در حالی که کمتر از یک هفته تا برگزاری همه‌پرسی در استان آلبرتا باقی مانده است، موافقان و مخالفان استقلال این استان آخرین تلاش‌های خود را برای جلب حمایت رأی‌دهندگان انجام می‌دهند.
رأی‌گیری زودهنگام از ۱۳ تا ۱۷ اکتبر برگزار می‌شود و روز اصلی همه‌پرسی ۱۹ اکتبر خواهد بود. نظرسنجی‌ها به‌طور مداوم نشان داده‌اند که حمایت از باقی ماندن آلبرتا در کانادا به‌مراتب بیشتر از حمایت از پیگیری استقلال است، اما هر دو طرف معتقدند میزان مشارکت رأی‌دهندگان می‌تواند تعیین‌کننده باشد.
در همه‌پرسی ۱۹ اکتبر، رأی‌دهندگان آلبرتا باید میان دو گزینه انتخاب کنند: گزینه اول، باقی ماندن آلبرتا به‌عنوان یکی از استان‌های کانادا؛ و گزینه دوم، آغاز روند قانونی لازم از سوی دولت استانی برای برگزاری یک همه‌پرسی الزام‌آور درباره جدایی.
استان آلبرتای کانادا دارای ذخایر عظیم نفت و زمین‌های حاصلخیز کشاورزی است.
همچنین ۹ پرسش دیگر درباره افزایش اختیارات استان در زمینه مهاجرت، دستگاه قضایی و سایر موضوعات مرتبط با اداره آلبرتا از رأی‌دهندگان پرسیده خواهد شد.
دانیل اسمیت، نخست‌وزیر آلبرتا، گفته است که شخصاً طرفدار باقی ماندن این استان در کاناداست، اما معتقد است شهروندانی که از مسیر دموکراتیک برای جمع‌آوری امضا اقدام کرده‌اند، در صورت برآورده شدن شرایط قانونی باید فرصت داشته باشند درخواست خود را به رأی عمومی بگذارند.
بر اساس نظرسنجی مؤسسه لژه که از دوم تا چهارم اکتبر در میان ساکنان آلبرتا انجام شد، ۷۰ درصد پاسخ‌دهندگان از باقی ماندن این استان در کانادا حمایت کردند، ۲۲ درصد موافق برگزاری همه‌پرسی الزام‌آور درباره جدایی بودند و ۷ درصد هنوز تصمیم نگرفته بودند.
یکی از پیام‌های اصلی هر دو اردوگاه این بوده است که هوادارانشان پای صندوق‌های رأی حاضر شوند و دیگران را نیز به مشارکت تشویق کنند.
کتی فلت، از بنیان‌گذاران شبکه زنان استقلال‌طلب آلبرتا، در گردهمایی حامیان استقلال که ۱۳ اکتبر به میزبانی گروه «بیایید درباره آلبرتا گفت‌وگو کنیم» در کلگری برگزار شد، گفت: «هرچه بر اهمیت شرکت در این رأی‌گیری تأکید کنم، باز هم کم است؛ چون نمی‌دانم اگر این فرصت را از دست بدهیم، چه زمانی فرصت دیگری خواهیم داشت.»
فلت گفت مطمئن نیست که حمایت از برگزاری رأی‌گیری جدایی به بیش از ۵۰ درصد برسد، اما معتقد است رهبران سیاسی مخالف استقلال در آستانه همه‌پرسی «به‌شدت نگران» هستند.
در اردوگاه مخالفان جدایی نیز جیسون کنی و ریچل ناتلی، نخست‌وزیران پیشین آلبرتا که اکنون به‌طور مشترک ریاست سازمان «آلبرتا و کانادا؛ قوی‌تر در کنار هم» را بر عهده دارند، پیام‌های مشابهی مطرح کرده‌اند.
این دو در ۱۳ اکتبر در رویدادی به میزبانی اتاق بازرگانی ادمونتون، مشترکا علیه استقلال آلبرتا سخن گفتند. کنی تأکید کرد که میزان مشارکت در رأی‌گیری نقشی حیاتی خواهد داشت.
او گفت: «در هفته آینده چند دقیقه وقت بگذارید و با چنین افرادی تماس بگیرید. همین موضوع می‌تواند نتیجه را تعیین کند.»
ناتلی نیز از طرفداران باقی ماندن آلبرتا در کانادا خواست دیگران را به شرکت در همه‌پرسی تشویق کنند.
او گفت: «کاری که باید انجام دهیم فقط رأی دادن به گزینه اول نیست، بلکه باید مطمئن شویم تک‌تک افرادی که می‌شناسیم و با این دیدگاه موافق‌اند، پای صندوق می‌روند و به گزینه اول رأی می‌دهند.»
این همه‌پرسی در پی ارائه دو دادخواست رقیب برگزار می‌شود؛ یکی به رهبری میچ سیلوستر، فعال طرفدار استقلال، و دیگری با حمایت از باقی ماندن آلبرتا در کانادا که توماس لوکاشوک، معاون پیشین نخست‌وزیر استان، آن را سازمان‌دهی کرده است.
دانیل اسمیت، نخست‌وزیر آلبرتا پس از آنکه در ۱۴ اکتبر در رأی‌گیری زودهنگام به باقی ماندن آلبرتا در کانادا رأی داد، گفت بهترین راه برای «فرستادن پیام به اتاوا» درباره نارضایتی‌های استان این است که رأی‌دهندگان در ۹ پرسش دیگر «اختیار و پشتوانه محکمی» به دولت استانی بدهند.
