بسیاری از جوهرهای مورد استفاده در خالکوبی حاوی مواد شیمیاییای هستند که توسط «آژانس بینالمللی پژوهش درباره سرطان» به عنوان مواد سرطانزا طبقهبندی شدهاند.
در مطالعهای که در سال ۲۰۲۴ توسط پژوهشگران سوئدی انجام شد، مشخص شد که ۲۱ درصد از افرادی که دچار لنفوم بدخیم شده بودند، خالکوبی داشتند، در حالی که این رقم در گروه کنترل تنها ۱۷ درصد بود. خطر ابتلا در میان کسانی که نخستین خالکوبی خود را تا دو سال پیش از تشخیص بیماری انجام داده بودند، ۸۱ درصد بیشتر گزارش شد.
کریستل نیلسن، دانشیار و نویسنده اصلی این پژوهش، به اپک تایمز گفت: «ما میدانیم جوهر خالکوبی اغلب حاوی مواد سمی است و بخش قابل توجهی از جوهری که به پوست تزریق میشود، توسط سیستم ایمنی که آن را یک ماده بیگانه تشخیص میدهد، از پوست منتقل میشود.»
زمانی که جوهر به لایه درمیس (لایه زیرین پوست) میرسد، سیستم ایمنی تلاش میکند آن را پاکسازی کند. ذرات رنگدانه به گرههای لنفاوی اطراف و در مواردی به دیگر اندامهای بدن فرستاده میشوند. این فرایند ممکن است عملکرد سیستم ایمنی را مختل کند و موجب التهاب مزمن شود. در طول زمان، حضور دائمی جوهر در بافتهای لنفاوی میتواند موجب فعالیت غیرطبیعی سیستم ایمنی و افزایش خطر ابتلا به سرطانهایی چون لنفوم و سرطان پوست شود.
آیا اندازه خالکوبی اهمیت دارد؟
مطالعه نیلسن هیچ ارتباط روشنی میان اندازه خالکوبی و خطر ابتلا به لنفوم نشان نداد.
او گفت: «ما افزایش خطر را در خالکوبیهای بزرگتر مشاهده نکردیم، که برایمان غیرمنتظره بود. اما این به معنای عدم وجود چنین ارتباطی نیست — بلکه ممکن است طراحی مطالعه ما توانایی آشکارسازی آن را نداشته باشد.»
با این حال، نیلسن به مطالعهای دیگر که در ژانویه در نشریه بیامسی پابلیک هلث منتشر شد اشاره کرد که نتایج متفاوتی داشت. در این پژوهش، خالکوبیهای بزرگتر با افزایش خطر ابتلا به سرطان مرتبط دانسته شده بودند. پژوهشگران این احتمال را مطرح کردند که میزان بیشتر جوهر یا قرارگیری طولانیمدت جوهر در بدن (در اثر انجام خالکوبیهای متعدد طی زمان) ممکن است اثر قویتری داشته باشد.
به گفته دکتر بروس براد، استاد بالینی پوست در دانشگاه پنسیلوانیا، خطرات خالکوبی تنها به سرطان محدود نمیشود، بلکه شامل عفونتها و واکنشهای آلرژیک نیز هست که درمانشان میتواند دشوار باشد.
او افزود: این خطرات ممکن است به میزان جوهر تزریقشده یا عمق نفوذ آن وابسته باشند — عواملی که در خالکوبیهای بزرگتر یا متعدد بیشتر دیده میشوند.
آیا رنگ خالکوبی اهمیت دارد؟
یکی دیگر از عوامل قابل توجه، رنگ خالکوبی است. در یک تحلیل تطبیقی میان افرادی با ویژگیهای مشابه، کسانی که خالکوبی سیاه یا خاکستری داشتند، ۲۳ درصد بیشتر در معرض خطر ابتلا به لنفوم بودند. افرادی که ترکیبی از رنگ سیاه و رنگی در خالکوبی خود داشتند، در مقایسه با افراد بدون خالکوبی، با افزایش ۲۱ درصدی خطر مواجه بودند.
در تحلیلی وسیعتر اما با کنترل کمتر، این خطر برای خالکوبیهای سیاه و خاکستری حتی بیشتر بود و به ۳۲ درصد افزایش رسید؛ در حالی که برای خالکوبیهایی با ترکیب رنگی و سیاه، افزایش خطر تنها ۱۱ درصد بود. البته، در این تحلیل وسیعتر ممکن است عوامل دیگری مانند تفاوتهای سبک زندگی یا وضعیت سلامت میان گروهها بر نتایج تأثیر گذاشته باشند.
