شهر‌‌‏های سبز موجب بهبود و دوام بهداشت روانی می‌‌‏شوند

مطالعات نشان داده‌‌‏است که برخورداری ساکنین شهرها از فضاهای سبز، برخلاف مناطق خاکستری و دودی شهر موجب تقویت و بهبود بهداشت روانی می‌‌‏شود. اما پژوهش‌‌‏های جدید، سرعت شگفت‌‌‏انگیز ظهور فواید و همچنین تداوم آن را آشکار کرده‌‌‏است.

تحقیقاتی که در دانشگاه اروپایی اکستر درباره‌‌‏ی محیط زیست و سلامت انسان انجام شده، نشان داده‌‌‏است که افرادی که در شهرهایی که پارک‌‌‏ و فضای سبز دارند، زندگی می‌‌‏کنند، از سلامت بیشتری برخوردارند؛ اما نقل‌‌‏مکان به بخش‌‌‏های سرسبزتر شهر باعث تقویت و داوم سلامت روان به‎مدت حداقل ۳‌‌‏سال می‌‌‏شود.

 تغییرات دیگری که می‌‌‏توان در زندگی ایجاد کرد، می‌‌‏تواند بر سلامت روان تأثیر بگذارد؛ اما این تغییرات در افرادی که پذیرای تدریجی آن‎ هستند و یا حداقل وانمود به پذیرش می‌‌‏کنند، موقتی است. به‌‌‏عنوان مثال ارتقاء شغلی و یا ازدواج موجب افزایش سلامتی در کوتاه‌‌‏مدت می‎شوند و همچنین ثروت بادآورده می‌‌‏تواند منجر‎به بهبود تدریجی سلامت شود. اما یافته‌‌‏های جدید نشان می‎دهد که افزایش میزان فضاهای سبز در مناطق شهری به‎سادگی، نه‌‌‏تنها دارای فواید فوری است، بلکه این مزایا تا بعدها ادامه خواهد‌‌‏داشت.

این پژوهش که در مجله‎ی دانش و تکنولوژی محیط زیست به‌‌‏چاپ رسیده، از اطلاعات به‎دست‌‌‏آمده از پروژه‌‌‏ی دراز‌‌‏مدتِ بررسی پنل خانوار در انگلیس استفاده کرده‌‌‏است. این پژوهش که به‌‌‏مدت ۵سال به‌‌‏طول انجامید، به بررسی پاسخ پرسش‌‌‏نامه‎های سلامت روان افرادی پرداخته‌‌‏است که محل زندگی خود را در دومین یا سومین سال اقامت خود تغییر دادند.

 دو گروه از افراد مورد بررسی قرار گرفتند: گروهی ۶۰۰ نفری که به مناطق سرسبزتر شهری نقل‌‌‏مکان کردند و گروه ۴۷۰ نفری که به مناطق بد آب‎و‎هواتر نسبت به گروه اول تغییر مکان دادند. با‎این‌‌‏که در گروه اول، به‌‌‏مدت ۳سال، پیشرفت قابل‎ملاحظه‎ای در سلامت روان مشاهده شد، اما  کاهشی در سلامت روان گروه دوم دیده نشد. هرچند، در سلامت روان این افراد در سال قبل‌‌‏از نقل‎مکان آن‎ها، کاهشی مشاهده شده‎بود. دقیقاً مشخص نیست که این کاهش به‎خاطر ترس از نقل‎مکان پیش‎بینی‎نشده بود یا نتیجه‎ی تصمیم به جا‎به‌‌‏جایی محل زندگی.

مطالعه‌‌‏ بر‌‌‏روی این افراد  که از منطقه‌‌‏ای به منطقه‌‌‏ی دیگر نقل‌‌‏مکان کردند، درک بهتری از تأثیر سیاست‌‌‏گذاری‌‌‏های اصلاح ساختار حومه‌‌‏ای شهر ایجاد کرد. طراحی و اجرای آزمایش‌‌‏هایی که متضمن بازسازی ریشه‌‌‏ای فضاهای سبز یا کاهش آن‌‌‏ها‌‌‏ در شهرها، برای مشاهده‌‌‏ی تأثیرات آن‌‌‏هاست، دشوار است. اما می‌‌‏توان از‌‌‏طریق تأثیرات حاصل‌‌‏شده از نقل‌‌‏مکان افراد به مناطق سبز یا خاکستری، سرنخ‌‌‏های مهمی به‌‌‏دست آورد.

