براساس این تحقیق جدید، یک شیرینکننده مصنوعی پرکاربرد که دوستداران سلامتی از آن استفاده میکنند، اثربخشی درمان سرطان را تحتالشعاع قرار میدهد.
این مطالعه نشان داد بیمارانی که سوکرالوز زیادی در رژیم غذایی خود داشتند، در مقایسه با افرادی که سوکرالوز کمتری مصرف میکردند، واکنش ضعیفتری در قبال بعضی از داروهای سرطان داشتند.
نقش سوکرالوز در مختل شدن درمان سرطان
در تحقیقی که چندی پیش در نشریه کنسر دیسکاوری انتشار یافت، ۱۳۲ بیمار مبتلا به ملانوما و سرطان سلول غیرکوچک ریه مورد بررسی قرار گرفتند. محققان همچنین چند مطالعه حیوانی انجام دادند تا به سازوکار زیستی این ارتباط پی ببرند.
محققان با بررسی موشهای مبتلا به سرطان پوست و ریه دریافتند که مصرف سوکرالوز با افزایش باکتریهای روده، که به تجزیه آرژینین میانجامد، موجب پایین آمدن سطح این اسید آمینه در بدن میشوند.
کاهش سطح آرژینین در خون، مایع تومور و مدفوع با کاهش اثربخشی شیوههای ایمنیدرمانی بهویژه شیوه درمان با مهارکننده وارسی ایمنی از جمله داروهای بازدارنده PD1 ارتباط دارد.
ابی اوریکر، نویسنده اصلی مطالعه و استادیار دانشگاه پیتسبورگ و مرکز سرطان هیلمن، در بیانیهای گفت: «وقتی سطح آرژینین به دلیل تغییرات میکروبی ناشی از سوکرالوز کاهش یافت، سلولهای تی دیگر بهدرستی عمل نمیکردند. از اینرو، ایمنیدرمانی موشهایی که سوکرالوز دریافت کرده بودند، اثربخشی کمتری داشت.»
مهارکنندههای وارسی ایمنی بهطور مستقیم سلولهای سرطانی را از بین نمیبرند، بلکه عملکرد سلولهای تی را در شناسایی و حمله به سلولهای سرطانی بهبود میبخشند. گفتنی است که وجود آرژینین برای عملکرد سلولهای تی بهویژه در محیطهای سرطانی ضروری است.
یک راهحل ساده
محققان به یک راهحل بالقوه دست یافتند: وقتی به موشهایی که سوکرالوز مصرف کرده بودند، مکمل آرژینین یا سیترولین -که در بدن به آرژینین تبدیل میشود- خوراندند، واکنش آنها به ایمنیدرمانی به شکل قابلتوجهی بهبود پیدا کرد.
اوریکر گفت: «گفتن اینکه نوشابه رژیمی ننوشید آسان است، اما بیماران سرطانی همین حالا نیز با شرایط سختی دستوپنجه نرم میکنند. از اینرو، اینکه انتظار داشته باشیم تغییرات شدیدی در رژیم غذایی خود ایجاد کنند واقعبینانه نخواهد بود.»
اوریکر تأکید کرد که باید به «وضعیت واقعی بیماران توجه کرد.» از اینرو، اینکه مکمل آرژینین بتواند اثرات منفی سوکرالوز را در روند ایمنیدرمانی خنثی کند، بسیار نویدبخش است.
دکتر دیواکار داوار، نویسنده ارشد مطالعه، استاد پزشکی دانشگاه پیتسبورگ و متخصص سرطان در مرکز سرطان هیلمن میگوید: «براساس یافتههای این مطالعه، ما میتوانیم برای کمک به بیمارانی که سوکرالوز زیادی مصرف میکنند، مکملهای پریبیوتیک تولید کنیم. پریبیوتیکها ترکیباتی هستند که بدن نمیتواند آنها را هضم کند، اما میکروارگانیسمها از آنها تغذیه میکنند.»
