چین سیاست خود را در بخش مواد غذایی از کشت و تولید دانه و غلات به واردات بیشتر آن متمرکز نموده است. این تغییر رویکرد برای منابع طبیعی سراسر جهان خبر بدی محسوب میشود.
با توجه به آمار رسمی چین، این کشور در سال ۲۰۱۳، بیش از ۶۳ میلیون تن سویا وارد کرده که این مقدار نسبت به ۱۳ سال گذشته، افزایش ۶ برابری را نشان میدهد. حجم واردات سویا در چین، از میزان تولید داخلی این محصول بیشتر بوده است. این آمار تنها به واردات سویا مربوط نمیشود، وابستگی چین به واردات گندم، برنج، و ذرت نیز بهطور مشابه در حال افزایش است.
افزایش وابستگی چین به واردات دانههای غلات موجب شده تا این کشور در ماه فوریه، سیاست غذایی خود را تغییر دهد و از سیاست تولید دانهی غلات چشم بپوشد.
«شفالی شارما»، مدیر محصولات کشاورزی در مؤسسهی کشاورزی و سیاست تجاری در اینباره گفت: «کمی افزایش در میزان تقاضای چین به علت زیاد بودن جمعیت این کشور، بهمعنی افزایش صادرات سایر کشورها است.»
وی ضمن اشاره به اینکه جهان باید در نظر داشته باشد با افزایش تقاضای چین بر سر منابع طبیعی چه پیش خواهد آمد، افزود: « پیامدهای استفادهی بیشتر از زمین و آب در کشورهای دیگر چه خواهد بود.»
وی گفت که بهطور مثال در ایالات متحده میزان آبی که میتواند نیاز ۵۰ هزار خانوار در کالیفرنیا را تأمین کند، بایستی به تولید یونجه برای چین تخصیص داده شود. همچنین تولید سویای مورد نیاز چین در برزیل، موجب تخریب گستردهی جنگلهای این کشور شده است.
وی همچنین ادامه داد: «با سیاست قبلی چین شاهد چنین اثرات مخربی در محیط زیست بودهایم. بنابراین پساز افزایش صادرات –از سوی دیگر کشورها- باید برای چه صدماتی آماده باشیم؟»
با توجه به گزارشهای اخیر وزارت کشاورزی ایالات متحده، چین بزرگترین واردکنندهی موادغذایی و کشاورزی از ایالات متحده است. واردات موادغذایی چین در سال ۲۰۱۳، به بالاترین رکورد خود در ۶ سال گذشته رسیده و هزینهی این واردات برای محصولات سویا، گندم، ذرت و محصولات جنگلی، در حدود ۲۶.۷ بیلیون دلار بوده است. این گزارشها نشان میدهد که چین از سال ۲۰۰۸، از یک صادرکنندهی عمدهی موادغذایی به یک واردکنندهی عمدهی آن تبدیل شده است.
شارما دراینباره گفت: « چینیها متوجه شدند که به اندازهی کافی زمینهای زراعی و آب برای تولید غلات ندارند.»
شارما افزود: «شورای غلات در آمریکا تخمین زده است که چین تا سال ۲۰۲۲، به ۱۹ تا ۲۰ میلیون تن ذرت برای واردات نیاز خواهد داشت.» وی اشاره کرد که: « این میزان، یک سوم ذرت صادرشده در بازارهای جهانی است.» بههمین دلیل بازار جهانی برای غلات بسیار بیثبات و ناامن است.
وی با اشاره به اینکه تنها حدود ۱۲ درصد از دانههای تولید شده در جهان صادر میشوند، گفت که چین نمونهای از یک کشور پرمصرف است و مستعد تولید مشکل در این زمینه خواهد بود.
بحران موادغذایی در چین
چین از کمبود دانهی غلات در کشورش رنج میبرد. این کمبود بهخاطر عوامل گوناگونی ایجاد شده است. رسانههای چینی کمبود دانه و غلات را به آلودگیهای شدید زمینهای زراعی مرتبط میدانند. البته مشکلات آبوهوا و گسترش بیابانها نیز در کاهش سطح زمینهای زراعی این کشور بیتأثیر نبوده است. همچنین برخی از مقامات حزب کمونیست چین بسیاری از زمینهای کشاورزی را با ادعای اینکه زمینها بایر هستند تصاحب کرده و تغییر کاربری دادند.
درحالحاضر چین برای حل این کمبود از تولید غلات به تولید گوشت روی آورده است. این تصمیم باتوجه به تأثیر کم آلودگی محیط زیست بر این صنعت اتخاذ شده است. از اینرو کشاورزان میتوانند حیوانات خود را با دانههای وارداتی تغذیه کنند.
سیاست جدید چین در واردات دانه بدان معنیست که در صورتی که واردات متوقف شود، چین با کمبود خوراک دام مواجه خواهد شد. در این صورت مردم چین دچار قحطی گوشت و غلات خواهند شد. البته حفظ و نگهداری حجم واردات غلات، خود به تنهایی مشکل بعدی این کشور خواهد بود.
درحالحاضر گزارشها حاکی از آن است که واردکنندگان سویا در چین هنوز قادر به دریافت اعتبار لازم از بانکهای چینی نشدهاند. البته غیر معمول هم نیست که خریداران چینی از دولت خود در این مسئله کلاهبرداری کرده باشند. بهعنوان نمونه تعداد زیادی از واردکنندههای موادغذایی، از قبض انبار بهعنوان وثیقه برای دریافت پول نقد از بانک استفاده میکردند و سپس پول را برای دیگر صنایع ذخیره میکردند. به همین دلیل ارقام سرانهی دانه و غلات در چین تا حد زیادی بالاتر از میانگین جهانی آن است.
در سال ۲۰۱۲، شاخص سرانهی دانه و غلات در جهان ۳۲۱.۷ کیلوگرم بوده است. اما با توجه به آمار حزب کمونیست چین، شاخص سرانهی دانه و غلات در چین ۴۶۳ کیلوگرم بوده که بهطور متوسط معادل ۱.۴۳برابر جهان است.
اپک تایمز در ۳۵ کشور و به ۲۱ زبان منتشر میشود.
