کم حوصله هستید؟ چگونه صبر و شکیبایی را در خود پرورش دهید

نویسنده: لئو بابائوتا نویسنده شش کتاب و وبلاگ عادات ذن

مسیر دستیابی به صبر و شکیبایی مستلزم بردباری است و در این مسیر باید به خود و دیگران سخت نگیریم.

مردم اغلب از من می‌پرسند که چطور می‌توانند صبورتر شوند. آن‌ها خیلی زود مأیوس، عصبانی، بی‌حوصله و کلافه می‌شوند که برای روابط‌شان اصلاً خوب نیست.

من با بی‌صبری آشنایی کامل دارم، چون هم‌نشین همیشگی زندگی‌ام بوده است.

بعضی از مواردی که در مواجهه با آن‌ها دچار بی‌صبری می‌شوم، به شرح زیر هستند:

• می‌خواهم در انجام وظایف، یادگیری یا خلق عادت زود پیشرفت کنم و اگر این مدت بیش از حد انتظار من طول بکشد، بی‌حوصله می‌شوم. دوست دارم زود به نتیجه برسم.
• وقتی چیزی را به کسی آموزش می‌دهم و او متوجه نمی‌شود، کلافه می‌شوم. از این می‌ترسم که نکند معلم خوبی نباشم.
• وقتی دیگران با سرعت دلخواه من کار نمی‌کنند، ناراحت می‌شوم که این ناراحتی هم از تمایل من به کسب نتایج فوری نشأت می‌گیرد.

آیا این موارد برای شما هم پیش آمده‌اند؟

چگونه صبورتر باشیم

توجه داشته باشید که پرورش شکیبایی مستلزم صبر و بردباری است! می‌دانم که این حرف تناقض‌آمیز است، اما می‌خواهم این انتظار را در ذهن‌تان نهادینه کنم که تبدیل شدن به یک آدم صبور چیزی نیست که زود به نتیجه برسد. شکیبایی به تلاش و ممارست نیاز دارد.

چرا صبر و حوصله نداریم

قبل از آن‌که بتوانیم ذهنیت‌مان را به سمت صبر سوق دهیم، باید بدانیم چرا صبر نداریم.

بی‌صبری اغلب به این دلیل رخ می‌دهد که چیزی را می‌خواهیم و آن را همان لحظه می‌خواهیم. می‌خواهیم هر چه زودتر به نتیجه برسیم. می‌خواهیم به سرعت پیشرفت کنیم. می‌خواهیم هرچه زودتر از مرحله یادگیری عبور کنیم و به مرحله‌ای برسیم که در آن مهارت داریم.

به تعبیر دیگر، دوست نداریم در مرحله پرتلاطم رشد بمانیم. مثل این است که مرحله ساخت‌وساز را دوست نداشته باشیم و بخواهیم مستقیم به خانه آماده‌مان برسیم، یا این‌که دوست نداشته باشیم مبتدی باشیم و بخواهیم فوراً مثل یک متخصص عمل کنیم.

اگر حاضر نباشیم از مرحله رشد عبور کنیم و تمام سختی‌ها و ناراحتی‌های آن را به جان بخریم، درعمل رشد نخواهیم کرد.

جدا از بی‌صبری در مسیر رسیدن به هدف، می‌خواهیم دیگران نیز به دلخواه ما عمل کنند، سریع باشند، کارها را مطابق میل ما انجام دهند و سریع یاد بگیرند تا کارها را به سرانجام برسانیم. درست همان‌طور که برای عبور از مسیر رشد به خودمان سخت می‌گیریم، به دیگران هم آسان نمی‌گیریم و انتظار داریم که تمام کارها از همان ابتدا بی‌نقص انجام شوند.

تغییر نگرش

وقتی دلیل بی‌صبری را فهمیدیم، چگونه می‌توانیم صبر و شکیبایی خود را پرورش دهیم؟ پاسخ در این است که به خودمان و دیگرانی که در مسیر رشد هستند سخت نگیریم. نکته: همه مثل هم هستیم.

باید تحمل ناراحتی‌ها و دشواری‌های مرحله رشد را داشته باشیم. بی‌تجربگی و اشتباه کردن چیز خوشایندی نیست. ما می‌خواهیم از شر این ناراحتی خلاص شویم و این یکی از دلایل اصلی بی‌صبری است.

چگونه می‌توانیم این ناراحتی‌ها را تحمل کنیم؟

می‌توانیم به زیبایی نهفته در مسیر رشد و یادگیری توجه کنیم:

• آیا می‌توانیم در اشتباهات خود زیبایی ببینیم؟ یادگیری در این روند رخ می‌دهد.
• آیا می‌توانیم در بی‌تجربگی زیبایی ببینیم؟ امکانات زیادی در این مرحله وجود دارد.
• آیا می‌توانیم در دل نابسامانی‌ها زیبایی ببینیم؟ خلاقیت در دل نابسامانی شکل می‌گیرد.
• آیا می‌توانیم در این‌که طبق سرعت دلخواه‌مان پیش نمی‌رویم، زیبایی ببینیم؟ با انجام تدریجی کارها می‌توانیم حس کنجکاوی‌مان را عمیق‌تر کنیم.

تمرین

نگرش جدیدی در پیش بگیرید و از رشد، یادگیری، رفتار تدریجی و نابسامانی به زیبایی برسید.

هربار که احساس بی‌صبری کردید، هربار که خواستید سریع‌تر عمل کنید، هربار که خواستید خیلی زود به نتیجه برسید و هربار که انتظار داشتید دیگران طبق سرعت دلخواه شما عمل کنند، سعی کنید به احساسی که دارید توجه کنید.

وقتی متوجه بی‌صبری شدید، مکث کنید و نفس عمیق بکشید. از فرصت استفاده کنید و در دل نابسامانی‌ها به زیبایی برسید.

اندکی ریلکس کنید و به زیبایی‌هایی بیاندیشید که می‌توانید در رشد، یادگیری، نابسامانی، اشتباه، کم‌تجربگی و رفتار تدریجی بیابید.

در مسیر رشد دیگران هم سختگیر نباشید. به این توجه کنید که چه زیبایی‌هایی در مسیر رشد آن‌ها وجود دارد.