توجه به رژیم غذایی در درمان سرطان
دکتر سودارسان کولیموتاتولیام، متخصص خون و سرطان در مرکز شهر امید در اورنجکانتی کالیفرنیا، که نقشی در این مطالعه نداشت، به اپک تایمز گفت: «این یافتهها مقدماتی هستند و بخشی از آنها از مطالعات حیوانی به دست آمدهاند، اما همگی بر اهمیت توجه به رژیم غذایی در روند درمان سرطان تأکید دارند.»
مصرف سوکرالوز بهطور کلی بیخطر تلقی میشود، اما تحقیقات نوظهور از جمله مطالعه حاضر نشان میدهند که این شیرینکننده مصنوعی میتواند میکروبیوم روده را تحت تأثیر بگذارد. این نکته حائز اهمیت است، چرا که ۷۰ تا ۸۰ درصد از سلولهای ایمنی بدن در روده قرار دارند.
اوریکر و تیم پژوهشی او درحال بررسی هستند تا ببینند سایر شیرینکنندههای مصنوعی از جمله آسپارتام، ساخارین، زایلیتول و استویا چه تأثیری بر سیستم ایمنی و درمان سرطان دارند. جالب است بدانید که ایمنی آسپارتام به مدت چند دهه مورد بررسی قرار گرفته و به نتایج متناقضی منتهی شده است. با اینحال، سازمان بهداشت جهانی در ژوئیه ۲۰۲۳ آسپارتام را در دسته ترکیبات احتمالاً سرطانزا قرار داد.
به گفته کولیموتاتولیام، سوکرالوز تنها شیرینکنندهای نیست که باید نگران آن باشیم.
او گفت: «بسیاری از افراد برای پرهیز از کالری و کربوهیدرات موجود در شکر به نوشابههای رژیمی روی میآورند و آنها را انتخاب سالمتری میدانند، اما این نوشابهها اغلب حاوی آسپارتام هستند که جزو شیرینکنندههای مصنوعی غیرمغذی به شمار میآید.»
او افزود که درج آسپارتام در فهرست ترکیبات سرطانزا به این معنی نیست که قطعاً باعث سرطان میشود.
عبارت «احتمالاً سرطانزا» به این معنی است که به تحقیقات بیشتری نیاز داریم، زیرا شواهد محدود بوده و قابل تعمیم نیستند.
سازمان غذا و داروی آمریکا در اوایل سال ۱۹۸۰ آسپارتام را تأیید و مصرف مجاز روزانه آن را ۵۰ میلیگرم به ازای هر کیلوگرم از وزن بدن تعیین کرد که معادل حدود ۱۷ تا ۱۸ قوطی نوشابه رژیمی در روز برای بزرگسالان است.
نکاتی که بیماران باید به آن توجه کنند
دکتر کولیموتاتولیام گفت: «رمز موفقیت در اعتدال است، بهویژه برای افرادی که بیماری مزمن دارند یا درحال درمان سرطان خود هستند.» او افزود که شیرینکنندههای مصنوعی میتوانند به کاهش کالری و قند خون کمک کنند، اما تنها گزینه موجود نیستند و ممکن است در بلندمدت برای همه مفید نباشند.
او افزود که شیرینکنندههای طبیعی مانند استویا یا میوه مانک ممکن است تأثیر خفیفتری بر میکروبیوم روده داشته باشند، اما همچنان در اینباره به تحقیقات بیشتری نیاز داریم. او توصیه میکند که افراد بهتر است روی مواد غذایی کامل و کمفرآوریشده تمرکز کنند و ولع مصرف غذاها و نوشیدنیهای شیرین را بهتدریج کاهش دهند.
او گفت: «آب، قهوه یا چای بدون شکر و آبهای گازدار یا طعمدار طبیعی گزینههای فوقالعادهای هستند.»
اوریکر و تیم او قصد دارند کارآزماییهای بالینی خود را آغاز کنند تا ببینند آیا مکملهای سیترولین، که در افزایش سطح آرژینین در بدن مؤثرتر از خود آرژینین عمل میکنند، میتوانند باعث بهبود پاسخ ایمنی بدن و درمان موفق سرطان شوند یا خیر.
