شبکه برق فرسوده کوبا برای هشتمین بار در سال جاری بهطور کامل از کار افتاد و کشور ۱۰ میلیون نفری کوبا را در خاموشی فرو برد.
براساس اعلام سفارت آمریکا در هاوانا، شبکه برق ساعت ۱:۵۷ بعدازظهر به وقت شرق آمریکا از کار افتاد.
اتحادیه ملی برق کوبا بلافاصله پس از این اختلال اعلام کرد که علت آن در دست بررسی است و مشخص نیست برق چه زمانی دوباره برقرار خواهد شد.
مقامها بعدا اعلام کردند که اختلال در خطوط انتقال فشار قوی در مرکز کوبا باعث فروپاشی شبکه شده است. براساس گزارش وبسایت مستقل اسپانیاییزبان سیبرکوبا که وضعیت خاموشیها را بهصورت روزانه رصد میکند، اتحادیه ملی برق کوبا همچنین شرایط ناپایدار جوی را یکی از عوامل تشدیدکننده این وضعیت دانست.
همزمان با این خاموشی پیشبینینشده، گزارشهایی نیز از قطع خدمات تلفن همراه و اینترنت منتشر شد.
تا اواخر شب، برق در تعداد محدودی از محلههای پراکنده هاوانا، عمدتا در اطراف بیمارستانها و ایستگاههای پمپاژ آب، دوباره برقرار شده بود، اما بخش بزرگی از شهر در شرایطی که آسمان ابری و هوا بارانی بود، همچنان در تاریکی کامل به سر میبرد.
بیش از ۳۰ ساعت بعد، اتحادیه ملی برق کوبا اندکی پس از ساعت ۸ شب ۱۹ سپتامبر اعلام کرد که شبکه دوباره برقرار شده است. این نهاد اعلام کرد: «سیستم ملی برق در سراسر کشور دوباره به شبکه متصل شده است.»
با این حال، این به معنای برقراری برق برای همه مشترکان نبود، زیرا تقاضا همچنان از میزان برق موجود در شبکه بیشتر بود. مقامهای کوبا برای جلوگیری از فروپاشی کامل شبکه برق، به اعمال خاموشیهای موقت و برنامهریزیشده بهصورت نوبتی در مناطق مختلف کشور ادامه دادند.
سفارت آمریکا هشدار داد: «شبکه برق کوبا بهطور فزایندهای بیثبات شده و در چند ماه گذشته چندین خاموشی سراسری رخ داده است. سیستم برق همچنان آسیبپذیر است و خاموشیهای منظم بیشتری با دفعات و مدتزمان طولانیتر در حال وقوع است. قطع برنامهریزیشده برق هر روز انجام میشود و خاموشیهای پیشبینینشده نیز در سراسر کوبا ادامه دارد.»
سفارت آمریکا از افراد حاضر در کوبا خواست تلفنهای همراه و پاوربانکهای خود را شارژ نگه دارند و چراغقوه و باتری یدکی در دسترس داشته باشند.
اینن سفارت همچنین توصیه کرد مردم مواد غذایی فاسدنشدنی و آب ذخیره کنند و برای نیازهای پزشکی که به برق یا نگهداری در یخچال وابسته است، روشهای جایگزین در نظر بگیرند.
هشتمین اختلال عمده شبکه برق
ساین هشتمین اختلال عمده شبکه برق کوبا در سال جاری بود. مردم کوبا حتی زمانی که شبکه سراسری برق فعال است، به ساعتها و گاهی روزها بیبرقی عادت کردهاند.
شبکه برق سراسری این کشور در ماههای اوت، ژوئیه و مارس چندین بار از کار افتاد. از آن زمان تاکنون، خاموشیهای نوبتی در بخش بزرگی از کشور گاهی ۳۰ ساعت یا بیشتر ادامه داشته است. خاموشیهای منطقهای نیز امری رایج است.
بسیاری از ساکنان خسته هاوانا حتی پیش از وقوع خاموشی ۱۸ سپتامبر نیز برق نداشتند.
فرانک لورنزو، ساکن ۲۳ ساله هاوانا، گفت: «دیروز ۲۴ ساعت برق نداشتم. برق را برای یک ساعت وصل کردند و بعد شبکه از کار افتاد.»
چند ساعت پیش از خاموشی ۱۸ سپتامبر، وزارت انرژی و معادن کوبا اعلام کرده بود که پیشبینی میشود تقاضای برق در ساعات اوج مصرف آن روز به ۳ هزار و ۲۱۰ مگاوات برسد، در حالی که تنها هزار و ۲۳۳ مگاوات ظرفیت تولید برق در دسترس بود.
