جمهوری اسلامی برای دومین بار در سال جاری به اسرائیل حمله موشکی کرده و این بار تعداد موشکهای شلیک شده دو برابر دفعه قبل بوده است.
این حمله موشکی جمهوری اسلامی در تلافی کشته شدن اسماعیل هنیه در تهران و حسن نصرالله، رهبر حزبالله، و همچنین عباس نیلفروشان، از فرماندهان ارشد سپاه در لبنان، انجام شد. در حمله هوایی اسرائیل که روز شنبه هفتم مهر ۱۴۰۳ به منطقه ضاحیه در حومه جنوبی بیروت رخ داد، علاوه بر نصرالله، شماری از فرماندهان حزبالله و عباس نیلفروشان کشته شدند. سپاه پاسداران روز یکشنبه هشت مهر، با انتشار بیانیهای، کشته شدن نیلفروشان را تأیید و از او به عنوان «مستشار سپاه در لبنان» یاد کرد. جمهوری اسلامی از سوی طرفدارانش در داخل برای انجام واکنش به کشته شدن حسن نصرالله و فرمانده سپاه، تخت فشار قرار گرفته بود.
تأثیر موشکباران جمهوری اسلامی بر اسرائیل
به گزارش صدا و سیمای جمهوری اسلامی، ۲۰۰ موشک به سمت اسرائیل شلیک شد، در حالی که مقامات اسرائیلی تعداد شلیکها را ۱۸۱ موشک اعلام کردهاند. اختلاف در این آمار ممکن است به علت نرسیدن برخی موشکها به مقصد باشد.
پدافند هوایی اسرائیل با کمک سامانههای «پیکان ۱ و ۲» موشکهای ایرانی را رهگیری کرد. همچنین، انگلیس و آمریکا نیز در این عملیات به اسرائیل کمک کرده و بخشی از موشکها را خنثی کردند. با این حال، تصاویر و گزارشها نشان میدهند که برخی از موشکها به اهداف خود برخورد کردهاند. در تلآویو، یک چاله ۸ تا ۱۰ متری نزدیک یک مرکز تجاری ایجاد شد و خودروهای زیادی نیز در این منطقه آسیب دیدند. منابع اسرائیلی تایید کردهاند که یکی از موشکها در نزدیکی مقر موساد، سازمان اطلاعات و عملیات ویژه اسرائیل، سقوط کرده است.
گزارشها از زخمی شدن چندنفر از شهروندان اسرائیلی و کشته شدن یک شهروند فلسطینی بر اثر سقوط بدنه یک موشک حکایت دارد.
واکنشهای بینالمللی به حمله جمهوری اسلامی
واکنشهای بینالمللی به این حمله گسترده بود. از دبیرکل سازمان ملل، آنتونیو گوترش گرفته تا روسای برخی از دولتهای غربی، همگی این اقدام را محکوم کردند. گوترش در جلسه اضطراری شورای امنیت که به درخواست اسرائیل و فرانسه برگزار شد، اظهار داشت که از زمان اولین حمله ایران به اسرائیل، این اقدامات را شدیداً محکوم کرده است و خواستار توقف «چرخه خشونت» در منطقه شد.
جلسه اضطراری شورای امنیت به منظور رسیدگی به حمله موشکی جمهوری اسلامی به اسرائیل برگزار شد و سوئیس به عنوان رئیس دورهای مسئولیت برگزاری این جلسه را بر عهده داشت.
تشدید بحران و نگرانیهای بینالمللی
نگرانیهای زیادی از تشدید بحران در منطقه وجود دارد. دبیرکل سازمان ملل هشدار داد که این چرخه خشونت میتواند خسارات جبرانناپذیری به منطقه وارد کند. به دنبال این تحولات، تعدادی از کشورها به شهروندان خود هشدار دادهاند که ایران را ترک کنند.
سفارت فرانسه در ایران به شهروندان این کشور توصیه کرده است به محض از سرگیری پروازها از ایران خارج شوند.
پیشتر دولت آلمان هم از شهروندانش خواست از ایران خارج شوند. بر اساس برخی از گزارشها سفارت آلمان در تهران به طور ناگهانی اعلام کرد که بخش کنسولی و صدور ویزا روز چهارشنبه ۱۱ مهر تعطیل است. وبسایت سفارت درباره دلیل این «تعطیلی کوتاهمدت» توضیحی ارائه نداده است.
ایران پروازها را تا روز پنجشنبه ۱۲ مهر لغو کرد. بر اساس اخرین گزارشها دولتهای هند، آلمان، انگلیس و فرانسه از شهروندان داخل ایران خود خواست سریعا ایران را ترک کنند.
