیمی لای ۷۸ ساله را به ۲۰ سال زندان محکوم کرد.
ترامپ پیشتر نیز درباره آزادی لای با شی گفتوگو کرده بود. ترامپ پس از مطرح کردن پرونده این ناشر در اواسط ماه مه گفت که شی به او گفته است این پرونده «مسئله دشواری» است.