نتایج مثبتی که از این پژوهش مشاهده شد، پیامدهایی برای خط‌‌‏‌‌‏مشی برنامه‌‌‏ریزی شهری به‌‌‏همراه داشت که هدف آن بهبود سلامت عمومی از‌‌‏طریق طراحی شهری بود. این یافته‌‌‏ها نشان می‌‌‏دهد که بهبود سلامت روان تنها به‌‌‏خاطر تجربه‌‌‏ی جدید زندگی در مناطق سرسبزتر که دارای عمری کوتاه هستند، نیست. ساخت پارک و دالان‌‌‏های سبز در چشم‌‌‏اندازهای درحال افزایش شهری می‌‌‏تواند ارزش هزینه‌‌‏کردن برای خدمات بهداشت عمومی داشته‌‌‏باشد؛ که مزایای دراز‌‌‏مدتی برای سلامت جامعه به‌‌‏همراه دارد.

فضاهای سبز برای ساکنین شهری چه قدر خوب است؟ مطالعه‌‌‏ای که قبلاً در مجله‌‌‏ی علوم روان‌‌‏شناسی منتشر شد، تأثیرات سلامت روان را با‌‌‏توجه‌‌‏به تفاوت ۱‌‌‏درصدی در مناطق سبز شهری و همچنین داده‌‌‏های به‌‌‏دست آمده از پنل‌‌‏های خانوار در انگلیس و نظارت بر تأثیرات شخصیتی افراد، تخمین زده است. بنابر یافته‌‌‏های این مطالعه، زندگی در مناطقی با سرسبزی بیشتر برابر یک‌‌‏سوم مزایای ازدواج و یک‌‌‏دهم مزایای داشتن شغل بود.

نکته‌‌‏ی مهمی که در تخمین تأثیرات فضای سبز وجود دارد، این است که تیم مطالعاتی امکان تأثیر دیگرعواملی که  سلامت روان را تحت‌‌‏تأثیر قراردهد هم‌‌‏چون میزان درآمد افراد، شرایط خانوادگی و شغل را نیز درنظر گرفته‌‌‏بود. همچنین دیگر عوامل محیطی که ممکن بود در سرسبزی شهر دخالت داشته‌‌‏باشد مثل ویژگی‌‌‏های اجتماعی و اقتصادی محل را در‌‌‏نظر گرفته‌‌‏شد.

در‌‌‏حال حاظر، افسردگی و اختلالات آن، عامل اصلی از‌‌‏کار‌‌‏افتادگی در کشورهای پردرآمد و یا با درآمد متوسط است-  امروزه، سلامت روان موضوعی مهم در بهداشت عمومی قلمداد می‌‌‏شود و این امکان وجود دارد که این روند به‌‌‏خاطر سرعت بالای حرکت جمعیت جهان به‌‌‏سوی شهرها باشد: در مناطق توسعه‌‌‏یافته‌‌‏ی جهان، بیش‌‌‏از سه‌‌‏چهارم جمعیت در محیط‌‌‏های شهری زندگی می‌‌‏کنند، که در‌‌‏نتیجه، دسترسی کم‌‌‏تری به مناطق طبیعی دارند.

 بنابراین، اگرچه این پژوهش مشخص نمی‌‌‏کند که نقل‌‌‏مکان به مناطق سرسبزتر قطعاً باعث افزایش شادی شود، اما این یافته‌‌‏ها به‌‌‏همراه دیگر کارهای آزمایشگاهی نشان می‌‌‏دهد که حتی در کوتاه‌‌‏مدت، زندگی در مناطق سرسبز باعث بهبود خلق‌‌‏و‌‌‏خو وعملکرد شناختی افراد می‌‌‏شود. این یافته‌‌‏ها به‌‌‏همراه مطالعات اپیدمیولوژیک، به‌‌‏وضوح نشان می‌‌‏دهد که رابطه‌‌‏ای میان سلامت و فضاهای سبز وجود دارد.

اپک‌‌‏تایمز در ۳۵ کشور و به ۲۱ زبان منتشر می‌‌‏شود.