جوهر سیاه اغلب حاوی هیدروکربنهای آروماتیک چندحلقهای است که به عنوان مواد سرطانزا شناخته میشوند و میتوانند خطر ابتلا به سرطان را افزایش دهند. از سوی دیگر، جوهرهای رنگی ممکن است دارای آمینهای آروماتیک اولیه باشند. هر دوی این گروه از جوهرها ممکن است فلزاتی مانند آرسنیک، سرب و کروم نیز در ترکیب خود داشته باشند.
علائم هشداردهنده
دکتر تریشا خانا، متخصص پوست و عضو هیئت مشاور پزشکی در کودکس لبز، به اپک تایمز گفت: «مقررات فعلی در مورد ترکیبات جوهر خالکوبی کافی نیست… این موضوع به نگرانی فزایندهای در میان متخصصان پوست تبدیل شده است.»
به گفته خانا، برخی از علائمی که افراد دارای خالکوبی باید در پایش سلامت پوست خود به آنها توجه داشته باشند عبارتاند از:
قرمزی مداوم، خارش، برجستگی، ضایعات رنگدانهای جدید، تغییر رنگ، زخم شدن یا خونریزی.
دکتر بروس براد نیز هشدار داد که خالکوبیها میتوانند تشخیص زودهنگام سرطان پوست را دشوارتر کنند؛ چراکه تغییرات در پوست ممکن است زیر رنگدانههای خالکوبی پنهان بماند.
او تأکید کرد: اگر افراد متوجه لکه جدید یا تغییری درون خالکوبی یا در هر بخش دیگری از پوست خود شوند، لازم است سریعاً برای ارزیابی به متخصص پوست مراجعه کنند.
حذف خالکوبی با لیزر
برخی افراد پس از آگاهی از خطرات احتمالی، ممکن است در وهله اول به فکر پاک کردن خالکوبی خود بیفتند. اما حذف خالکوبی با لیزر ممکن است خطر ابتلا به لنفوم را بیشتر هم بکند. در میان شرکتکنندگانی که خالکوبی داشتند و تحت درمان با لیزر قرار گرفته بودند، خطر ابتلا به لنفوم سه برابر بیشتر گزارش شد.
این یافتهها با مطالعات آزمایشگاهی نیز همراستاست؛ این پژوهشها نشان میدهند که لیزر، ترکیبات آزو — مواد شیمیایی رنگزای رایج در جوهر خالکوبی — را به موادی تجزیه میکند که میتوانند سمی و سرطانزا باشند. این تجزیه ممکن است باعث آزاد شدن مواد شیمیایی خطرناکتر در بدن شده و در نتیجه، احتمال ابتلا به سرطان را افزایش دهد.
اگر خالکوبی دارید چه باید کرد؟
اگر قبلاً خالکوبی کردهاید و نگران پیامدهای آن هستید، بهترین کار تمرکز بر سلامت کلی بدن است.
کریستل نیلسن میگوید: «مهمترین کاری که میتوانیم برای سلامتی خود انجام دهیم — چه خالکوبی داشته باشیم یا نه — حفظ سبک زندگی سالم، ورزش منظم و تغذیه مغذی است.»
او تأکید میکند که نقش فعالی در بهبود رژیم غذایی خود داشته باشید تا خطر ابتلا به سرطان کاهش یابد.
امی براگاگنینی، کارشناس تغذیه در حوزه سرطان، به اپک تایمز گفت: «تغذیه مبتنی بر گیاهان، تنها یک مُد نیست — بلکه راهبردی اثباتشده برای کاهش خطر سرطان است. رژیمی غنی از میوهها و سبزیجات رنگی، مغزها، حبوبات و غلات کامل با کاهش نرخ ابتلا به سرطان مرتبط است.»
برای کسانی که در حال فکر کردن به انجام خالکوبی هستند نیز مهم است که تمام اطلاعات را بررسی کرده و آگاهانه تصمیم بگیرند.
نیلسن در پایان گفت: «نقش ما به عنوان پژوهشگر این است که آگاهی ایجاد کنیم تا افراد بتوانند تصمیمی آگاهانه بگیرند. اگر کسی نگران اثرات احتمالی سلامتی است، شاید بهتر باشد از انجام خالکوبی صرفنظر کند تا بعدها دچار نگرانی نشود.»
