تحقیقات جدید نشان میدهند که مواجهه تدریجی با سرما که باعث احساس لرز میشود، میتواند سلامت متابولیک را بهبود بخشد و به پیشگیری از ابتلا به دیابت نوع ۲ و بیماری قلبی کمک کند.
وقتی دمای هوا کاهش مییابد، یکی از نکات مثبتی که درباره هوای سرد مطرح میشود این است که باعث میشود از سرما بلرزیم و احساس لرز برای سلامت متابولیک مفید است.
یک مطالعه جدید نشان داده که مواجهه با سرما و احساس لرز میتواند میزان حساسیت به انسولین را افزایش دهد و راهبرد ارزشمندی برای مدیریت اختلالات متابولیک مرتبط با چاقی باشد.
رمز موفقیت در احساس لرز است
این مطالعه در مرکز پزشکی دانشگاه ماستریخت در هلند انجام گرفت و روز جمعه در ژورنال سوختوساز نیچر انتشار یافت. ۱۵ فرد بزرگسال- که چاق بودند یا اضافهوزن داشتند- در محدوده سنی ۴۰ تا ۷۵ سال در این مطالعه حضور داشتند و ۹ نفر از آنها دچار اختلال تحمل گلوکز بودند. داوطلبان بیش از ۱۰ روز در معرض سرما قرار گرفتند که باعث شد احساس لرز کنند.
داوطلبان در طول مطالعه از مصرف الکل و کافئین پرهیز کردند و هر روز بهصورت ناشتا به واحد تحقیقاتی مراجعه میکردند. هیچکدام از آنها دیابت نوع ۲ یا بیماری قلبی عروقی نداشتند و بهطور کلی در سلامت کامل به سر میبردند.
داوطلبان کتوشلواری به تن داشتند که در آن لولههای آب تعبیه شده بود تا حس گرما و سرما از این طریق به آنها القا شود. دما تا ۱۰ درجه سانتیگراد سرد شد تا آنها به مدت ۱ ساعت احساس لرز کنند. محققان دریافتند که این داوطلبان به لحاظ عملکرد متابولیک بهبود قابلتوجهی را تجربه کردند.
این مطالعه در ادامه تحقیقات سال ۲۰۲۱ انجام گرفت که نشان داد وقتی بیماران دیابتی نوع ۲ در معرض سرما قرار میگیرند اما احساس لرز نمیکنند، بهبود عملکرد متابولیک را تجربه نمیکنند.
سازگاری با سرما در مطالعه جدید به سطح قند خون پایدارتر در طول تست تحمل گلوکز خوراکی نسبت داده میشود.
این مسئله همچنین به کاهش ۳ درصدی گلوکز پلاسمای ناشتا و کاهش ۱۱ درصدی غلظت گلوکز در بازه دو ساعته آزمایش نسبت داده میشود. همچنین تعداد داوطلبانی که به گلوگز حساسیت داشتند، پس از اتمام دوره سازگاری با سرما از ۹ به ۵ کاهش یافت.
مواجهه با سرما سوختوساز لیپید را بهبود میبخشد
این مطالعه نشان داد که جدا از سوختوساز گلوکز، سوختوساز لیپید (چربی) هم بهبود پیدا میکند. غلظت سرمی تریگلیسیرید به شکل قابلتوجهی کاهش مییابد- ۱۷ درصد پس از یک مرتبه مواجهه با سرما و ۳۲ درصد پس از سازگاری ۱۰ روزه با سرما. نویسندگان گفتند «کاهش محسوس در غلظت سرمی تریگلیسیرید ناشتا علل بالینی دارد» و بر نقش احساس لرز در این زمینه تأکید کردند.
از این گذشته، داوطلبان با کاهش قابلتوجه فشار خون مواجه شدند و فشار خون سیستولیک و دیاستولیک آنها درحال استراحت بهترتیب ۱۰ میلیمتر جیوه و ۷ میلیمتر جیوه کاهش پیدا کرد. کاهش فشار خون در تمام داوطلبان محسوس بود و از تأثیر ثابت پروتکل مواجهه با سرما حکایت داشت.
راهبرد سبک زندگی برای پیشگیری از دیابت نوع ۲ و بیماری قلبی
این مطالعه نتایج امیدوارکنندهای داشته اما نویسندگان بر محدودیتهای آن تأکید کردهاند که از جمله میتوان به عدم وجود گروه شاهد برای مقایسه و عدم کنترل کامل سبک زندگی داوطلبان در حد فاصل بین دفعات مواجهه با سرما اشاره کرد. آنها نتیجه گرفتند: «تحقیقات آتی باید دفعات، مدت زمان و میزان بهینه سازگاری با سرما و احساس لرز را تعیین کنند.»
یافتهها نشان میدهند که سازگاری با سرما و احساس لرز میتواند به کنترل قند خون و نشانگرهای خطر متابولیک قلبی در بزرگسالانی که چاق هستند یا اضافهوزن دارند، کمک کند. این یافتهها همچنین از مزایای بالقوه مواجهه مکرر با سرما بهعنوان یک سبک زندگی برای پیشگیری از ابتلا به دیابت نوع ۲ و بیماریهای قلبی عروقی حمایت میکنند.
