برای کاهش میکروپلاستیکها در آمادهسازی غذا کافی است وسایل روزمره خود را جایگزین کنید و گامی عملی بهسوی زندگی سالمتر بردارید.
در دنیایی که مملوء از پلاستیک است، دوری کردن از پلاستیک میتواند کار دشواری باشد. این موضوع بهویژه در مورد آشپزخانه صدق میکند؛ جایی که با میکروپلاستیکهای فراوانی سروکار دارد. این ذرات بسیار ریز گاهی عامدانه در محصولات خاص به کار میروند، اما اغلب خردهپلاستیکهایی هستند که از تجزیه پلاستیکهای بزرگتر پدید میآیند و در هوا، آب و غذا یافت میشوند.
جامعه علمی و پزشکی بر سر خطرناک بودن میکروپلاستیکها اختلاف نظر دارند. تحقیقات زیادی در دست انجام است، اما هیچکدام به نتیجه قطعی نرسیدهاند.
کریس دیآرمیت، محقق حوزه پلیمر و محیطزیست و مؤسس و مدیر شورای تحقیقات پلاستیک، به اپک تایمز گفت: «ما بیش از پنجاه سال درباره میکروپلاستیکها مطالعه کردهایم و هیچ شواهدی دال بر مضر بودن آنها وجود ندارد. آمار مرگومیرهای مرتبط با میکروپلاستیکها صفر است، زیرا این ذرات سمّی یا سرطانزا نیستند.»
با اینحال، دکتر پل سویج، مدیر ارشد بخش پزشکی در مؤسسه امدیلایفاسپن، به اپک تایمز گفت: «میکروپلاستیکها برای سلامتی و محیطزیست خطرناک هستند. آنها میتوانند سیستم غدد درونریز را مختل کنند، باعث تنش اکسایشی شوند و عامل شیوع مواد شیمیایی مضر مانند بیسفنول ای و فتالاتها باشند.»
دکتر سویج افزود که میکروپلاستیکها دوام بسیار بالایی دارند، به آبزیان آسیب میزنند و زنجیره غذایی ما را آلوده میکنند.
میکروپلاستیکهای آشپزخانه در ظروف پلاستیکی غذا، وسایل آشپزی، تخته برش و قرصهای ماشین ظرفشویی یافت میشوند. اسفنجهای ملامینی نیز حاوی میکروپلاستیک هستند. به گزارش ارثایزی، جعبههای مقوایی از جمله جعبه شیر سویا و جعبه آجیل از ۲۰ درصد پلاستیک و ۸۰ درصد کاغذ ساخته شدهاند. قوطیهای فلزی نیز روکش پلاستیکی دارند. لیوانهای قهوه نیز که ظاهراً کاغذی هستند، اغلب از روکش پلاستیکی برخوردارند.
از اینرو، حذف میکروپلاستیکها ممکن است کار دشواری باشد. اما اگر نگران هستید، میتوانید اقلام روزمره خود را جایگزین کنید.
تختههای برش پلاستیکی
تختههای برش پلاستیکی در حین برش زدن میکروپلاستیک آزاد میکنند. به گزارش فوداندواین، استفاده از تخته پلاستیکی شما را در معرض میلیونها میکروپلاستیک قرار میدهد.
درباره استفاده از تختههای چوبی در آمادهسازی غذا اختلاف نظر وجود دارد، اما مطالعه ریسرچگیت نشان داده که حجم میکروبهای بهجامانده روی تختههای چوبی هیچ تفاوتی با تختههای پلیاتیلن ندارد.
بهتر است یک تخته محکم انتخاب کنید. تختههای چوبی چندتکه زیبا هستند، اما در تهیه آنها از چسبی استفاده شده که حاوی میکروپلاستیک است.
وسایل آشپزی
کفگیرها، قاشقها و انبرهای پلاستیکی در مواجهه با دمای بالا در حین پختوپز میکروپلاستیک آزاد میکنند. وسایل پلاستیکی را با وسایل استیل ضدزنگ، چوبی یا سیلیکونی باکیفیت جایگزین کنید. برخلاف وسایل پلاستیکی، این اقلام در برابر حرارت بالا مقاوم هستند و تجزیه نمیشوند.