واکنش احتمالی اسرائیل چه خواهد بود؟
واکنش اسرائیل به موشکباران جمهوری اسلامی تند و حکایت از پاسخ احتمالی خشن دارد. همین مساله سبب نگرانیهای جدی در سطح بینالمللی شده است. رهبران هفت کشور صنعتی جهان یا (جی۷) که به همین منظور و در واکنش به این حمله موشکی جلسه تشکیل داده بودند، نگرانی شدید خود را از بحران خاورمیانه ابراز کردند، اما گفتند امکان دستیابی به یک راهحل دیپلماتیک هنوز وجود دارد.
ایتالیا که ریاست دورهای جی۷ را بر عهده دارد بعد از مکالمه تلفنی جورجا ملونی، نخستوزیر، با رهبران شش کشور دیگر، با انتشار بیانیهای اعلام کرد رهبران جی۷ حملات ایران به اسرائیل را محکوم میکنند و موافقت کردهاند که برای کاهش تنش در منطقه همکاری کنند.
نخستوزیر اسرائیل که چند روز پیشتر مستقیم با مردم ایران سخن گفته و وعده آزادی به آنها داده بود، بعد از این حمله موشکی گفت: «ایران اشتباه کرد و برای این اشتباه هزینه پرداخت خواهد کرد. هر کسی به ما حمله کند، به او حمله خواهیم کرد.»
کانال ۱۲ تلویزیون اسرائیل گزارش داد کابینه امنیتی این کشور در جلسه خود تصمیم گرفت که به حمله موشکی جمهوری اسلامی بهطور قاطع پاسخ دهد، اما ابتدا تلاش خواهد کرد تا با آمریکا هماهنگیهای لازم را انجام دهد.
طبق این گزارش، اسرائیل به دنبال هدف قرار دادن اماکن استراتژیک در ایران است.
در همین رابطه سایت «اکسیوس» روز چهارشنبه گزارش کرد که اسرائیل ممکن است طی چند روز آینده پالایشگاههای نفتی یا تاسیسات تولید نفت و حتی تاسیسات هستهای ایران را مورد هدف قرار دهد.
در واکنش به انتشار این خبر، جو بایدن رئیسجمهور آمریکا گفت که مخالف حمله به تاسیسات هستهای ایران است.
در همین رابطه، آوی ملامد، افسر اطلاعاتی سابق اسرائیل، به رسانهها گفت که حمله ایران «زمینه را برای حمله متقابل قابل توجه اسرائیل فراهم کرده است… ما احتمالاً شاهد واکنش قابلتوجه و فوری اسرائیل علیه اهدافی در ایران خواهیم بود.»
فرانک گاردنر، خبرنگار امور امنیتی بیبیسی جهانی در وبسایت این رسانه درباره اهداف حمله احتمالی اسرائیل در ایران، نوشت: «واضحترین اهداف نظامی همان پایگاههایی هستند که روز سهشنبه رگبار موشکهای بالستیک از آنجا پرتاب شدند. بنابراین، نه فقط سیلوها، بلکه مراکز فرماندهی و کنترل، و حتی تأسیسات سوختگیری، و بعد همه سایتهای پتروشیمی ایران جزو اهداف احتمالی هستند. اسرائیل حتی میتواند تلاش کند تا شبکه عوامل خود را در داخل ایران فعال کند تا به دنبال کسانی باشد که دستور حمله موشکی را صادر کردهاند. علاوه بر این، اگر اسرائیل تصمیم به واکنش شدیدتر بگیرد، ممکن است تاسیسات هستهای ایران را هدف قرار دهد. در صورت هرگونه حمله اسرائیل، ضدحمله ایران تقریباً اجتنابناپذیر خواهد بود و هر دو کشور چرخه فعلی حمله و انتقام را ادامه خواهند داد.»
همچنین العربیه گزارش کرده یک مقام اسرائیلی طی ساعات اولیه چهارشنبه تأیید کرد که تلآویو در حال بررسی چارچوبها، زمانبندی و چگونگی پاسخ شدید به حمله ایران است. این مقام اسرائیلی با بیان این که اسرائیل به تنهایی به ایران پاسخ خواهد داد، توضیح داد که پیش از دادن چنین پاسخی کشورش تمایل دارد با ایالات متحده که حامی اصلی تلآویو است، هماهنگی کند.
وبسایت «آکسیوس» هم نوشته هر پاسخ اسرائیلی نیازمند همکاری دفاعی با ستاد فرماندهی مرکزی ایالات متحده «سنتکام»، پایگاه آمریکا در خاورمیانه است.
اما سوال اصلی که در حال حاضر و قبل از حمله تلافیجویانه اسرائیل مطرح شده، این است که آیا «چرخه خشونت» در خاورمیانه ادامه خواهد داشت؟ و اگر جمهوری اسلامی بعد از حمله تلافیجویانه احتمالی اسرائیل، مجددا واکنش تندی نشان دهد، نتیجه این اقدامات چه خواهد بود؟
دیدگاه ارائهشده در این مقاله نقطه نظر نویسنده بوده و لزوماً منعکسکننده دیدگاه اپک تایمز نیست.