این پرسش‌ها شامل لغو مجلس سنای غیرانتخابی، اعطای اختیاراتی مشابه کبک در زمینه کنترل مهاجرت و واگذاری اختیار انتصاب قضات عالی‌ترین دادگاه‌های استان از دولت فدرال به دولت آلبرتاست.
اسمیت همچنین در ۹ اکتبر گفته بود که اگر مردم آلبرتا به باقی ماندن در کانادا رأی دهند، در دوران نخست‌وزیری او همه‌پرسی دیگری درباره جدایی برگزار نخواهد شد.
دو دیدگاه متفاوت درباره آینده آلبرتا
کیت ویلسون، وکیل و از سازمان‌دهندگان جنبش استقلال‌طلبی، در گردهمایی ۱۳ اکتبر گفت ذخایر عظیم نفت آلبرتا، زمین‌های حاصلخیز کشاورزی و فرصت‌های اقتصادی رو به گسترش در حوزه‌های فناوری و گردشگری، در کنار نیروی کار جوان، چشم‌انداز بسیار امیدوارکننده‌ای برای آینده این استان ایجاد می‌کند.
او معتقد است آلبرتا می‌تواند با استقلال کامل یا با افزایش قدرت چانه‌زنی خود در برابر اتاوا، در نتیجه افزایش آرای طرفداران استقلال، از این ظرفیت‌ها بهره ببرد.
ویلسون گفت: «ما می‌توانیم آلبرتا را به مرفه‌ترین و موفق‌ترین کشور جهان تبدیل کنیم و هم‌زمان به بقیه کانادا نیز کمک کنیم.»
او افزود: «اگر اکثریت مردم آلبرتا به گزینه دوم رأی دهند، این پیام را می‌فرستند که ما توافق بهتری می‌خواهیم و از اینکه از ما سوءاستفاده می‌شود، خسته شده‌ایم.»
جوآن دیکن، ۵۹ ساله، از حامیان استقلال در کلگری، گفت آلبرتا به‌تنهایی وضعیت بسیار بهتری خواهد داشت.
او به اپک تایمز گفت: «با هر شاخص قابل‌اندازه‌گیری، اگر مستقل باشیم وضعمان بهتر خواهد بود. از همان ابتدا یکی از ثروتمندترین کشورهای جهان خواهیم شد.»
ملانی جونز، یکی دیگر از حامیان استقلال از شهر استراتمور آلبرتا، گفت سیاست‌های پایتخت برای دهه‌ها مانع رشد اقتصاد این استان، به‌ویژه بخش انرژی، شده است.
او گفت: «متوجه شده‌ام که مردم آلبرتا گاهی با روی کار آمدن یک دولت محافظه‌کار یا مطرح شدن بحث احداث خطوط لوله آرام می‌شوند، اما در عمل، همواره مقررات بیش از حد، مطالعات متعدد و انواع موانع بی‌منطق جلوی توسعه صنایع ما را گرفته است.»
جونز همچنین این دیدگاه را که آلبرتای مستقل ممکن است به ایالات متحده بپیوندد، رد کرد و آن را موضوعی انحرافی دانست.
او گفت: «ما نمی‌خواهیم کالیفرنیا و نیویورک بر ما مسلط باشند، همان‌طور که نمی‌خواهیم تحت کنترل انتاریو و کبک باشیم.»
در مقابل، ناتلی در اظهارات ۱۳ اکتبر خود هشدار داد که آلبرتای مستقل دسترسی به خط لوله ترنس مانتین و طرح توسعه آن، همچنین خط لوله پاسیفیک لینک را از دست خواهد داد و در نتیجه دسترسی به بازارهای صادراتی از مسیر بریتیش کلمبیا پرهزینه‌تر خواهد شد.
کنی نیز گفت مارک کارنی در مقایسه با جاستین ترودو، نخست‌وزیر پیشین کانادا، رویکرد خود را در قبال آلبرتا تغییر داده است.
او از مردم آلبرتا خواست «رهبری کنند، نه اینکه جدا شوند» و «یاد بگیرند پاسخ مثبت را بپذیرند.»
هیو مولونی، معلمی که از باقی ماندن آلبرتا در کانادا حمایت می‌کند، استدلال‌های اقتصادی طرفداران استقلال را رد کرد.
او به اپک تایمز گفت: «هیچ مزیتی ندارد. مسیر دشوار و بسیار پرهزینه‌ای خواهد بود.»
مولونی که برای گرفتن یک پلاکارد «کانادای همیشگی» نزد لوبسینگر توقف کرده بود، گفت آلبرتا از باقی ماندن در کانادا منافع قابل‌توجهی می‌برد و جدایی اشتباهی جدی خواهد بود.
او افزود: «طرفداران باقی ماندن در کانادا باید با اختلاف زیادی پیروز شوند، اما این به معنای از بین رفتن جنبش جدایی‌طلبی نیست. احتمالاً این جنبش تا مدتی طولانی باقی خواهد ماند.»
علاوه بر اسمیت، پیر پالیو، رهبر حزب محافظه‌کار کانادا، نیز با جدایی مخالفت کرده است.
او در ۲۹ سپتامبر به هوادارانش در ادمونتون گفت مشکلات آلبرتا را می‌توان در چارچوب کنفدراسیون کانادا حل کرد.
پالیو ضمن انتقاد از سیاست‌های لیبرال‌های فدرال در قبال آلبرتا گفت: «جدایی این مشکلات را حل نخواهد کرد. راه‌حل این است که بیش از پیش کانادایی باشیم.»