این وزارتخانه درباره کسری هزار و ۹۷۷ مگاواتی اعلام کرد: «اگر شرایط پیشبینیشده ادامه یابد، انتظار میرود در این دوره حدود ۲ هزار و ۷ مگاوات از تقاضا تامین نشود.»
جمعیت ایالت میشیگان آمریکا حدود ۱۰ میلیون نفر و نزدیک به جمعیت کوبا است، اما اوج مصرف برق تابستانی آن بسیار بیشتر و حدود ۲۱ هزار مگاوات است، زیرا تامین برق مشترکان در آنجا محدود نمیشود.
حکومتی در حال فروپاشی
سیستم قدیمی تولید برق کوبا به دلیل کمبود تعمیر و نگهداری و سرمایهگذاری ناکافی برای جایگزینی زیرساختهای فرسوده، تحت فشار شدیدی قرار گرفته است.
براساس گزارش روزنامه دولتی گرانما، نیروگاه حرارتی آنتونیو گیتراس در ماتانزاس، بزرگترین نیروگاه حرارتی کوبا، از ابتدای سال جاری تاکنون دستکم ۱۷ بار از مدار خارج شده است و از سال ۲۰۱۰ تاکنون هیچ تعمیرات اساسی در آن انجام نشده است.
حکومت کوبا تاکنون به درخواستها برای رسیدگی به بحران چندینساله اقتصادی و انرژی که با کمبود مواد غذایی، دارو و سوخت و همچنین خاموشیهای مکرر همراه بوده است، پاسخ نداده است.
هاوانا در بیانیههای رسمی عوامل خارجی را مقصر دانسته است؛ تازهترین مورد به ژانویه بازمیگردد، زمانی که ایالات متحده تامین نفت یارانهای ونزوئلا برای حکومت کوبا را متوقف کرد و اعلام کرد هر کشوری که به کوبا نفت بفروشد، با تعرفه روبهرو خواهد شد.
دولت ترامپ اعلام کرد هدف از فشار اقتصادی بر حکومت کوبا، وادار کردن آن به مذاکره برای بازگشت این جزیره به دموکراسی، از جمله فراهم کردن امکان بازگشت کوباییهای تبعیدی برای شرکت در انتخاباتی عادلانه است.
دولت آمریکا اعلام کرد این فشارها در حمایت از مردم کوبا اعمال میشود؛ مردمی که در اعتراض به وخامت شرایط در این جزیره تحت حکومت کمونیستی، بهطور گسترده دست به اعتراض زدهاند.
وزارت خزانهداری آمریکا اعلام کرد درخواست مجوز برای فروش مجدد نفت با منشاء ونزوئلایی در کوبا را در صورتی که برای مصارف بخش خصوصی، تجاری و بشردوستانه باشد، با نظر مساعد بررسی خواهد کرد. این وزارتخانه خاطرنشان کرد معاملاتی که به ارتش، سرویسهای اطلاعاتی یا دیگر نهادهای دولتی کوبا سود برساند، مشمول این شرایط نخواهد شد.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، در ماه مارس گفت شبکه برق کوبا مدتهاست که به دلیل سالها بیتوجهی حکومت، قابل اعتماد نیست.
او گفت: «سال گذشته هم خاموشی داشتند. دلیل خاموشیها این است که در شبکه برق خود تجهیزاتی متعلق به دهه ۱۹۵۰ دارند که هرگز آنها را نگهداری و نوسازی نکردهاند، چون ناکارآمد هستند.»
والدین روبیو در دهه ۱۹۵۰ از کوبا به ایالات متحده مهاجرت کردند.
در طول این بحران، ایالات متحده علنا پیشنهاد ارائه کمکهای بشردوستانه مستقیم به مردم کوبا را مطرح کرده است. آمریکا میگوید هاوانا به دلیل شرط واشنگتن مبنی بر اینکه کمکها باید از طریق گروههای مستقل و نه حکومت توزیع شود، مانع از ارائه این کمکها شده است.
سفارت آمریکا در کوبا در ۴ سپتامبر هشدار بهداشتی برای شهروندان آمریکایی صادر کرد و درباره بیماریهای گوارشی ناشی از افزایش عوامل بیماریزایی مانند باکتری ایکولای، نوروویروس و شیگلا هشدار داد؛ وضعیتی که با اختلالات مکرر در شبکههای آب و برق مرتبط دانسته شده است.
سفارت اعلام کرد: «سفارت آمریکا افزایش قابلتوجهی در موارد ابتلا به بیماریهای اسهالی در سراسر کوبا مشاهده کرده است که با ادامه فرسودگی زیرساختهای آب و انرژی مرتبط است.»
