تجویز اجتماعی سبز که افراد را به سمت فعالیتهای مرتبط با طبیعت سوق میدهد، باعث کاهش اضطراب شده و میزان شادی را به اندازه دیگر روشهای درمانی افزایش میدهد.
افرادی که در پی تقویت سلامت روان خود هستند، میتوانند به دل طبیعت رجوع کنند.
براساس تحقیقات جدید، وقتی پزشک به بیمار توصیه میکند که خودش را با فعالیتهای مرتبط با طبیعت مانند باغبانی و کشاورزی سرگرم کند، اضطراب و افسردگی بیمار به شکل قابلتوجهی کاهش یافته و احساس شادی او دوچندان میشود.
پیتر کاونتری، استاد محیطزیست و سلامت روان در رشته علوم سلامت دانشگاه یورک، در بیانیهای گفت: «ارتباط با طبیعت در کنار افرادی که در همان محل زندگی میکنند نیز نکتهای درخورِ توجه است.»
فواید فعالیت در طبیعت
تجویز اجتماعی از نوع فعالیتهای سبز نوعی روش درمانی است که افراد را به سمت فعالیتهای مرتبط با طبیعت مانند باغبانی در محله و ورزش در فضای باز ترغیب میکند تا بتوانند سلامت جسمی و روانی خود را بهبود بخشند.
یک مطالعه جدید در بریتانیا نشان داد که تجویز اجتماعی سبز میزان رضایت از زندگی را به شکل قابلتوجهی بهبود میبخشد و احساس اضطراب را به حداقل میرساند.
محققان در این مطالعه که در نشریه «سلامت و مراقبت اجتماعی در محله» انتشار یافت، یک طرح مبتنی بر تجویز اجتماعی سبز را از فوریه ۲۰۲۲ تا مارس ۲۰۲۳ در هامبر و شمال یورکشر ارزیابی کردند.
از داوطلبان خواسته شد تا درباره رضایت کلی از زندگی و وضعیت رفاهی خود نظر بدهند. علائم اضطراب و افسردگی آنها نیز با استفاده از مقیاس اضطراب و افسردگی بیمارستانی مورد بررسی قرار گرفت.
گزارش داوطلبان پس از فعالیت در دل طبیعت به شرح زیر بود:
- شاخص رضایت از زندگی از میانگین ۵.۱۰ به ۶.۶۷ افزایش یافت
- شاخص عزت نفس از ۵.۳۶ به ۶.۸۴ افزایش یافت
- شاخص شادی از ۵.۱۵ به ۶.۷۱ افزایش یافت
- شاخص اضطراب از ۵.۳۵ به ۴.۰۶ کاهش یافت
کاونتری گفت: «اضطراب و افسردگی اغلب از احساس تنهایی و جدایی از دیگران نشأت میگیرند. از اینرو، منطقی است که شرکت در فعالیتهای گروهی در محل زندگی و بهویژه کارهایی مثل رسیدگی به اوضاع محله بتواند حسوحال آدم را بهتر کند و اضطراب را به حداقل برساند.»
داوطلبانی که سه تا چهار ماه در فعالیتهای سبز مشارکت داشتند، نسبت به افرادی که یک تا چهار هفته در این برنامهها شرکت داشتند، پیشرفت بیشتری را تجربه کردند. مشارکت طولانیتر بهطور میانگین باعث افزایش ۱٫۲۷ واحدی شاخص رضایت از زندگی و بهبود ۱٫۳۵ واحدی شاخص شادی شد.
به گفته پژوهشگران، پیشرفتی که داوطلبان گزارش کردند، مشابه نتایج درمان شناختی-رفتاری کوتاهمدت بود؛ روشی که در آن فرد به مدت شش هفته تا یک سال یا بیشتر بهصورت انفرادی با یک درمانگر گفتوگو میکند. این مسئله نشان میدهد که فعالیت در طبیعت میتواند مکمل درمانهای سنتی باشد یا حتی درعمل جای آنها را بگیرد. درمان شناختی-رفتاری نوعی رواندرمانی است که به فرد کمک میکند به الگوهای منفیِ فکری و رفتاری خود پی برده و اقدام به تغییر آنها کند.
نوع فعالیت نیز بر میزان بهبود سلامت روان تأثیر داشت.
داوطلبانی که در فعالیتهای باغبانی و کشاورزی مراقبتی مشارکت داشتند، نسبت به افرادی که فعالیتهای ورزشی یا خلاقانه انجام داده بودند، عزت نفس بالاتر و شادی بیشتری را تجربه کردند. این تأثیر مثبت در تمام ردههای سنی ۱۸ تا ۸۵ سال و در هردو جنسیت یکسان بود.
تریش دارسی، پژوهشگر گروه تحقیقات سلامت روان و اعتیاد در دانشگاه یورک، در این بیانیه گفت: «این مداخله ممکن است برای همه مؤثر نباشد، اما نسخهنویس اجتماعی در گفتوگوی اولیه و موشکافانه خود با بیمار بررسی میکند که آیا فعالیتهای مرتبط با طبیعت برای او مناسب هستند یا خیر.»
طبیعت چگونه به سلامت روان کمک میکند
صنم حافظ، متخصص اعصاب و مدیر مرکز شناخت ذهن در نیویورک، به اپک تایمز گفت: «وقت گذران در طبیعت به تسکین ذهن کمک میکند و با فراهم کردن فرصت استراحت برای مغز با دوری از سروصدای همیشگی، صفحات نمایش دیجیتال و دشواریهای روزمره از میزان استرس میکاهد.»
او گفت: «محیطهای طبیعی مانند پارکها یا باغها به مردم کمک میکنند که آرامش و تمرکز بیشتری داشته باشند، زیرا این محیطها نسبت به مناطق شلوغ شهری فشار کمتری به افراد وارد میکنند.»
فعالیتهایی مثل پیادهروی، طبیعتگردی یا باغبانی، بدن شما را به حرکت وامیدارند و سطح ترکیبات شیمیایی موجود در مغز مانند اندورفین و سروتونین را که باعث بهبود خلقوخو و انرژی میشوند، افزایش میدهند.
حافظ افزود: «قرار گرفتن در معرض نور خورشید در حین فعالیتهای بیرون از خانه به بدن کمک میکند که ویتامین دی تولید کند که نقش مهمی در تثبیت خلقوخو و حمایت از تندرستی دارد. طبیعت همچنین به شما کمک میکند که در لحظه زندگی کنید و ذهنآگاهی بیشتری داشته باشید که سطح اضطراب را کاهش داده و چرخه افکار منفی را متوقف میکند.»
دکتر مایک مکگرث، روانپزشک و رئیس بخش بالینی مرکز درمان اعتیاد اوهانا در هاوایی، به اپک تایمز گفت: «از منظر روانشناسی، حضور در دل طبیعت به ذهنآگاهی کمک میکند. این امر باعث میشود که آرامش و آسودگی بیشتری داشته باشیم.»
او افزود: «با اینکه فعالیت بدنی در فضای باز سودمند است، تمرینات متوسط تا سنگین مانند تمرینهای تناوبی پرتنش ممکن است باعث افزایش سطح هورمون استرس (کورتیزول) شوند. ورزش میتواند رقابتی باشد که به نوبه خود سطح فشار و استرس را بالا برده و میزان ترشح کورتیزول را افزایش میدهد.»
او افزود: «ورزش میتواند برای سلامت جسم و روان مفید باشد، اما پیادهروی آرام در دل طبیعت «آرامشبخشتر» از هر تمرینی است.»