حولههای میکروفایبر
حولههای میکروفایبر به دلیل ظرفیت جذب بالا و خشک شدن سریع بسیار پرکاربرد هستند. با اینحال، در تهیه این حولهها از الیاف مصنوعی- عمدتاً پلیاستر و پلیآمید- استفاده میشود که حاوی پلاستیک هستند.
اصطکاک حولههای میکروفایبر با سطوح دیگر باعث آزاد شدن میکروپلاستیک میشود. این پارچهها در حین شستوشو نیز میکروپلاستیک آزاد میکنند.
بهجای الیاف مصنوعی از پارچههای تهیهشده از الیاف طبیعی استفاده کنید. پنبه ظرفیت جذب بالا و دوام زیادی دارد و جایگزین خوبی محسوب میشود. کتان و کنف نیز انتخابهای خوبی هستند.
سلفون یا کیسههای پلاستیکی
سلفونها و کیسههای پلاستیکی زیپدار منبع بزرگ میکروپلاستیکهای آشپزخانه هستند. بهجای سلفونهای یکبارمصرف از پوششهای مومی استفاده کنید. این محصول طبیعی و چندبارمصرف است و به محیطزیست هم آسیب نمیرساند. همچنین میتوانید این پوششها را بعد از ۶ تا ۱۲ ماه استفاده به کمپوست تبدیل کنید.
بهجای کیسههای پلاستیکی زیپدار از کیسههای سیلیکونی استفاده کنید. کیسههای سیلیکونی مشکلی با انجماد و جوشاندن ندارند. همچنین میتوانید آنها را درون ماشین ظرفشویی قرار دهید. سیلیکون هم مصنوعی است، اما ساختار شیمیایی آن با پلاستیک تفاوت دارد و به میکروپلاستیک تبدیل نمیشود.
ظروف نگهداری پلاستیکی
گفته میشود که ظروف پلاستیکی غذا ترکیبات شیمیایی و میکروپلاستیک آزاد میکنند، بهویژه زمانی که غذا را داخل این ظرفها گرم میکنید. ظروف شیشهای فاقد میکروپلاستیک هستند و هیچ ماده مضری به غذا منتقل نمیکنند.
مزیت دیگر ظروف شیشهای این است که مقاومتر هستند، لکه و بوی غذا را به خود نمیگیرند و میتوان آنها را با خیال راحت درون فریز نگهداری کرد. برای ظروف شیشهای از درپوشهای سیلیکونی استفاده کنید و سراغ درپوشهای پلاستیکی نروید.
چای کیسهای
بسیاری از چایهای کیسهای از پلاستیک تهیه شدهاند و هنگام دم کردن میکروپلاستیک آزاد میکنند.
با اینحال، چای خشک حاوی میکروپلاستیک نیست. برای تهیه چای مورد علاقهتان از یک قوری استیل ضدزنگ با صافی داخلی استفاده کنید. بدین ترتیب، علاوه بر آنکه از میکروپلاستیکها اجتناب میکنید، از طعم بهتر چای هم لذت میبرید.
بطریهای آب پلاستیکی
بطریهای آب پلاستیکی در مواجهه با نور خورشید یا حرارت بالا میکروپلاستیک آزاد میکنند. بهجای بطریهای پلاستیکی از بطریهای آب استیل ضدزنگ استفاده کنید که چندبارمصرف هستند. علاوه بر حذف میکروپلاستیکها، این بطریها طعم و بوی آب را هم به خود نمیگیرند.
بطریهای استیل مقاومتر هستند و بعد از زمین خوردن و ضربه دچار ترک و شکستگی نمیشوند. بسیاری از این بطریها یک کاور سیلیکونی محافظ دارند که باعث میشود حملونقل آنها راحتتر باشد و در برابر ضربه مقاومتر باشند.
میکروپلاستیکها ممکن است مضر یا بیضرر باشند
کارشناسان درباره مضر یا بیضرر بودن میکروپلاستیکها اختلاف نظر دارند. از آنجا که تحقیقات همچنان ادامه دارد، کاهش مواجهه با پلاستیکها بهعنوان یک اقدام پیشگیرانه منطقی خواهد بود. با رعایت نکات فوق میتوانید میزان مواجهه با پلاستیکها را بدون ایجاد تغییرات بزرگ در سبک زندگی به حداقل برسانید.
