افرادی که از داروهای جی‌ال‌پی-۱ یا همان آگونیست‌های گیرنده پپتید-۱ شبه‌گلوکاگون استفاده می‌کنند، چهاربرابر بیشتر از دیگران با پدیده جداشدن ناخن از بستر مواجه می‌شوند.
نتایج یک مطالعه جدید نشان داده که جداشدن ناخن از بستر و تغییر رنگ ناخن در افرادی که با هدف کاهش وزن یا درمان دیابت از داروهای جی‌ال‌پی-۱ استفاده می‌کنند، شایع‌تر است. با این‌حال، پژوهشگران می‌گویند این مسئله نباید مانع ادامه مصرف این داروها شود.
داروهای جی‌ال‌پی-۱ دسته‌ای از داروهای نوین برای کنترل قند خون و کاهش وزن هستند که با تقلید هورمون‌های طبیعی بدن اشتها را مهار می‌کنند و از معروف‌ترین آن‌ها می‌توان به اوزمپیک، ویگووی و مانجارو اشاره کرد.
داروهای جی‌ال‌پی-۱ عوارض جانبی بسیاری دارند که برای نمونه می‌توان به خشکی پوست یا کم‌پشت‌شدن موها اشاره کرد. در همین‌حال، برخی پژوهش‌ها از تأثیر مثبت این داروها در قبال بیماری‌های پوستی حکایت دارند.
مطالعه جدیدی که در سال ۲۰۲۶ در کنفرانس آکادمی اروپایی امراض پوستی و مقاربتی ارائه شد، ۵۷۵ مصرف‌کننده داروهای جی‌ال‌پی-۱ با هزار و ۳۲۹ بیمار مبتلا به دیابت نوع دو، چاقی یا هردو مقایسه شدند که هرگز سراغ این داروها نرفته بودند. داوطلبان اهل فرانسه، آمریکا، برزیل و مکزیک بودند.
بیشترین تفاوت به جدایی ناخن از بستر مربوط می‌شد که باعث می‌شود ناخن از بافت زیرین خود جدا شود. ۳۹ درصد از افرادی که از داروهای جی‌ال‌پی-۱ استفاده کرده بودند، دچار این مشکل شدند. این رقم در میان داوطلبان گروه شاهد ۹ درصد بود. از این گذشته، ۴۶ درصد از مصرف‌کنندگان با تغییر رنگ ناخن مواجه شدند. این رقم در افراد گروه شاهد ۱۷ درصد بود.
درمجموع، ۶۶ درصد از مصرف‌کنندگان داروهای جی‌ال‌پی-۱ دست‌کم با یکی از مشکلات مربوط به ناخن مواجه شدند. این رقم در میان داوطلبان گروه شاهد ۵۳ درصد بود.
پژوهشگران می‌گویند این نخستین مطالعه کنترل‌شده‌ای است که نشان می‌دهد مصرف داروهای جی‌ال‌پی-۱ چه تبعاتی برای سلامت ناخن‌ها دارد.
این تغییرات چه علتی دارند؟
پژوهشگران می‌گویند تفاوت مربوط به مشکلات ناخن را نمی‌توان فقط با استناد به کاهش وزن توضیح داد. حتی اگر فقط داوطلبانی را که وزن کم می‌کنند با هم مقایسه کنیم، اختلاف قابل‌توجهی بین آن‌ها دیده می‌شود.
پژوهشگران بیماری‌های پوستی و سوءتغذیه داوطلبان را هم در نظر گرفتند و به این نتیجه رسیدند که جداشدن ناخن از بستر و تغییر رنگ آن در میان داوطلبان گروه جی‌ال‌پی-۱ حدود دو تا سه‌برابر شایع‌تر بود.
دکتر شارل طیب، نویسنده مطالعه از بیمارستان دانشگاهی نکر در پاریس، هشدار داد که نتایج این مطالعه قطعی نیستند. او گفت که همبستگی متغیرهای مشاهده‌شده بعد از در نظر گرفتن بیماری‌های پوستی و سوءتغذیه کاهش یافت؛ امری که نشان می‌دهد بخشی از یافته‌های مطالعه از عواملی غیر از داروهای جی‌ال‌پی-۱ تأثیر می‌پذیرند.
طیب گفت: «اتفاقاتی که در طول دوره مصرف داروهای جی‌ال‌پی-۱ رخ می‌دهند، لزوماً ربطی به روند درمان ندارند.» با این‌حال، ارتباط بین مصرف دارو و جدایی ناخن به قوت خود باقی است. او در گفت‌وگو با اپک تایمز گفت: «با این مطالعه نمی‌توان توضیح دقیق‌تری ارائه کرد.»
از این گذشته، تقریباً نیمی از داوطلبان گروه جی‌ال‌پی-۱ گفته بودند قبل از شروع درمان هم با مشکلات ناخن دست‌و‌پنجه نرم می‌کردند.
دیابت هم بر سلامت ناخن‌ها اثر می‌گذارد.
دکتر تانیا کورمیلی، متخصص پوست از سانتامونیکای کالیفرنیا، که نقشی در این مطالعه نداشت، به اپک تایمز گفت: «دیابت با زردشدن، ضخیم‌شدن یا تغییر شکل ناخن‌ها، عفونت‌های قارچی، تجمع مواد زائد زیر ناخن‌ها و ایجاد خون‌مردگی زیر آن‌ها ارتباط دارد. ممکن است ناخن‌ها با چشم غیرمسلح عادی به نظر برسند و مشکلات احتمالی فقط با ذره‌بین به چشم بیایند.»
مطالعه‌ای دیگر از ریزش غیرمعمول مو خبر می‌دهد
در یک مطالعه تکمیلی که با بررسی داوطلبان قبلی انجام گرفت و نتایج آن در کنفرانس آکادمی اروپایی امراض پوستی و مقاربتی ارائه شد، ۵۰ درصد از داوطلبان گروه جی‌ال‌پی-۱ با ریزش غیرمعمول مو مواجه شدند. این رقم در میان افراد گروه شاهد ۳۴ درصد بود.
پژوهشگران گفتند ریزش مو در میان داوطلبان گروه جی‌ال‌پی-۱ با علائم پوستی از جمله خارش، قرمزی یا پوسته‌ریزی در ناحیه سر همراه بود. آن‌ها احتمال دادند که عواملی غیر از کاهش وزن در مشکلات مربوط به مو، پوست سر و ناخن دخیل هستند.
دکتر برونو هالیوآ، نویسنده مطالعه و متخصص پوست ساکن پاریس، در بیانیه‌ای گفت: «التهاب پوست سر در میان داوطلبان گروه جی‌ال‌پی-۱ بسیار شایع بود. پزشکان در‌حال‌حاضر به‌دنبال حل این مشکل نیستند، درحالی‌که امکان درمان آن وجود دارد.»
بیماران چه باید کنند؟
هالیوآ گفت: «باید با این یافته‌ها به مردم آگاهی بدهیم، نه این‌که باعث ترس و نگرانی‌شان شویم.»
او تأکید کرد: «این تغییرات بسیار شایع بوده و اغلب خوش‌خیم هستند و دلیلی برای قطع خودسرانه درمان وجود ندارد. اگر متوجه ریزش مو، خارش یا قرمزی پوست سر یا تغییرشکل ناخن‌ها شدید، به‌جای توقف درمان به پزشک مراجعه کنید.»
کورمیلی گفت: «اگر با تغییر ناخن‌ها از جمله تورم، ترشح، تغییر رنگ پوست اطراف ناخن یا درد مواجه شدید، حتماً به پزشک مراجعه کنید.»
او افزود: «بیمارانی که از خدمات پزشکی از راه دور استفاده می‌کنند، باید با پزشک یا ارائه‌دهنده خدمات درمانی خود تماس بگیرند.»
کورمیلی گفت: «باید معاینه شوید. پزشک باید تغییرات بدن شما را به‌شکل مستقیم مشاهده کند. تجویز دارو و تمدید نسخه بدون معاینه کامل راه به جایی نمی‌برد.»
طیب و تیم پژوهشی او قصد دارند بیمارانی را که به مصرف داروهای جی‌ال‌پی-۱ روی می‌آورند، با استفاده از معاینات استاندارد پوست و ناخن و آزمایشات منظم زیر نظر بگیرند. آن‌ها امیدوارند به زمان شروع تغییرات و علت آن‌ها پی ببرند و ببینند آیا امکان رفع آن‌ها وجود دارد یا خیر.
